Antonino Pio
Si Titus Aelius Hadrianus Antoninus Pius, Antoninus Pius, o Antonino Pio ( /ˌæntəˈnaɪnəs ˈpaɪəs/[1] /ˌæntəˈnaɪnəs ˈpaɪəs/ ; 19 Setyembre 86 – 7 Marso 161) ay ang emperador ng Roma mula AD 138 hanggang 161. Siya ang pang-apat sa Limang Mabubuting Emperador mula sa dinastiyang Nerva–Antonina.[2]
Ipinanganak sa isang pamilyang senador, si Antoninus ay humawak ng iba't ibang katungkulan noong panahon ng paghahari ni Emperador Adriano . Pinakasalan niya ang pamangkin ni Hadrian na si Faustina, at inampon siya ni Adriano bilang kanyang anak at kahalili ilang sandali bago siya namatay. Nakuha ni Antoninus ang cognomen na Pius pagkatapos ng kaniyang pag-akyat sa trono, alinman dahil pinilit niya ang Senado na gawing diyos ang kaniyang umampon na ama,[3] o dahil iniligtas niya ang mga senador na hinatulan ng kamatayan ni Hadrian sa kaniyang mga huling taon.[3] Ang kaniyang paghahari ay kapansin-pansin para sa mapayapang estado ng Imperyo, na walang malalaking pag-aalsa o mga pagsalakay ng militar sa panahong ito. Ang isang matagumpay na kampanyang militar sa timog Eskosya noong mga unang bahagi ng kanyang paghahari ay nagresulta sa pagtatayo ng Antoninang Pader.
Si Antonino ay isang mabisang administrador, na nag-iwan sa kaniyang mga kahalili ng malaking surplus sa kaban ng bayan, nagpalawak ng libreng pagkuha sa inuming tubig sa buong Imperyo, hinihikayat ang pagsunod sa batas, at pinadali ang pagbibigay ng karapatang-ari sa mga pinalayang alipin. Namatay siya dahil sa sakit noong AD 161 at hinalinhan ng kanyang mga ampon na sina Marco Aurelio at Lucio Vero bilang mga kapuwa-emperador.
Emperador
[baguhin | baguhin ang wikitext]Ekonomiya at administrasyon
[baguhin | baguhin ang wikitext]
Si Antoninus ay itinuturing na isang bihasang administrador at tagapagtayo. Sa kabila ng malawakang direktiba sa pagtatayo—sa ilalim ng paghahari ni Antoninus, maraming tulay, kalsada, at aqueduct ang ipinagpatuloy o naayos—nagawa pa rin ng emperador na mag-iwan ng malaking pampublikong kaban ng bayan na humigit-kumulang 2.7 bilyong sestertius. Hindi masasaksihan ng Roma ang isa pang Emperador na nag-iiwan ng labis sa kanyang kahalili sa loob ng mahabang panahon, ngunit ang kaban ng bayan ay naubos halos kaagad pagkatapos ng paghahari ni Antoninus dahil sa Antoninang Salot na ibinalik ng mga sundalo pagkatapos ng tagumpay sa Parthia.[4]
Mga sanggunian
[baguhin | baguhin ang wikitext]- ↑ "Antoninus". Merriam-Webster Dictionary (sa wikang Ingles). "Pius". Merriam-Webster Dictionary (sa wikang Ingles).
- ↑ Bowman 2000.
- 1 2 Birley 2000.
- ↑ Allen, Timothy F. H.; Hoekstra, Thomas W.; Tainter, Joseph A. (2012). Supply-Side Sustainability. Columbia University Press. pp. 105–106. ISBN 9780231504072.