Ubulungiswa
Ngengqondo ebanzi kakhulu, ubulungiswa buphathelene nokuphathwa kwabantu ngendlela efanele. Ngokusho kwe-Stanford Encyclopedia of Philosophy, umqondo ophusile kakhulu wencazelo eyinhloko uvela ku-Institutes of Justinian, okuwukuqoqwa kwemithetho yamaRoma yekhulu lesi-6, lapho ubulungiswa buchazwa khona ngokuthi "isifiso esingaguquki nesiqhubekayo sokunikeza umuntu ngamunye okumfanele."[1]
Izimiso zokuqala zaseNtshonalanga mayelana nobulungiswa zahlelwa ingxenye ethile nguPhilosofi wasendulo wamaGreki uPlato encwadini yakhe ethi The Republic, kanye no-Aristotle encwadini yakhe ethi Nicomachean Ethics and Politics. USanta Augustine (354-430) wagcizelela ukubaluleka kobulungiswa, eveza umbono wokuthi ngaphandle kobulungiswa "izibusiso zombuso azilutho ngaphandle kwamaqembu ezigebengu ezinkulu."
Umbono wasendulob we-Confucian yobulungisa yasungulwa cishe ngesikhathi esifanayo, kodwa wawungahlangani kangako nezinkolelo-mbongo zobulungisa zaseNtshonalanga.Kunalokho, kwaveza ukuthi ubulungiswa babuwumsebenzi womuntu siqu nomphakathi, kodwa babengahlanganisi inkululeko noma ukulingana, futhi babengeyona ingxenye yomthetho. Umthetho ngokwawo wawubhekwa njengokuthuthukisa ukuhleleka kunobulungisa.[1]
- ↑ Duvert, Cristophe. "How is justice understood under classic Confucianism?". Asian Philosophy. doi:10.1080/09552367.2018.1535477.