Jump to content

Եվրոպական տիեզերքի հետևման ցանց

Եվրոպական տիեզերքի հետևման ցանց
Տեսակnetwork of spacecraft communication facilities?
Երկիր Ավստրալիա
31°02′53″S 116°11′31″E / 31.04805556°S 116.19194444°E / -31.04805556; 116.19194444
ESTRACK ալեհավաքը Սեբրերոսում

Եվրոպական տիեզերքի հետևման ցանց, European Space Tracking կամ ESTRACK ցանցը Եվրոպական տիեզերական գործակալությանը (ԵՏԳ) պատկանող ցամաքային տիեզերական հետևման կայանների համակարգ է։ Այն շահագործվում է Տիեզերական թռիչքների կառավարման Եվրոպական կենտրոնի (ՏԹԿԵԿ) կողմից՝ Դարմշտադտում, Գերմանիա։ Կայանները աջակցում են ԵՏԳ-ի տարբեր տիեզերանավերին և ապահովում կապը ցամաքային օպերատորների ու գիտական զոնդերի միջև, այդ թվում՝ XMM-Newton, Mars Express, BepiColombo և Գեյա առաքելությունների համար։ Նմանատիպ ցանցեր ունեն նաև ԱՄՆ-ը, Չինաստանը, Ռուսաստանը, Ճապոնիան և Հնդկաստանը։

ESTRACK-ի յուրաքանչյուր կայան ունի տարբեր հնարավորություններ և կարող է աջակցել մի քանի առաքելությունների։ Ցանցի հիմնական ենթակառուցվածքը ներառում է Եվրոպային, Աֆրիկային, Ավստրալիային և Հարավային Ամերիկային ընդգրկող կայաններ, որոնցից մի քանիսը նախատեսված են խորը տիեզերքի առաքելությունների համար։

ESTRACK ցանցի հիմնական ալեհավաքները, 2024
Խորը տիեզերքի ալեհավաքները նշված են կանաչով
Վայր Կոդ Ռեֆլեկտոր
⌀, մ
Կառուցման տարեթիվ Վերբեռնման Ներբեռնման Նկարագրություն
Նյու Նորսիա, Ավստրալիա NNO1, DSA 1 35 2002 S, X S, X ԵՏԳ-ի առաջին խորը տիեզերքի Ճառագայթային ալիքատար ալեհավաքն էր[1]։ 31°02′53″S 116°11′31″E / 31.048°S 116.192°E / -31.048; 116.192 (New Norcia Ground Station)
NNO2 4,5 2015 X S, X Փոքր և արագ ալեհավաք է, որն օգտագործվում է արձակման և վաղ ուղեծրային փուլերում, ինչպես նաև Կուրուի տիեզերակայանից արձակվող Վեգա և Սոյուզ հրթիռների հետևման համար։
NNO3, DSA 4 35 2025[2] X, Ka X, K, Ka Նոր 35 մետրանոց ալեհավաքը բացվել է 2025 թվականի հոկտեմբերի 4-ին և նախատեսվում է շահագործման հանձնել 2026 թվականի մարտից ոչ շուտ[2]։ Այն կարող է աջակցել BepiColombo, Juice և Euclid տիպի նոր առաքելություններին։
Կիրունայի կայան, Շվեդիա KI1 15 1990 S S, X Կայանը կառուցվել է 1990 թվականին և աջակցում է բևեռային ուղեծրով արբանյակներին։ 67°51′25″N 20°57′50″E / 67.857°N 20.964°E / 67.857; 20.964 (Kiruna Station)
KI2 13 2000 S S, X Կիրունայի երկրորդ ալեհավաքն է[3]։
ԵՏԱԿԿ, Ռեդու, Բելգիա RED 15 1995[4] S S Ռեդուն ESTRACK-ի մաս է ցանցի սկզբնական փուլից։ Կայանում կան ավելի քան 40 ալեհավաքներ, այդ թվում՝ հեռահաղորդակցական արբանյակների և Գալիլեո համակարգի համար։
Սեբրերոս, Իսպանիա CEB, DSA 2 35 2005 X X, K, Ka Խորը տիեզերքի ալեհավաք է։ Տարածքում նախկինում գործել է Խորը տիեզերական ցանցի ալեհավաք։ 40°27′11″N 4°22′05″W / 40.453°N 4.368°W / 40.453; -4.368 (Bodenstation Cebreros)
Սանտա Մարիա, Ազորներ, Պորտուգալիա SMA 5,5 2008[5] S, X Կայանը կարող է հետևել Արիան, Վեգա և Սոյուզ արձակումներին, որոնք իրականացվում են ԵՏԳ-ի Կուրուի տիեզերակայանից[5]։
Կուրու, Ֆրանսիական Գվիանա KRU 15 1992[6] S, X S, X Կայանը հագեցած է նաև 1.3 մետրանոց փոքր ալեհավաքով, որը կարող է X-տիրույթում ազդանշաններ ընդունել, երբ տիեզերանավի դիրքը ճշգրիտ հայտնի չէ[7]։ 5°15′04″N 52°48′18″W / 5.251°N 52.805°W / 5.251; -52.805 (Bodenstation Kourou)
Մալարգուե, Արգենտինա MLG, DSA 3 35 2012 X, Ka X, K, Ka Հարավային կիսագնդում ընտրված այս կայանը լրացնում է հիմնականում հյուսիսային կիսագնդում գործող ՆԱՍԱ-ի և ՃՕՀԳ-ի ցանցերը[8]։ 35°46′34″S 69°23′53″W / 35.776°S 69.398°W / -35.776; -69.398 (Bodenstation Malargüe)

Նախկին կայաններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
ESTRACK-ի ԵՏԳ-ին պատկանող կայանների տեղադրությունը քարտեզի վրա

ESTRACK-ը բաղկացած է աշխարհի տարբեր վայրերում տեղակայված ցամաքային կայաններից։ Դրանց մի մասը պատկանում է ԵՏԳ-ին, իսկ մյուսները շահագործվում են առևտրային կամ ինստիտուցիոնալ օպերատորների կողմից։ Հիմնական կայանների և առաքելությունների կապի կառավարումը իրականացվում է ՏԹԿԵԿ-ի Ցանցի գործողությունների կենտրոնից։

Հիմնական ցամաքային կայաններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

ESTRACK-ի հիմնական ցանցը կազմված է ԵՏԳ-ին պատկանող յոթ ցամաքային կայաններից[9]։ Դրանցից չորսը օգտագործվում են Երկրի մերձակայքում գտնվող արբանյակների և արձակիչների հետևման համար, իսկ երեքը՝ խորը տիեզերքի զոնդերի հետ կապի համար։

Ընդլայնված ցանց

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
ESTRACK ցանցի գործողությունների կենտրոնը ՏԹԿԵԿ-ում

Առևտրային ցամաքային կայանների հետ կնքված ծառայությունների պայմանագրերը թույլ են տալիս հետևել այն արբանյակներին, որոնք տվյալ պահին ԵՏԳ-ի սեփական կայանների տեսադաշտում չեն[10]։ Ամենակարևոր օպերատորներից են KSAT-ը, SSC-ը և Գունհիլիի արբանյակային երկրային կայանը։ Ցանցի կազմը փոփոխական է, և տարբեր արձակումների համար կարող են օգտագործվել տարբեր կայաններ[11]։

Համագործակցային ցանց

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Միջազգային գործընկերների հետ համագործակցության համաձայնագրերը լրացուցիչ ընդլայնում են ESTRACK-ի հնարավորությունները։ Այս կայաններից որոշները խորը տիեզերքի կայաններ են և կարող են տրամադրել այնպիսի ծառայություններ, որոնք առևտրային օպերատորները չեն ապահովում։ Համաձայնագրերը սովորաբար հիմնված են ծառայությունների փոխանակման կամ առաքելությանը ներդրում կատարելու վրա՝ առանց ֆինանսական փոխանցումների[11]։

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. ↑ ESA. «New Norcia - DSA 1». Վերցված է 2024-10-26-ին.
  2. 1 2 ESA. «ESA inaugurates deep space antenna in Australia». Վերցված է 2025-10-07-ին.
  3. ↑ esa. «Kiruna station». Վերցված է 2017-05-14-ին.
  4. ↑ «ESA/Redu 15-m S-band antenna». Վերցված է 2023-07-22-ին.
  5. 1 2 ESA – ESA Spacecraft Operations – Boosting capability: Santa Maria station to join ESTRACK
  6. ↑ «Europe's Spaceport». www.esa.int (անգլերեն). ESA. Վերցված է 2026 թ․ մարտի 10-ին.
  7. ↑ esa, Kourou station, Վերցված է 2017-05-14-ին
  8. ↑ esa, «Malargüe - DSA 3», European Space Agency, Վերցված է 2017-05-14-ին
  9. ↑ esa. «Network Operations Centre». European Space Agency. Վերցված է 2019 թ․ հունիսի 27-ին.
  10. ↑ «Estrack ground stations». www.esa.int (անգլերեն). Վերցված է 2022-10-12-ին.
  11. 1 2 «Network map». www.esa.int (անգլերեն). Վերցված է 2022-10-12-ին.

Արտաքին հղումներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Եվրոպական տիեզերքի հետևման ցանց» հոդվածին։