Məzmuna keç

Azercell

Vikipediya, azad ensiklopediya
Azercell Telekom
"Azercell Telekom" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyəti
Loqonun şəkli
Şirkətin Bakıdakı baş ofisi
Şirkətin Bakıdakı baş ofisi
Ümumi məlumatlar
Tipi Məhdud məsuliyyətli cəmiyyət
Sənaye Telekommunikasiya, mobil rabitə
Məhsulları Mobil rabitə, mobil internet (GSM, 3G, 4G/LTE), rəqəmsal xidmətlər
Təsis tarixi 1996
Baş qərargahın yeri Bakı, Azərbaycan
İqtisadi göstəriciləri
Ümumi gəliri ▲ ≈ 570 milyon manat (2023)[1]
Struktur
İşçi sayı 915 (2023)[1]
Ana şirkət AzInTelecom (Azertel vasitəsilə)[2]
Rəhbərlik
Təsisçilər Azərbaycan hökuməti, Azertel (Turkcellin o vaxtkı törəmə şirkəti)[3]
Baş icraçı direktor Zərinə Zeynalova[4][5]
azercell.com
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Azercell Telekom (qısaca Azercell) — Azərbaycanın mobil rabitə operatoru. 1996-cı ilin dekabrında ölkədə ilk GSM operatoru kimi kommersiya fəaliyyətinə başlamışdır.[6][3] Abunəçi sayına görə ölkənin ən böyük mobil operatorudur;[7] 2023-cü ildə mobil rabitə bazarındakı payı 48,2% olmuşdur.[1] Bazarın digər əsas iştirakçıları Bakcell və Azerfon (Nar) şirkətləridir.[3]

Şirkət əvvəlcə Azərbaycan hökuməti ilə Turkcellin törəmə şirkəti Azertelin birgə müəssisəsi kimi yaradılmış, uzun müddət İsveç-Fin TeliaSonera və Turkcellin birgə sahib olduğu Fintur Holdings vasitəsilə idarə olunmuşdur.[3] 2018-ci ildən şirkətə nəzarət dövlətə məxsus AzInTelecoma keçmişdir.[2][8]

Yaranması və ilk illər (1996–2007)

[redaktə | vikimətni redaktə et]

"Azercell Telekom" 1996-cı ildə Azərbaycan hökuməti və o zaman Türkiyənin Turkcell şirkətinin törəmə şirkəti olan Azertel tərəfindən birgə müəssisə kimi təsis edilmişdir.[3] Şirkət 1996-cı il dekabrın 15-də kommersiya fəaliyyətinə başlamışdır.[6] Sonrakı illərdə ilk rouminq xidməti (1997), "SimSim" adlı əvvəlcədən ödənişli xidmət (1998) və GPRS texnologiyası (2004) istifadəyə verilmişdir.[6] 1999-cu ildə şirkət "Azeronline" internet provayderini təsis etmişdir.[6] Şirkətin məlumatına görə, abunəçilərin sayı 2001-ci ildə 500 minə, 2004-cü ildə 1 milyona, 2007-ci ildə isə 3 milyona çatmışdır.[6]

Mülkiyyət dəyişiklikləri (1996–2018)

[redaktə | vikimətni redaktə et]

Azercellin təsisçisi olan Azertelin səhmləri əvvəlcə Fintur Holdings (79,8%) və Türkiyənin iki şirkəti — Cenay İletişim və Cenay İnşaat (hər biri 10,1%) arasında bölünmüşdü. 2008-ci ildə Azərbaycan hökuməti Azercelldəki 35,7%-lik payını 180 milyon ABŞ dollarına Azertelə satmış və Azertel şirkətin yeganə sahibinə çevrilmişdir. Bundan sonra Azerteldə Fintur Holdings-in payı 51,3% olmuşdur.[3]

2018-ci il martın 5-də dövlətə məxsus AzInTelecom ilə Fintur Holdings arasında Azertelin 51,3% səhminin alınması barədə müqavilə imzalanmışdır. Nəticədə AzInTelecom Azercellin idarə olunmasını təmin edən nəzarət zərfini əldə etmişdir.[2][9] Satış Telia Company-nin Avrasiya regionundan çıxmaq strategiyasının bir hissəsi idi.[2][10] "Reuters"in məlumatına görə, sövdələşmənin məbləği 222 milyon avro olmuşdur.[8]

Texnoloji inkişaf (2008 – hazırkı dövr)

[redaktə | vikimətni redaktə et]

Şirkət 3G texnologiyasını ilk dəfə 2008-ci ildə "BakuTel" sərgisində nümayiş etdirmiş,[6] 3G lisenziyasını isə 2011-ci ildə almışdır. Azadlıq Radiosunun yazdığına görə, Azercell bu lisenziyanı təxminən altı il gözləmiş, həmin vaxta qədər 3G xidməti üzərində Azerfon monopoliyaya malik idi.[3] 2012-ci ildə Azercell ölkədə ilk dəfə 4G xidmətini istifadəyə vermiş və həmin il Bakıda keçirilən 2012 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsinin baş sponsoru olmuşdur.[6]

2019-cu il noyabrın 12-də şirkət Ericsson ilə birgə Bakının Fəvvarələr meydanında 5G şəbəkəsini sınaq rejimində işə salmışdır.[11] Həmin il şirkət yeni brend kimliyini təqdim etmişdir.[6]

2021-ci ilin aprelində Zərinə Zeynalova şirkətin prezidenti təyin edilmişdir.[4] 2025-ci ildə nizamnaməyə edilən dəyişikliklə "prezident" vəzifəsinin adı "baş icraçı direktor" (CEO) ilə əvəz olunmuşdur.[5] 2023-cü il oktyabrın 30-da Azercell Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin "e& International" (Etisalat) şirkəti ilə strateji tərəfdaşlıq müqaviləsi imzalamışdır. Müqaviləyə əsasən e& şirkətə kommersiya və əməliyyat fəaliyyətinin idarə edilməsində, təchizat sistemi, topdan satış və rouminq imkanlarının genişləndirilməsində dəstək göstərir.[7] Azercell 2024-cü ildə Bakıda keçirilən COP29 konfransının telekommunikasiya tərəfdaşı olmuşdur.[6]

Maliyyə göstəriciləri

[redaktə | vikimətni redaktə et]
Seçilmiş illər üzrə gəlir
İlGəlir (milyon manat)Qeyd
2013 ≈ 458,4[12]
2014 433,3əvvəlki illə müqayisədə 5,5% azalma[12]
2022 ≈ 532[1]
2023 ≈ 5707,1% artım; bazar payı 48,2%[1]
  1. 1 2 3 4 5 "Azercell şirkəti illik gəlirini açıqladı". Marja.az (az.). 8 may 2024. İstifadə tarixi: 27 oktyabr 2026.
  2. 1 2 3 4 "AzInTelecom LLC acquires a controlling stake in Azercell Telecom LLC" (ingilis). Azərbaycan Respublikası Rəqəmsal İnkişaf və Nəqliyyat Nazirliyi. 5 mart 2018. İstifadə tarixi: 27 oktyabr 2026.
  3. 1 2 3 4 5 6 7 Ismayilova, Khadija. "TeliaSonera's Behind-The-Scenes Connection To Azerbaijani President's Daughters". Radio Free Europe/Radio Liberty (ingilis). 15 iyul 2014. İstifadə tarixi: 27 oktyabr 2026.
  4. 1 2 ""Azercell Telekom" MMC-yə yeni prezident təyin olunub". Trend (az.). 19 aprel 2021. İstifadə tarixi: 27 oktyabr 2026.
  5. 1 2 ""Azercell"də Baş icraçı direktor vəzifəsi yaradılıb". Marja.az (az.). 31 mart 2026. İstifadə tarixi: 27 oktyabr 2026.
  6. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 "Şirkət haqqında". Azercell (az.). İstifadə tarixi: 27 oktyabr 2026.
  7. 1 2 Barton, James. "Azercell announces strategic partnership with e& international". Developing Telecoms (ingilis). 3 noyabr 2023. İstifadə tarixi: 27 oktyabr 2026.
  8. 1 2 "Telia sells stake in Azercell". Reuters (ingilis). 5 mart 2018. İstifadə tarixi: 27 oktyabr 2026.
  9. ↑ ""AzInTelecom" MMC "Azercell Telekom" MMC-nin idarə edilməsini təmin edən səhmlərin nəzarət zərfini əldə edib". AzInTelecom. 18 may 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 17 iyul 2018.
  10. ↑ "Turkcell iştiraki Fintur, Azertel hisselerini devretti". Hürriyet (türk). 21 aprel 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 17 iyul 2018.
  11. ↑ "Azercell Bakının mərkəzində Azərbaycanda ilk 5G şəbəkəsini işə salır". Marja.az (az.). 12 noyabr 2019. İstifadə tarixi: 27 oktyabr 2026.
  12. 1 2 Əhmədov, Musa. ""Azercell"in gəlirləri azalıb". APA (az.). 22 aprel 2015. İstifadə tarixi: 27 oktyabr 2026.

Xarici keçidlər

[redaktə | vikimətni redaktə et]