ข้ามไปเนื้อหา

การหาค่าเหมาะที่สุด

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี

ในทางคณิตศาสตร์ การหาค่าเหมาะที่สุด[1] (optimization) หมายถึงการหาตัวเลือกที่ดีที่สุดตามเงื่อนไขทางคณิตศาสตร์ที่กำหนด[2] โดยเลือกตัวแปรจากเซตที่กำหนดให้ฟังก์ชันที่เป็นวัตถุประสงค์มีค่าเหมาะที่สุด เช่น ค่าต่ำสุดหรือค่าสูงสุด วิธีการหาค่าเหมาะที่สุดได้รับการประยุกต์ใช้ในสาขาต่าง ๆ เช่น ฟิสิกส์ วิศวกรรมศาสตร์ เศรษฐศาสตร์ เป็นต้น

นิยามปัญหา

[แก้]

ปัญหาการหาค่าเหมาะที่สุดในบริบทของจำนวนจริง หมายถึงการเลือกตัวแปร x จากเซตตัวเลือกที่เป็นไปได้ เพื่อให้ได้ค่าของฟังก์ชัน f(x) เป็นค่าสูงที่สุดหรือค่าต่ำที่สุด

ให้ x=(x1,…,xn) เป็นเวกเตอร์จำนวนจริงในปริภูมิจำนวนจริง n มิติ (ℝn) และให้ฟังก์ชัน f และ g1,g2,…,gm เป็นฟังก์ชันจาก ℝn ไปยังจำนวนจริง ℝ ปัญหาการหาค่าเหมาะที่สุด (ในบริบทของฟังก์ชันจำนวนจริง) สามารถเขียนออกมาในรูปแบบทั่วไปได้ว่า[3] เลือกเวกเตอร์ x ที่ทำให้ f(x) มีค่าน้อยที่สุด

minxf(x)

ภายใต้เงื่อนไขว่า สำหรับ i=1,2,…,m:

gi(x)≤0

ฟังก์ชัน f เรียกว่าเป็นฟังก์ชันวัตถุประสงค์ ในขณะที่ฟังก์ชัน g1,g2,…,gm เรียกว่าฟังก์ชันเงื่อนไขบังคับ ค่า f(x∗) เป็นค่าเหมาะที่สุด (หรือค่าต่ำสุด) ถ้า x∗ เป็นไปตามเงื่อนไขบังคับทุกข้อ และ f(x∗) มีค่าน้อยที่สุดในบรรดาเวกเตอร์ที่เป็นไปตามเงื่อนไขบังคับ กล่าวคือ

f(x∗)≤f(z)

สำหรับเวกเตอร์ z∈ℝn ใด ๆ ที่เป็นไปตามเงื่อนไขบังคับ g1(z)≤0,g2(z)≤0,…,gm(z)≤0 เวกเตอร์ x∗ เรียกว่าคำตอบหรืออาร์กิวเมนต์ของค่าเหมาะที่สุด

ดูเพิ่ม

[แก้]

อ้างอิง

[แก้]
  1. ↑ "ศัพท์บัญญัติ ๔๐ สาขาวิชา สำนักงานราชบัณฑิตยสภา".{{cite web}}: CS1 maint: url-status (ลิงก์)
  2. ↑ Snyman, Jan A. (2005). Practical mathematical optimization: An introduction to basic optimization theory and classical and new gradient-based algorithms. New York: Springer. น. 2. ISBN 0-387-24348-8.
  3. ↑ Boyd, Stephen; Vandenberghe, Lieven (2004). Convex optimization. Cambridge, UK: Cambridge University Press. น. 1. ISBN 978-0-521-83378-3.