پرش به محتوا

سونار

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
ناوچه‌های فرانسوی از نوع F70 (در اینجا، La Motte-Picquet ) به سونارهای عمق متغیر (VDS) از نوع DUBV43 یا DUBV43C مجهز شده‌اند که قابلیت یدک‌کشی دارند.

سونار (Sonar) مخفف عبارت «ناوبری و فاصله‌یابی صوتی» (Sound Navigation and Ranging) یا «ناوبری و فاصله‌یابی با امواج صوتی» (Sonic Navigation and Ranging) است.[۱]

سونار فناوری‌ای است که از انتشار امواج صوتی، معمولاً در زیر آب، برای ناوبری، اندازه‌گیری فاصله، برقراری ارتباط یا شناسایی و آشکارسازی اجسام روی سطح آب یا در زیر آن استفاده می‌کند. این فناوری در کاربردهایی مانند ناوبری زیردریایی‌ها و شناسایی اجسام و شناورهای دیگر به کار می‌رود.[۲]

تصویر سونار از مین‌روب T-297 نیروی دریایی شوروی ، که قبلاً Virsaitis لتونیایی نام داشت، که در دسامبر 1941 در خلیج فنلاند غرق شد. [۳]

سونار به یکی از دو نوع فناوری اشاره دارد: سونار غیرفعال (Passive Sonar) به شنود صداهای تولیدشده توسط شناورها گفته می‌شود؛ درحالی‌که سونار فعال (Active Sonar) با ارسال پالس‌های صوتی و دریافت پژواک آن‌ها کار می‌کند. سونار ممکن است برای مکان‌یابی صوتی (Acoustic Location) و اندازه‌گیری ویژگی‌های پژواک اهداف موجود در آب به کار رود.[۱] مکان‌یابی صوتی در هوا، پیش از معرفی رادار (Radar)، مورد استفاده قرار می‌گرفت. سونار همچنین می‌تواند برای ناوبری ربات‌ها به کار رود.[۲] سودار (SODAR)، نوعی سامانهٔ سونار هوابرد با جهت‌گیری رو به بالا، برای بررسی ویژگی‌های جو استفاده می‌شود. اصطلاح «سونار» علاوه بر اشاره به این فناوری، برای نامیدن تجهیزاتی نیز به کار می‌رود که وظیفهٔ تولید و دریافت امواج صوتی را بر عهده دارند.[۴]

فرکانس‌های صوتی مورد استفاده در سامانه‌های سونار، طیف گسترده‌ای را در بر می‌گیرند؛ از فرکانس‌های بسیار پایین (فروصوتی یا Infrasonic) تا فرکانس‌های بسیار بالا (فراصوت یا Ultrasonic). مطالعهٔ صوت در محیط زیر آب، آکوستیک زیرآب (Underwater Acoustics) یا هیدروآکوستیک (Hydroacoustics) نامیده می‌شود.

در طول دهه 1930، مهندسان آمریکایی فناوری تشخیص صدای زیر آب خود را توسعه دادند و اکتشافات مهمی مانند وجود ترموکلاین‌ها و تأثیرات آنها بر امواج صوتی انجام شد. [۵] آمریکایی‌ها شروع به استفاده از اصطلاح سونار برای سیستم‌های خود کردند که توسط فردریک هانت به عنوان معادل رادار ابداع شده بود. [۶]

  1. ↑ {{cite book}}: یادکرد خالی (کمک)
  2. ↑ "Sonar". Encyclopaedia Britannica. Retrieved 18 January 2019.
  3. ↑ {{cite book}}: یادکرد خالی (کمک)
  4. ↑ {{cite book}}: یادکرد خالی (کمک)
  5. ↑ {{cite book}}: یادکرد خالی (کمک)
  6. ↑ "AIP Oral History: Frederick Vinton Hunt, Part II". 23 February 2015.