11 અને 12/03/2025.

બીજી સવારે તૈયાર થઈને બહાર નીકળ્યા. કેબ આવી ગયેલી એટલે એમાં ગોઠવાયા. રસ્તામાં એક જગ્યાએ ચા નાસ્તો કર્યો. હવે અમારે જવાનું હતું અલઝુહા અને કોવલમ બીચ.

એ પહેલા અમે ત્રિવેન્દ્રમના પ્રખ્યાત ગણપતિ મંદિરે દર્શન કરવા ગયા. અહીંયા દર્શન માટે રેલિંગો એટલે ભૂલ ભૂલામણી. જો એક રેલિંગને બદલે બીજામાં જાવ તો ત્રીજા દરવાજે નીકળો. વચ્ચે પાછા એકબીજાને મળીએ તો પૂછીએ તો તમે ક્યાંથી નીકળશો? મજાનું…

ફરીથી ગાડીમાં બેસી વચ્ચે આવતા એક પરશુરામ મંદિરમાં ગયા. પુરુષોને નો શર્ટ. દર્શન કરીને જવા જવાનું હતું એના પછી આવ્યો એક એવું મંદિર જેના વિશે કોઈ જાણકારી નહોતી મને. અલઝુહા બીચ પરનું શિવ મંદિર. સાચું કહું તો ત્રિવેન્દ્રમ શહેર ને બારીમાંથી જોતાં જોતાં એના પ્રેમમાં પડી જવાયું. અને રસ્તા તો લાગે જ નહીં કશે પૂરા થતા હશે. આજુબાજુ જોતા લાગે રસ્તા તો આવા જ હોવા જોઈએ..્ એવું બે મિનિટ લાગે પણ નહીં કે આપણે ભારત દેશમાં જ ફરીએ છે. ઊંચા નીચા ટેકરા વચ્ચે નાળિયેરીની લીલોતરી વચ્ચે માખણ ની જેમ કાર રોડ પર લપસતી હોય. મારા મોબાઈલમાં ફક્ત ચાર જીબી સ્પેસ હતી એટલે પાછલા ફોટો ડીલીટ કરી કરીને જગ્યા કરીને વિડીયો કાઢવામાં પડી ગઈ.

હવે અમે જઈ રહ્યા હતા જે શિવ મંદિર એ સમુદ્ર કિનારે એક ઉંચી જગ્યાએ 58 ફૂટ ઊંચી શિવજીની પ્રતિમા ખુલ્લામાં પ્રસ્થાપિત થઈ છે. અહીં વાદળો ઘેરાયેલા અને વરસાદની બુંદાબાદી શરૂ થઈ.. બેઠા ઘાટનું નમણું નાજુક મંદિર અને બાજુમાં કેશ ઉડાડતા હોય એવી છટા વાળી શિવજીની મૂર્તિ… દરિયો તોફાને ચડેલો ઊંચા ઊંચા મોજાં પછાડતો ત્રાડ પાડતા ઉછળે. ખૂબ નીચે દેખાતાં આ દરિયા લાલ ની લીલા ના થોડા ફોટા દીધા અને ત્યાંથી નીચે ઉતરી બીચ પર ગયા.

આનું વર્ણન તો શબ્દોમાં શક્ય જ નથી લીલાશ પડતો સમુદ્ર સફેદ રણનું ફીણ રેલાવતો હોય ને ક્યાંય સુધી એ જ દ્રશ્ય નજર પડે. ઉપર ઉપર ડુંગરો નાળિયેરીના વૃક્ષોનું પરિધાન કરીને ઉભેલા હતા. એકદમ ડિયર જિંદગી મુવી યાદ આવી ગઈ તો દરિયા સાથે કબડ્ડી રમી નાખી. બાકીના બધા ઉપર જતા રહેલા હું એકલી નીચે હતી આ બીચ પર બિલકુલ ભીડ નહોતી. એક અમારા જેવું રિટાયર્ડ કપલ સેલ્ફી લેવાનો પ્રયત્ન કરી રહ્યો હતો. મેં એમને ઉભા રાખીને ફોટા પાડી આપ્યા. પછી છૂટી પડવાની હોઉં એમ દરિયાને કહ્યું: જાઉં છું… મિસ કરીશ તને😍… બાય….. અને હું પાછળ ફરીને ચાલવા માંડી. ત્યાં તો એક બહુ જ વિશાળ મોજું એ ગલી જેવા રસ્તામાં ઘૂસીને મારા પગ નીચેની રેતી ને ખેંચવા માંડ્યું. જાણે દરિયો પણ કિનારો છોડી મને કહી રહ્યો હતો: આઈ મિસ યુ ટુ પ્રીતિ …ઉપર આવીને બીજી બે બાજુ નાળિયેરીની છત્રીઓ લઈને ઉભેલા રસ્તાઓ પર અમે થોડા આગળ કોવલમ બીચ તરફ વળ્યા.

જ્યારે 1985 માં પપ્પા સાથે આવેલી ત્યારે જે રીતે હતો એવો જ એ આજે પણ દેખાતો હતો. ફરક એટલો જ હતો કે એ વખતે મને ખબર નહોતી કે આ બીચ ભારતનો સૌથી સુંદર બીચો માનો એક છે.

અહીં પણ વરસાદી વાતાવરણ અને તોફાની દરિયો તો હતા જ. નજીક ન જવા માટે દોરડા બાંધીને હદ બનાવેલી. અમે ત્યાં આંટો મારતા દેશી અને વિદેશી લોકોને જોઈ રહ્યા હતા. હું મોબાઈલના ઈયર ફોન પર ગીત વગાડીને દરિયા નો વિડીયો બનાવવાનો પ્રયત્ન કરી રહી હતી.

હવે પાછા ગાડીમાં બેસી જમવા માટે નીકળ્યા. ડ્રાઇવરે એક શુદ્ધ શાકાહારી રેસ્ટોરન્ટ પાસે ગાડી ઉભી રાખી. એ વાતાવરણ જ એટલું સરસ હતું. ધીમો વરસાદ.. અનેક અલગ બાંધણીની રેસ્ટોરન્ટ.. ત્યાંથી અમે સીધા હોટલ પર આવ્યા. થોડીવાર આરામ કરીને પગપાળા ચાલતા ત્રિવેન્દ્રમની સડકો પર નીકળી પડ્યા. થોડી દૂર એક મંદિરે ગયા. એક દુકાનમાં સાઉથ કોટન શર્ટ અને સાડી ₹100 માં સેલના ભાવે હતા. ત્યાં થોડી ખરીદી કરી.

હવે અમારે રાતની નવ વાગ્યાની આસપાસની ટ્રેનમાં એર્નાકુલમ કોચી અમારા પ્રવાસના અંતિમ સ્થળે પહોંચવાનું હતું. રાત્રે બે અઢી સ્ટેશન આવવાનું હતું. પણ આ વખતે થર્ડ ઇકોનોમી એસી નો ડબ્બો પર્પલ રંગના ઇન્ટિરિયર વાળો અને ખુબ સરસ હતો. અહીં એસીના વેન્ટ પ્રત્યેક બર્થ પર બંધ કે ખોલી શકાય એમ હતા. ભાડું પણ થોડું ઓછું અને ફીચર્સ સારા.

અમે દોઢેક વાગ્યાના સુમારે એર્નાકુલમ ઉતર્યા. અમે ત્રણેય લેડીઝ વેઇટિંગ રૂમમાં સામાન સાથે બેઠા્ અને જેન્ટ્સ મુન્નાર જવા માટે  ટેક્સી નક્કી કરવા ગયા. ઘણીવાર પછી એ લોકો એક તવેરા બુક કરાવીને આવ્યા. મુન્નાર ઠેકડી ત્રણ દિવસ ફરીને છેલ્લે અહીં આવવાનું રૂપિયા 12000 માં ડીલ સારી હતી. અમે તેમાં ગોઠવાયા. કારમાં બેસતી વખતે મારી પીઠનો દુખાવો વધી જતો હતો એટલે મારે ટટ્ટાર બેસવું પડે તેમ હતું. હવે એર્નાકુલમ ને કોચી જ કહીશ. કોચીની ગલી અને રસ્તા પરથી ધીરે ધીરે અમારી કાર મુન્નારના પહાડી રસ્તાઓ પર જવા માંડી. એ પહેલા અમે ખુલ્લી ચાની ટપરી પર ચા પીધી. એ પહાડી રસ્તાઓ વાંકાચૂકાને પેટમાં મરોડ આવે. ઉપરથી ગરમ ચા પીધેલી. મારે તત્કાળ જ બે નંબરની ઇમરજન્સી ઊભી થઈ ગઈ. અને રસ્તા પર રોડ સાઈડ પર કાર ઊભી રાખવી પડી. મોદીજીના મંત્રની અવહેલના કરવી પડી કારણ કે ત્યાં આસપાસ જ કોઈ વ્યવસ્થા જેવું નહોતું. બધાએ મજાક પણ ઉડાવી પણ હોતા હૈ યાર….

ધીરે ધીરે ક્યાંક ક્યાંક કોઈક વળાંક પર અજવાળું ડોકાવા માંડ્યું હતું. થોડીવાર કોઈ રહસ્યમય અંધારામાંથી અચાનક પ્રગટ થતા હોય એમ મુન્નારના ચાના બગીચા ઓઢીને બેઠેલી ખીણો અને પહાડો આંખો સામે આવવા માંડ્યા. એક જ રાતમાં જાણે નાળિયેરીએ ચા ના છોડવાઓને ખો આપી દીધેલો.

હવે મિશન ટુ હોટલ શોધો ચાલુ કર્યું. પછી એક હોટલમાં ત્રણ રૂમ લીધા. ફ્રેશ થયા અને પછી ચારાની…. સોરી જમવાની શોધમાં નીકળી પડ્યા. ડ્રાઇવર  અમને મેન બજારમાં એક રાજસ્થાની શાકાહારી રેસ્ટોરન્ટમાં લઈ ગયો. અમે પેટ ભરીને મસ્ત જમ્યા અને પછી ત્યાંથી મુન્નાર જોવા નીકળી પડ્યા.ચા ની ફેક્ટરી જોઈ. થોડીવારમાં ધોધમાર વરસાદ પડ્યો તો હોટલના રૂમમાં ભરાઈ ગયા. મારી સાથે સવારે થયેલી દુર્ઘટના પછી મેં  એ સાંજે થોડું લાઈટ ખાવાનું શરૂ કર્યું. બધા જમવા ગયા પણ પાછો વરસાદ… મેં કહેલું મારા માટે બ્રેડ સાથે બટર કે કેચપ લઈ આવજો. એની જગ્યાએ બધા એક મોટી બ્રેડ અને કેચપ લઈ આવ્યા અને એ જ ખાઈ લીધું. બીજી સવારે આકાશે વરસાદની રમત સંકેલી લીધેલી અને આકાશ પાછું ડાહ્યું ડમરું થઈને, ચોખ્ખું થઈને બેસી ગયેલું એટલે સવારે અમે મુન્નાર જોવા નીકળ્.યા ત્યાં બોટનિકલ ગાર્ડન હાથી સવારી માટે જગ્યાઓ જ છે.  હાથી પર બેસવાનો કોઈ મૂડ નહોતો. ત્યાં એક નદી પર વોટર બંધ હતો એ જગ્યાએ ગયા. અહીં ચારે તરફ હલકા ઢોળાવો પર ફેલાયેલ ચા ના બગીચા જ તેની સુંદરતા છે. અહીં હિમાલય જેવા ઉંચા ઉંચા પહાડો નથી પણ તોય દક્ષિણમાં એક સુંદર હિલ સ્ટેશનનું બિરુદ મળ્યું છે એ સાચું છે. શાંતિથી રહેવા અને ફરવા માટેનું સ્થળ કહી શકાય. લોકલ કલાત્મક વસ્તુઓના નાના બજારો જોવા મળે. એક જગ્યાએ ઇકો પોઈન્ટ હતો ને થોડું થોડું યાદ અપાવે. મેં દાર્જિલિંગ ના વિશાળ આકાશને અડતા હિમાલય પર ચા ના બગીચા જોયા છે અને સિક્કિમ અને દાર્જિલિંગ નો હિમાલય જોયેલું છે એટલે અહીં વધારે પ્રભાવિત ન થઈ શકી. ત્યાંના પહાડો માં ફરતાં ફરતાં સાંજે ફરી હોટલ પર આવી ગયા. સાંજે  ફરી રાજસ્થાની હોટલમાં જમવા ગયા. ત્યાંની બજારમાં આમ તેમ આંટા માર્યા અને પછી હોટલ પર ગયા.