Եվրոպական տիեզերքի հետևման ցանց
| Եվրոպական տիեզերքի հետևման ցանց | |
|---|---|
| Տեսակ | network of spacecraft communication facilities? |
| Երկիր | |
| 31°02′53″S 116°11′31″E / 31.04805556°S 116.19194444°E | |

Եվրոպական տիեզերքի հետևման ցանց, European Space Tracking կամ ESTRACK ցանցը Եվրոպական տիեզերական գործակալությանը (ԵՏԳ) պատկանող ցամաքային տիեզերական հետևման կայանների համակարգ է։ Այն շահագործվում է Տիեզերական թռիչքների կառավարման Եվրոպական կենտրոնի (ՏԹԿԵԿ) կողմից՝ Դարմշտադտում, Գերմանիա։ Կայանները աջակցում են ԵՏԳ-ի տարբեր տիեզերանավերին և ապահովում կապը ցամաքային օպերատորների ու գիտական զոնդերի միջև, այդ թվում՝ XMM-Newton, Mars Express, BepiColombo և Գեյա առաքելությունների համար։ Նմանատիպ ցանցեր ունեն նաև ԱՄՆ-ը, Չինաստանը, Ռուսաստանը, Ճապոնիան և Հնդկաստանը։
Ալեհավաքներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]ESTRACK-ի յուրաքանչյուր կայան ունի տարբեր հնարավորություններ և կարող է աջակցել մի քանի առաքելությունների։ Ցանցի հիմնական ենթակառուցվածքը ներառում է Եվրոպային, Աֆրիկային, Ավստրալիային և Հարավային Ամերիկային ընդգրկող կայաններ, որոնցից մի քանիսը նախատեսված են խորը տիեզերքի առաքելությունների համար։
| Վայր | Կոդ | Ռեֆլեկտոր ⌀, մ |
Կառուցման տարեթիվ | Վերբեռնման | Ներբեռնման | Նկարագրություն |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Նյու Նորսիա, Ավստրալիա | NNO1, DSA 1 | 35 | 2002 | S, X | S, X | ԵՏԳ-ի առաջին խորը տիեզերքի Ճառագայթային ալիքատար ալեհավաքն էր[1]։ 31°02′53″S 116°11′31″E / 31.048°S 116.192°E |
| NNO2 | 4,5 | 2015 | X | S, X | Փոքր և արագ ալեհավաք է, որն օգտագործվում է արձակման և վաղ ուղեծրային փուլերում, ինչպես նաև Կուրուի տիեզերակայանից արձակվող Վեգա և Սոյուզ հրթիռների հետևման համար։ | |
| NNO3, DSA 4 | 35 | 2025[2] | X, Ka | X, K, Ka | Նոր 35 մետրանոց ալեհավաքը բացվել է 2025 թվականի հոկտեմբերի 4-ին և նախատեսվում է շահագործման հանձնել 2026 թվականի մարտից ոչ շուտ[2]։ Այն կարող է աջակցել BepiColombo, Juice և Euclid տիպի նոր առաքելություններին։ | |
| Կիրունայի կայան, Շվեդիա | KI1 | 15 | 1990 | S | S, X | Կայանը կառուցվել է 1990 թվականին և աջակցում է բևեռային ուղեծրով արբանյակներին։ 67°51′25″N 20°57′50″E / 67.857°N 20.964°E |
| KI2 | 13 | 2000 | S | S, X | Կիրունայի երկրորդ ալեհավաքն է[3]։ | |
| ԵՏԱԿԿ, Ռեդու, Բելգիա | RED | 15 | 1995[4] | S | S | Ռեդուն ESTRACK-ի մաս է ցանցի սկզբնական փուլից։ Կայանում կան ավելի քան 40 ալեհավաքներ, այդ թվում՝ հեռահաղորդակցական արբանյակների և Գալիլեո համակարգի համար։ |
| Սեբրերոս, Իսպանիա | CEB, DSA 2 | 35 | 2005 | X | X, K, Ka | Խորը տիեզերքի ալեհավաք է։ Տարածքում նախկինում գործել է Խորը տիեզերական ցանցի ալեհավաք։ 40°27′11″N 4°22′05″W / 40.453°N 4.368°W |
| Սանտա Մարիա, Ազորներ, Պորտուգալիա | SMA | 5,5 | 2008[5] | S, X | Կայանը կարող է հետևել Արիան, Վեգա և Սոյուզ արձակումներին, որոնք իրականացվում են ԵՏԳ-ի Կուրուի տիեզերակայանից[5]։ | |
| Կուրու, Ֆրանսիական Գվիանա | KRU | 15 | 1992[6] | S, X | S, X | Կայանը հագեցած է նաև 1.3 մետրանոց փոքր ալեհավաքով, որը կարող է X-տիրույթում ազդանշաններ ընդունել, երբ տիեզերանավի դիրքը ճշգրիտ հայտնի չէ[7]։ 5°15′04″N 52°48′18″W / 5.251°N 52.805°W |
| Մալարգուե, Արգենտինա | MLG, DSA 3 | 35 | 2012 | X, Ka | X, K, Ka | Հարավային կիսագնդում ընտրված այս կայանը լրացնում է հիմնականում հյուսիսային կիսագնդում գործող ՆԱՍԱ-ի և ՃՕՀԳ-ի ցանցերը[8]։ 35°46′34″S 69°23′53″W / 35.776°S 69.398°W |
Նախկին կայաններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- Պերթի կայան, Ավստրալիա
- Մասպալոմասի կայան, Գրան Կանարիա, Իսպանիա
- Վիլյաֆրանկայի կայան, Իսպանիա
Կազմ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
ESTRACK-ը բաղկացած է աշխարհի տարբեր վայրերում տեղակայված ցամաքային կայաններից։ Դրանց մի մասը պատկանում է ԵՏԳ-ին, իսկ մյուսները շահագործվում են առևտրային կամ ինստիտուցիոնալ օպերատորների կողմից։ Հիմնական կայանների և առաքելությունների կապի կառավարումը իրականացվում է ՏԹԿԵԿ-ի Ցանցի գործողությունների կենտրոնից։
Հիմնական ցամաքային կայաններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]ESTRACK-ի հիմնական ցանցը կազմված է ԵՏԳ-ին պատկանող յոթ ցամաքային կայաններից[9]։ Դրանցից չորսը օգտագործվում են Երկրի մերձակայքում գտնվող արբանյակների և արձակիչների հետևման համար, իսկ երեքը՝ խորը տիեզերքի զոնդերի հետ կապի համար։
Ընդլայնված ցանց
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Առևտրային ցամաքային կայանների հետ կնքված ծառայությունների պայմանագրերը թույլ են տալիս հետևել այն արբանյակներին, որոնք տվյալ պահին ԵՏԳ-ի սեփական կայանների տեսադաշտում չեն[10]։ Ամենակարևոր օպերատորներից են KSAT-ը, SSC-ը և Գունհիլիի արբանյակային երկրային կայանը։ Ցանցի կազմը փոփոխական է, և տարբեր արձակումների համար կարող են օգտագործվել տարբեր կայաններ[11]։
Համագործակցային ցանց
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Միջազգային գործընկերների հետ համագործակցության համաձայնագրերը լրացուցիչ ընդլայնում են ESTRACK-ի հնարավորությունները։ Այս կայաններից որոշները խորը տիեզերքի կայաններ են և կարող են տրամադրել այնպիսի ծառայություններ, որոնք առևտրային օպերատորները չեն ապահովում։ Համաձայնագրերը սովորաբար հիմնված են ծառայությունների փոխանակման կամ առաքելությանը ներդրում կատարելու վրա՝ առանց ֆինանսական փոխանցումների[11]։
Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- ↑ ESA. «New Norcia - DSA 1». Վերցված է 2024-10-26-ին.
- 1 2 ESA. «ESA inaugurates deep space antenna in Australia». Վերցված է 2025-10-07-ին.
- ↑ esa. «Kiruna station». Վերցված է 2017-05-14-ին.
- ↑ «ESA/Redu 15-m S-band antenna». Վերցված է 2023-07-22-ին.
- 1 2 ESA – ESA Spacecraft Operations – Boosting capability: Santa Maria station to join ESTRACK
- ↑ «Europe's Spaceport». www.esa.int (անգլերեն). ESA. Վերցված է 2026 թ․ մարտի 10-ին.
- ↑ esa, Kourou station, Վերցված է 2017-05-14-ին
- ↑ esa, «Malargüe - DSA 3», European Space Agency, Վերցված է 2017-05-14-ին
- ↑ esa. «Network Operations Centre». European Space Agency. Վերցված է 2019 թ․ հունիսի 27-ին.
- ↑ «Estrack ground stations». www.esa.int (անգլերեն). Վերցված է 2022-10-12-ին.
- 1 2 «Network map». www.esa.int (անգլերեն). Վերցված է 2022-10-12-ին.
Արտաքին հղումներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]| Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Եվրոպական տիեզերքի հետևման ցանց» հոդվածին։ |
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||