એપ્રિલ 13, 2010
Posted by amritc in ડિવાઇનનાં પુસ્તકો વિશે અવલોકન-વિવેચન-પ્રતિભાવ....add a comment
મૂલ્યવાન પુસ્તક : ‘લલિતકલા સંજ્ઞાકોશ
ફિલ્મકલા વિશે ગુજરાતીમાં જે જૂજ વ્યક્તિઓનાં પુસ્તકો સાંપડ્યાં છે તેમાંના એક છે અભિજિત વ્યાસ. એમણે ‘ફિલ્મ જોવાની કલા’, ‘જગતની શ્રેષ્ઠ ફિલ્મો’, ‘ફિલ્માવલોકન’, ફિલ્મ એન્ડ ટેલિવિઝન ઇન્સ્ટિટયુટ’, ‘ફિલ્મ,કલાવિચાર’, ‘વોલ્ટ ડિઝની’, ‘ફિલ્મ સર્જન પ્રક્રિયા’, ‘સત્યજિત રાય : જીવન અને કલા’ વગેરે પુસ્તકોમાં ફિલ્મકળાના વિવિધ આયામો વિશે અધિકૃત વાત કરી છે.’લલિતકલા સંજ્ઞાકોશ’ પુસ્તકની પ્રસ્તાવનામાં અભિજિત વ્યાસ લખે છે કે :’’ લલિતકલામાં સમાવાયેલ કલાના તો કોઇ કોશ ગુજરાતીમાં ઉપલબ્ધ નથી. આ બધી પરિસ્થિતિ મારા મનમાં ઘણા સમયથી ઘોળાયા કરતી હતી. આપણે ત્યાં કવચિત પ્રગટ થતા લલિતકલાના જે તે વિષયનાં પુસ્તકોમાં જરૂરી સંજ્ઞાઓ સમજાવવામાં આવી છે ખરી પણ તે જે તે વિષયમાં પણ સર્વાંગી તો નથી જ. એટલે જે જિજ્ઞાસુને કંઇ જોવું-સમજવું હોય તેને જે તે વિષયનાં અંગ્રેજી પુસ્તકોમાં પ્રગટ થયેલી શબ્દસૂચિ (ગ્લોસરી) ઉપર આધાર રાખવો પડે છે. આ બધા સંજોગોને કારણે માતૃભાષા ગુજરાતીમાં આવો કોઇ કોશ હોવો જોઇએ તેવી ભાવના પ્રબળ રીતે મનમાં થતી રહેતી.’’
અભિજિત વ્યાસને નાનપણથી જ કલાઓમાં ઊંડો રસ હતો. તેથી કળાઓની અભ્યાસપૂર્ણ સમજ કેળવવાનો એમનો પ્રયાસ રહ્યો. ‘લલિતકલા સંજ્ઞાકોશ’ તૈયાર કરવા માટે એમની આ મથામણ પણ પ્રેરક બની છે. સંગીત,નૃત્ય,નાટક,ચિત્ર,સાહત્ય,ફિલ્મ,ટી.વી.વગેરે કળાક્ષેત્રોમાં યોજાતી અંગ્રેજી અને ગુજરાતી પારિભાષિક સંજ્ઞાઓની સમજૂતી અહીં પ્રવાહી ભાષામાં અપાઇ છે.
કળાક્ષેત્રોની અનેકાનેક પારિભાષિક સંજ્ઞાઓને આ રીતે સ્પષ્ટ કરી આપતો ‘લલિતકલા સંજ્ઞાકોશ’ આપણા કોશ સાહિત્યમાં મૂલ્યવાન ઉમેરણ બની રહે છે. ચિરસ્થાયી મૂલ્ય ધરાવતો આવો કોશ આપવા માટે અભિજિત વ્યાસને અને ઉત્તમ પ્રકાશન કરનાર ડિવાઇન પબ્લિકેશન્સને અભિનંદન.
-ઉષાબહેન ઉપાધ્ધાય
(”ગુજરાતમિત્ર”માંથી સાભાર)
બિન્દુ ભટ્ટ્ના”બાંધણી” વાર્તાસંગ્રહની સમીક્ષા એપ્રિલ 7, 2010
Posted by amritc in ડિવાઇનનાં પુસ્તકો વિશે અવલોકન-વિવેચન-પ્રતિભાવ....add a comment
