จักรพรรดิเอากุสตุส

จักรพรรดิเอากุสตุส
พระบรมราชานุสาวรีย์เอากุสตุสแห่งปรีมาปอร์ตา จากคริสต์ศตวรรษที่ 1
จักรพรรดิโรมัน
ครองราชย์	ค.ศ. 14
ถัดไป	ติแบริอุส
พระราชสมภพ	23 กันยายน 63 ปีก่อน ค.ศ. โรม, สาธารณรัฐโรมัน กาอิอุส อ็อกตาวิอุส ทูรีนุส
สวรรคต	19 สิงหาคม ค.ศ. 14 (75 ปี) โนลา, อีตาลิอา, จักรวรรดิโรมัน
ฝังพระศพ	สุสานเอากุสตุส, โรม
คู่อภิเษก	โกลดิอา ปุลครา (42–40 ปีก่อน ค.ศ.; หย่า) สกรีโบนิอา (40–38 ปีก่อน ค.ศ.; หย่า) ลีวิอา ดรูซิลลา (37 ปีก่อน ค.ศ.–ค.ศ. 14)
พระนามเต็ม กาอิอุส อ็อกตาวิอุส ทูรินุส (ชื่อเกิด จนถึง 44 ปีก่อน ค.ศ.) กาอิอุส ยูลิอุส ไกซาร์ อ็อกตาวิอานุส (44–42 ปีก่อน ค.ศ.) กาอิอุส ยูลิอุส ไกซาร์ ดีวี ฟีลิอุส (42–38 ปีก่อน ค.ศ.) อิมแปราตอร์ ไกซาร์ ดีวี ฟีลิอุส (38–27 ปีก่อน ค.ศ.) อิมแปราตอร์ ไกซาร์ ดีวี ฟีลิอุส เอากุสตุส (27 ปีก่อน ค.ศ. จนกระทั่งสวรรคต)
ราชวงศ์	ยูลิอุส-เกลาดิอุส
พระราชบิดา	กาอิอุส อ็อกตาวิอุส จูเลียส ซีซาร์ (บุญธรรม)
พระราชมารดา	อาติอา บัลบา ไกโซนิอา
ศาสนา	ศาสนาโรมันโบราณดั้งเดิม

จักรพรรดิเอากุสตุส (ชื่อเกิด กาอิอุส อ็อกตาวิอุส; 23 กันยายน 63 ปีก่อนคริสตกาล – 19 สิงหาคม ค.ศ. 14) หรือ ออกเตเวียน เป็นผู้ก่อตั้งจักรวรรดิโรมันและเป็นจักรพรรดิโรมันพระองค์แรก ครองราชย์ตั้งแต่ 27 ปีก่อนคริสตกาล จนกระทั่งสวรรคตใน ค.ศ. 14 รัชสมัยของพระองค์เป็นจุดเริ่มต้นของลัทธิบูชาจักรพรรดิและสมัยแห่งสันติภาพจักรวรรดิ (ปากส์โรมานา หรือ ปากส์เอากุสตา) ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่โลกโรมันปราศจากความขัดแย้งทางอาวุธครั้งใหญ่ ทั้งนี้ ระบอบพลเมืองชั้นหนึ่ง (principate) อันเป็นรูปแบบการปกครองที่จักรพรรดิทรงแสดงความเคารพต่อวุฒิสภาในนาม ก็ก่อตั้งขึ้นในรัชสมัยของพระองค์ และดำรงอยู่ต่อมาจนถึงวิกฤตการณ์คริสต์ศตวรรษที่ 3

ออกเตเวียนเกิดในตระกูลชนชั้นอัศวินสายสกุลอ็อกตาวิอา จูเลียส ซีซาร์ ผู้เผด็จการโรมันซึ่งเป็นตา (น้องชายของยาย) ของออกเตเวียน ได้ระบุชื่อเขาเป็นทายาทหลักในพินัยกรรม และหลังจากที่ซีซาร์ถูกลอบสังหารเมื่อ 44 ปีก่อนคริสตกาล ออกเตเวียนจึงได้รับมรดกและใช้นามของซีซาร์ จากนั้นเขาต่อสู้เพื่อแย่งชิงความภักดีจากกองทหารของซีซาร์ ได้รับแต่งตั้งเป็นสมาชิกวุฒิสภาในช่วงสถานการณ์ฉุกเฉิน และยึดอำนาจด้วยการเดินทัพเข้ากรุงโรมเมื่อ 43 ปีก่อนคริสตกาล จนได้เป็นกงสุลที่ได้รับเลือกอายุน้อยที่สุดของโรม ออกเตเวียน มาร์ก แอนโทนี และมาร์กุส แลปิดุส ร่วมกันตั้งคณะปกครองสามผู้นำ ซึ่งได้รับอำนาจตามกฎหมายในการประกาศให้ผู้สังหารซีซาร์และพันธมิตรเป็นพวกนอกกฎหมาย ภายหลังชัยชนะในยุทธการที่ฟีลิปปีเมื่อ 42 ปีก่อนคริสตกาล คณะสามผู้นำก็แบ่งสาธารณรัฐโรมันกันปกครองแบบคณาธิปไตยโดยพฤตินัย แต่ความทะเยอทะยานที่ขัดแย้งกันกลับทำให้ทั้งสามฝ่ายแตกแยกกันในที่สุด ออกเตเวียนสั่งเนรเทศแลปิดุสเมื่อ 36 ปีก่อนคริสตกาล เพราะแลปิดุสต่อต้านเขาในซิซิลี ส่วนมาร์กุส อากริปปา ผู้บัญชาการกองทัพเรือฝ่ายออกเตเวียน เอาชนะแอนโทนีในยุทธนาวีที่อักติอูงเมื่อ 31 ปีก่อนคริสตกาล จากนั้นแอนโทนีและคลีโอพัตรา ภรรยาของเขา ซึ่งเป็นราชินีอียิปต์แห่งราชวงศ์ทอเลมี ก็ปลิดชีพตนเองระหว่างที่ออกเตเวียนบุกอียิปต์ และอียิปต์ก็กลายเป็นทรัพย์สินส่วนตัวของออกเตเวียน

หลังจากคณะสามผู้นำล่มสลาย ออกเตเวียนได้ทำข้อตกลงกับชนชั้นนำโรมันที่เหลืออยู่ว่าตนจะฟื้นฟูภาพลักษณ์ภายนอกของสาธารณรัฐเสรีที่มีวุฒิสภา ตุลาการฝ่ายบริหาร และสภานิติบัญญัติเป็นศูนย์กลาง แต่เนื่องจากออกเตเวียนควบคุมกองทัพและมณฑลของโรมันประมาณครึ่งหนึ่ง เขาจึงยังมีอำนาจเผด็จการ ซึ่งได้รับความชอบธรรมจากการแต่งตั้งให้เป็นผู้บัญชาการสูงสุดของกองทัพโรมันส่วนใหญ่ เพื่อไม่ให้ดูเหมือนระบอบราชาธิปไตยหรือเผด็จการ ในที่สุดเขาจึงปฏิเสธที่จะลงสมัครรับเลือกตั้งเป็นกงสุลอีก แต่วุฒิสภามอบอำนาจของตริบูนุสของสภาสามัญชนและเกงซอร์ให้แก่เขา พร้อมทั้งมอบสถานะพลเมืองชั้นหนึ่ง (princeps) พระนาม "เอากุสตุส" ("ผู้เป็นที่เคารพบูชา") และปาแตร์ปาตริไอ (pater patriae; แปลตรงตัว 'บิดาแห่งประเทศ') พร้อมตั้งชื่อเดือนสิงหาคมตามชื่อของพระองค์ หลังแลปิดุสเสียชีวิต จักรพรรดิเอากุสตุสยังรับตำแหน่งปอนติเฟกส์มากซิมุส (pontifex maximus; "มหาปุโรหิต") อีกด้วย

จักรพรรดิเอากุสตุสทรงขยายอาณาเขตของจักรวรรดิอย่างกว้างขวาง โดยผนวกอียิปต์ แดลเมเชีย พันโนเนีย โนริกูง และไรติอา ขยายดินแดนในแอฟริกา และพิชิตฮิสปานิอาได้สำเร็จ อย่างไรก็ตาม การขยายอำนาจกลับประสบความพ่ายแพ้ครั้งใหญ่ในแกร์มานิอา ส่วนนอกชายแดน พระองค์รักษาความมั่นคงของจักรวรรดิด้วยเขตกันชนที่ประกอบด้วยรัฐบริวารและเจรจาสนธิสัญญาสันติภาพกับจักรวรรดิพาร์เธียและราชอาณาจักรคุช พระองค์ทรงปฏิรูประบบภาษีและระบบเงินตราของโรม พัฒนาเครือข่ายถนนพร้อมระบบส่งสารอย่างเป็นทางการ จัดตั้งกองทัพอาชีพประจำการ ตั้งกองทหารรักษาพระองค์ไปรโตริอานี รวมถึงหน่วยตำรวจและหน่วยดับเพลิงอย่างเป็นทางการสำหรับกรุงโรม และมีการบูรณะเมืองครั้งใหญ่ในรัชสมัยของพระองค์ จักรพรรดิเอากุสตุสทรงเป็นทั้งนักเขียนและผู้อุปถัมภ์กวีอย่างเวอร์จิล และยังทรงปรากฏอยู่ในงานศิลปะหลากหลายแขนงตั้งแต่สมัยโบราณจนถึงปัจจุบัน พระองค์เสด็จสวรรคตเมื่อ ค.ศ. 14 สิริพระชนมพรรษา 75 พรรษา ด้วยสาเหตุธรรมชาติ และวุฒิสภายกย่องพระองค์เป็นเทพหลังสิ้นชีพ แม้มีข่าวลือแพร่สะพัดออกไปว่า พระชายาลีวิอา ทรงเป็นผู้วางยาพิษพระองค์ จักรพรรดิติแบริอุส ผู้เป็นพระราชบุตรบุญธรรม ทรงสืบทอดตำแหน่งจักรพรรดิต่อจากพระองค์

พระนาม

จักรพรรดิเอากุสตุสทรงมีพระนามจำนวนมากตลอดพระชนม์ชีพของพระองค์ ได้แก่

• กาอิอุส อ็อกตาวิอุส: (ละติน: Gaius Octavius) ซุเอโตนิอุสระบุว่า อ็อกตาวิอุสในวัยทารกได้รับชื่อที่สามว่า ทูรีนุส (Thurinus; 'แห่งทูรีนุส') เพื่อรำลึกถึงชัยชนะของบิดาที่มีเหนือพรรคพวกของสปาร์ตากุสที่ทูรีนุส มาร์กุส ยูนิอุส บรูตุส ผู้สังหารจูเลียส ซีซาร์ บิดาบุญธรรมของออกเตเวียน ปฏิเสธข้ออ้างของออกเตเวียนเรื่องการรับเป็นบุตรบุญธรรมตามพินัยกรรมของซีซาร์ โดยเรียกเขาว่า อ็อกตาวิอุส (Octavius)
• กาอิอุส ยูลิอุส ไกซาร์: (ละติน: Gaius Julius Caesar) หลังจากจูเลียส ซีซาร์ ระบุชื่ออ็อกตาวิอุสเป็นทายาทของตนเมื่อ 44 ปีก่อนคริสตกาล อ็อกตาวิอุสก็ใช้นามสกุลและชื่อที่สามของซีซาร์ นักประวัติศาสตร์จึงมักเติม อ็อกตาวิอานุส (Octavianus) ต่อท้ายชื่อ เพื่อแยกเขาออกจากจูเลียส ซีซาร์ ผู้ล่วงลับ และเพื่อสื่อว่าเขาเคยเป็นสมาชิกของสายสกุลอ็อกตาวิอา (gens Octavia) ทั้งนี้ ไม่มีหลักฐานระบุว่าอ็อกตาวิอุสเคยใช้ชื่อนี้ แม้ว่าบุคคลร่วมสมัยเดียวกันบางส่วนจะเรียกเขาว่า กาอิอุส อ็อกตาวิอุส, กาอิอุส ยูลิอุส ไกซาร์ อ็อกตาวิอานุส หรือ "ไกซาร์หนุ่ม" ก็ตาม ส่วนออกเตเวียน (Octavian) เป็นชื่อที่นักประวัติศาสตร์มักใช้เรียกเขาในช่วงระหว่าง 44 ถึง 27 ปีก่อนคริสตกาล
• อิมแปราตอร์ ไกซาร์: (ละติน: Imperator Caesar) เหรียญและจารึกยุคแรกของออกเตเวียนล้วนกล่าวถึงเขาว่า กาอิอุส ไกซาร์ แต่นับตั้งแต่ 38 ปีก่อนคริสตกาล เขาได้แทนที่ชื่อ "กาอิอุส" ด้วยชื่อเทิดพระเกียรติว่า อิมแปราตอร์ (imperator; 'ผู้บัญชาการ') สายตระกูลของเขายังคงใช้ชื่อ ไกซาร์ ซึ่งเป็นชื่อที่สามของสายหนึ่งในตระกูลยูลิอา (gens Julia) และท้ายที่สุดชื่อนี้ก็กลายเป็นชื่อตำแหน่งจักรพรรดิ
• อิมแปราตอร์ ไกซาร์ เอากุสตุส: (ละติน: Imperator Caesar Augustus) เมื่อ 27 ปีก่อนคริสตกาล วุฒิสภามอบบรรดาศักดิ์ เอากุสตุส (Augustus; 'ผู้เป็นที่เคารพบูชา') ให้แก่เขา นักประวัติศาสตร์นิยมใช้ชื่อนี้ หรือสลับชื่อเป็น "เอากุสตุส ไกซาร์" ตั้งแต่ 27 ปีก่อนคริสตกาล จนกระทั่งสวรรคตใน ค.ศ. 14

บรรณานุกรม

แหล่งข้อมูลโบราณ

• Appian. Bella civilia.
  • McGing, B. C. (2020). Appian: Roman History. Loeb Classical Library. เล่มที่ IV–VI. Harvard University Press. ISBN 978-0-674-99647-2.
  • White, Horace (1913–14). Loeb Classical Library – via LacusCurtius.
• Augustus. Res Gestae Divi Augusti.
  • Cooley, Alison E. (2009). Res Gestae Divi Augusti: Text, Translation, and Commentary. Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-84152-8.
  • Shipley, Frederick W. (1924). Loeb Classical Library – via LacusCurtius.
• Cicero. Epistulae ad Atticum.
  • Shackleton-Bailey, D. R. (1999). Loeb Classical Library เก็บถาวร 14 ธันวาคม 2025 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน. 4 volumes.
• Dio. Historia Romana.
  • Cary, Earnest (1914–27). Loeb Classical Library – via LacusCurtius เก็บถาวร 4 เมษายน 2021 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน.
• Florus. Epitomae.
• Livy. Periochae.
  • Lendering, Jona. (2003). Livius.org เก็บถาวร 27 มีนาคม 2022 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน.
  • Schlesinger, Alfred C. (1959). Loeb Classical Library เก็บถาวร 13 ธันวาคม 2025 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน.
• Nicolaus Damascenus. Life of Augustus.
  • Toher, Mark (2017). Nicolaus of Damascus: the life of Augustus and the autobiography texts, translations and historical commentary. Cambridge University Press. ISBN 978-1-107-07561-0.
  • Hall, Clayton M. (1923). Northampton – via CSUN.edu. เก็บถาวร 2007-07-14 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน.
• Suetonius. Augustus.
  • Wardle, D. (2014). Life of Augustus: Vita divi Augusti. Oxford University Press. ISBN 978-0-19-968645-2.
  • Rolfe, J. C. (1913–14). Loeb Classical Library – via LacusCurtius
• Tacitus. Annales.
  • Woodman, A. J. (2004). The Annals. Indianapolis: Hackett. ISBN 978-0-87220-559-8.
  • Jackson, J. (1931–37). Loeb Classical Library – via LacusCurtius
• Velleius Paterculus. Historia Romana.
  • Woodman, A. J. (2025). Velleius Paterculus. Loeb Classical Library. Harvard University Press. ข้อมูลเก่าจากแหล่งเดิมเมื่อ 11 ธันวาคม 2025. สืบค้นเมื่อ 26 พฤศจิกายน 2025.{{cite book}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
  • Shipley, Frederick W. (1924). Loeb Classical Library – via LacusCurtius เก็บถาวร 22 กุมภาพันธ์ 2024 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน.

แหล่งข้อมูลสมัยใหม่

• Amici, Carla Maria (2015). "Unusual Examples of Sophisticated Iron Technology in the Heating Systems of Roman Imperial Baths". European Journal of Archaeology. 18 (4). Cambridge University Press: 658–678. doi:10.1179/1461957115Y.0000000002. ข้อมูลเก่าจากแหล่งเดิมเมื่อ 2 มกราคม 2026. สืบค้นเมื่อ 23 ธันวาคม 2025.{{cite journal}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
• Ando, Clifford (2000). Imperial Ideology and Provincial Loyalty in the Roman Empire. Berkeley, Los Angeles and London: University of California Press. ISBN 978-0-520-28016-8.
• Arlington, Gabriel (2000) [1996]. The Hereford Mappa Mundi: a Medieval View of the World (พิมพ์ครั้งที่ reprint). Leominster: Gracewing. ISBN 0-85244-355-2. ข้อมูลเก่าจากแหล่งเดิมเมื่อ 13 มกราคม 2026. สืบค้นเมื่อ 6 มกราคม 2026.{{cite book}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
• Beard, Mary (2021). Twelve Caesars: Images of Power from the Ancient World to the Modern. Princeton, New Jersey: Princeton University Press. ISBN 978-0-691-22236-3. ข้อมูลเก่าจากแหล่งเดิมเมื่อ 1 มกราคม 2026. สืบค้นเมื่อ 31 ธันวาคม 2025.{{cite book}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
• Bingham, Sandra (2021). "The House of Augustus: A Historical Detective Story by T P Wiseman (review)". Mouseion: Journal of the Classical Association of Canada. 62 (2): 317–319. ISSN 1913-5416. ข้อมูลเก่าจากแหล่งเดิมเมื่อ 13 ธันวาคม 2025. สืบค้นเมื่อ 2 ธันวาคม 2025.{{cite journal}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
• Bivar, A. D. H. (1983). "The Political History of Iran Under the Arsacids". ใน Yarshater, Ehsan (บ.ก.). The Cambridge History of Iran. เล่มที่ 3. London, New York, New Rochelle, Melbourne, and Sydney: Cambridge University Press. น. 21–99. ISBN 978-0-521-20092-9.
• Blackburn, Bonnie; Holford-Strevens, Leofranc (2003) [1999]. The Oxford Companion to the Year (พิมพ์ครั้งที่ Reprinted with corrections). Oxford and New York: Oxford University Press. ISBN 978-0-19-214231-3.
• Bourne, Ella (1918). "Augustus as a Letter-Writer". Transactions and Proceedings of the American Philological Association. 49: 53–66. doi:10.2307/282994. JSTOR 282994.
• Bowersock, G. W. (1983). Roman Arabia. Cambridge: Harvard University Press. ISBN 0-674-77755-7.
• Bowersock, G. W. (1990). "The Pontificate of Augustus". ใน Raaflaub, Kurt A.; Toher, Mark (บ.ก.). Between Republic and Empire: Interpretations of Augustus and his Principate. Berkeley: University of California Press. น. 380–394. ISBN 978-0-520-08447-6.
• Bringmann, Klaus (2007) [2002]. A History of the Roman Republic. แปลโดย Smyth, W. J. Cambridge: Polity. ISBN 978-0-7456-3371-8. ข้อมูลเก่าจากแหล่งเดิมเมื่อ 12 มิถุนายน 2018. สืบค้นเมื่อ 24 เมษายน 2025.{{cite book}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
• British Museum (29 ธันวาคม 2017). "What's in a name? Months of the year". British Museum. ข้อมูลเก่าจากแหล่งเดิมเมื่อ 11 มกราคม 2026. สืบค้นเมื่อ 6 ตุลาคม 2025.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
• Brizzi, Giovanni (2022). "D'un anniversaire à l'autre: Auguste et la notion de pax entre Fascisme et époque moderne". ใน Cavalieri, Marco; Assenmaker, Pierre; Cavagna, Mattia; Engels, David (บ.ก.). Augustus through the Ages: Receptions, Readings and Appropriations of the Historical Figure of the First Roman Emperor. Collection Latomus (ภาษาฝรั่งเศส). เล่มที่ 366. Brussels: Peeters Publishers. น. 35–50. doi:10.2307/jj.10574832.4. ISBN 978-90-429-4962-1.
• Brockkötter, Philipp (2025). Die imitatio Augusti in der frühen Kaiserzeit [The imitatio Augusti in the Early Imperial Age]. Göttingen: Verlag Antike. ISBN 978-3-911065-15-3.
• Broughton, Thomas Robert Shannon (1952). The magistrates of the Roman republic. เล่มที่ 2. New York: American Philological Association.
• Brosius, Maria (2006). The Persians: An Introduction. London & New York: Routledge. ISBN 978-0-415-32089-4.
• Bunson, Matthew (1994). Encyclopedia of the Roman Empire. New York: Facts on File. ISBN 978-0-8160-3182-5.
• Burgess, Richard W. (2014). Roman Imperial Chronology and Early-Fourth-Century Historiography. Historia Einzelschriften. Stuttgart: Steiner. ISBN 978-3-515-10732-7. ข้อมูลเก่าจากแหล่งเดิมเมื่อ 14 มิถุนายน 2024. สืบค้นเมื่อ 14 มิถุนายน 2024.{{cite book}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
• Burstein, Stanley M. (2004). The Reign of Cleopatra. Westport, Connecticut: Greenwood Press. ISBN 978-0-313-32527-4.
• Burton, Graham (2012). "tributum". Oxford Classical Dictionary. doi:10.1093/acrefore/9780199381135.013.6557.
• Carter, John M. (1983). "Augustus down the centuries". History Today. 33 (3): 24–30. ISSN 0018-2753. สืบค้นเมื่อ 5 ธันวาคม 2025.{{cite journal}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
• Cavalieri, Marco; Assenmaker, Pierre; Cavagna, Mattia; Engels, David (2022). "Augustus through the Ages: Introduction". ใน Cavalieri, Marco; Assenmaker, Pierre; Cavagna, Mattia; Engels, David (บ.ก.). Augustus through the Ages: Receptions, Readings and Appropriations of the Historical Figure of the First Roman Emperor. Collection Latomus (ภาษาอังกฤษ). เล่มที่ 366. Brussels: Peeters Publishers. น. 3–32. doi:10.2307/jj.10574832.4. ISBN 978-90-429-4962-1.
• Chisholm, Kitty; Ferguson, John (1981). Rome: The Augustan Age; A Source Book. Oxford: Oxford University Press, in association with the Open University Press. ISBN 978-0-19-872108-6.
• Claes, Liesbeth (2022). "Augustan Images of Legitimacy: The Numismatic Memory of Augustus (AD 14-268)". ใน Cavalieri, Marco; Assenmaker, Pierre; Cavagna, Mattia; Engels, David (บ.ก.). Augustus through the Ages: Receptions, Readings and Appropriations of the Historical Figure of the First Roman Emperor. Collection Latomus (ภาษาอังกฤษ). เล่มที่ 366. Brussels: Peeters Publishers. น. 79–106. doi:10.2307/jj.10574832.4. ISBN 978-90-429-4962-1.
• Cotton, Hannah M.; Yakobson, Alexander (2002). "Arcanum Imperii: the Powers of Augustus". ใน Clar, Gillian; Rajak, Tessa (บ.ก.). Philosophy and Power in the Graeco-Roman World: Essays in Honour of Miriam Griffin. Oxford: Oxford University Press. น. 193–210. ISBN 0-19-8-29990-7.
• Davies, Mark (2010). Aspects of Roman History 82 BC–AD 14. London and New York: Routledge. doi:10.4324/978020385665. ISBN 978-0-203-85665-9.
• Dilke, O. A. W. (1987). "Maps in the Service of the State: Roman Cartography to the End of the Augustan Era". ใน Harley, J. B.; Woodward, David (บ.ก.). The History of Cartography: Cartography in Prehistoric, Ancient, and Medieval Europe and the Mediterranean (PDF). เล่มที่ 1. Chicago: Chicago University Press. ISBN 0-226-31633-5. ข้อมูลเก่า (PDF)จากแหล่งเดิมเมื่อ 6 กุมภาพันธ์ 2026. สืบค้นเมื่อ 6 มกราคม 2026.{{cite book}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
• Drogula, Fred K. (2015). Commanders & Command in the Roman Republic and Early Empire. Chapel Hill: University of North Carolina Press. ISBN 978-1-4696-2126-5.
• Eck, Werner; Takács, Sarolta A. (2003). The Age of Augustus. แปลโดย Schneider, Deborah Lucas (พิมพ์ครั้งที่ first). Oxford: Blackwell Publishing. ISBN 0-631-22957-4.
• Eck, Werner; Takács, Sarolta A. (2007) [2003]. The Age of Augustus. แปลโดย Schneider, Deborah Lucas (พิมพ์ครั้งที่ second). Oxford: Blackwell Publishing. ISBN 978-1-4051-5149-8. ข้อมูลเก่าจากแหล่งเดิมเมื่อ 20 กันยายน 2022. สืบค้นเมื่อ 30 สิงหาคม 2020.{{cite book}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
• Eder, Walter (2005). "Augustus and the Power of Tradition". ใน Galinsky, Karl (บ.ก.). The Cambridge Companion to the Age of Augustus. Cambridge Companions to the Ancient World. Cambridge and New York: Cambridge University Press. น. 13–32. ISBN 978-0-521-80796-8.
• Einaudi, Luca (กุมภาพันธ์ 2014). "Coins of the Month: The Struggle between Marc Antony and Octavian". Centre for History and Economics, Magdalene College, University of Cambridge. ข้อมูลเก่าจากแหล่งเดิมเมื่อ 16 มกราคม 2026. สืบค้นเมื่อ 20 มิถุนายน 2025.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
• Fishwick, Duncan (2004). The Imperial Cult in the Latin West III, Part 3. Leiden: Brill. น. 250. ISBN 978-90-474-1276-2.
• Fratantuono, Lee (2016). The Battle of Actium 31 BC: War for the World. Barnsley: Pen & Sword Military. ISBN 978-1-47384-714-9.
• Freisenbruch, Annelise (2017). Pierwsze damy antycznego Rzymu. Kobiety, które stały za plecami cesarzy [The First Ladies of Rome] (ภาษาโปแลนด์). Bellona. ISBN 978-83-11-14348-7.
• Galinsky, Karl (2005). "Introduction". ใน Galinsky, Karl (บ.ก.). The Cambridge Companion to the Age of Augustus (PDF). Cambridge Companions to the Ancient World. Cambridge and New York: Cambridge University Press. น. 1–10. ISBN 978-0-521-80796-8.
• Galinsky, Karl (2012). Augustus: Introduction to the Life of an Emperor. New York: Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-74442-3.
• Golden, Gregory K (2013). Crisis management during the Roman Republic. Cambridge University Press. ISBN 978-1-107-05590-2. OCLC 842919750.
• Goldsworthy, Adrian (2014). Augustus: First Emperor of Rome. New Haven: Yale University Press. ISBN 978-0-300-17827-2.
• Green, Peter (1990). Alexander to Actium: The Historical Evolution of the Hellenistic Age. Hellenistic Culture and Society. Berkeley: University of California Press. ISBN 978-0-520-05611-4.
• Gruen, Erich S. (2005). "Augustus and the Making of the Principate". ใน Galinsky, Karl (บ.ก.). Cambridge Companion to the Age of Augustus. Cambridge Companions to the Ancient World. Cambridge, MA; New York: Cambridge University Press. น. 33–52. ISBN 978-0-521-80796-8.
• Hammond, Mason (1957). "Imperial Elements in the Formula of the Roman Emperors during the First Two and a Half Centuries of the Empire". Memoirs of the American Academy in Rome. 25: 17–64. JSTOR 4238646.
• Hammond, Mason (1965). "The Sincerity of Augustus". Harvard Studies in Classical Philology. 69: 139–162. ISSN 0073-0688. JSTOR 310780.
• Hinard, François (1985). Les proscriptions de la Rome républicaine (ภาษาฝรั่งเศส). Ecole française de Rome. ISBN 978-2-7283-0094-5.
• Holland, Richard (2005). Augustus, Godfather of Europe. Stroud, Gloucestershire: Sutton. ISBN 978-0-7509-2911-0.
• Hosch, William L. (2023). "August". Encyclopedia Britannica. ข้อมูลเก่าจากแหล่งเดิมเมื่อ 18 มีนาคม 2023. สืบค้นเมื่อ 6 ตุลาคม 2025.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
• Hurley, Donna (2004). "Livia (Wife of Augustus)". De Imperatoribus Romanis. ข้อมูลเก่าจากแหล่งเดิมเมื่อ 13 กรกฎาคม 2025. สืบค้นเมื่อ 6 กุมภาพันธ์ 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
• Jones, Prudence J. (2006). Cleopatra: a sourcebook. Norman: University of Oklahoma Press. ISBN 978-0-8061-3741-4.
• Kelsall, Malcolm (1976). "Augustus and Pope". Huntington Library Quarterly. 39 (2): 117–131. JSTOR 3816937.
• Kokkinos, Nikos (1992). Antonia Augusta: Portrait of a Great Roman Lady. Psychology Press. ISBN 978-0-4150-8029-3.
• Kolb, Ann; Speidel, Michael (2017). "Imperial Rome and China: Communication and Information Transmission". ใน Elizalde, Maria Dolores; Wang, Jianlang (บ.ก.). China's Development from a Global Perspective. Newcastle upon Tyne: Cambridge Scholars Publishing. น. 28–56. ISBN 978-1-4438-1670-0.
• Levick, Barbara (2009). "Caesar's Political and Military Legacy to the Roman Emperors". ใน Griffin, Miriam (บ.ก.). A Companion to Julius Caesar. Oxford: Blackwell. น. 207–223. ISBN 978-1-4443-0845-7.
• Levick, Barbara (2010). Augustus: Image and Substance. London: Longman. ISBN 978-0-582-89421-1.
• Lewis, Anne-Marie (2023). "Nigidius Figulus and the Birth of a Future Dominus for the World: 63 B.C.". ใน Lewis, Anne-Marie (บ.ก.). Celestial Inclinations: A Life of Augustus (พิมพ์ครั้งที่ online). New York: Oxford University Press. น. 19–35. doi:10.1093/oso/9780197599648.003.0002. ISBN 978-0-19-759967-9.
• Lindsay, Hugh (2009). Adoption in the Roman World. Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-76050-8.
• Luc, Ireneusz (2024). Roman Military Tribunes (First Century BC to Third Century AD): A Historical and Prosopographical Study: Prosopographical Catalogue, Part 1: Roman Military Tribunes (tribuni Militum in Exercitu) and in the Garrison of the Roman Capital (tribuni Militum in Praetorio). เล่มที่ 1. Oxford: Archaeopress Publishing. ISBN 978-1-80327-853-7. สืบค้นเมื่อ 8 พฤษภาคม 2025.{{cite book}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
• Luke, Trevor (2015). "Cultivating the memory of Octavius Thurinus". Journal of Ancient History. 3 (2): 242–266. doi:10.1515/jah-2015-0012. ISSN 2324-8106. S2CID 164329002.
• Mackay, Christopher S. (2004). Ancient Rome: A Military and Political History. Cambridge and New York: Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-80918-4.
• Murray, Peter; Murray, Linda (2014). Devonshire Jones, Tom (บ.ก.). The Oxford Dictionary of Christian Art & Architecture. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0-19-969510-2.
• Nothaft, C. Philipp E. (2018). Scandalous Error: Calendar Reform and Calendrical Astronomy in Medieval Europe. Oxford University Press. doi:10.1093/oso/9780198799559.001.0001. ISBN 978-0-19-879955-9.
• Ohst, Henning (2023). Die 'Epistulae ad familiares' des Kaisers Augustus. Studien zur Textgeschichte in der Antike, Edition und Kommentar [The 'Epistulae ad familiares' of Emperor Augustus. A Study of its Textual History in Antiquity, Edition and Commentary] (ภาษาเยอรมัน). Berlin & Boston: De Gruyter. doi:10.1515/9783111193595. ISBN 978-3-11-119151-5.
• Panzanelli, Roberta (2008). The Color of Life: Polychromy in Sculpture from Antiquity to the Present. Los Angeles: Getty Publications. ISBN 978-0-89236-917-1.
• Raaflaub, Kurt A.; Samons, Loren J. II (1993). "Opposition to Augustus". ใน Raaflaub, Kurt A.; Toher, Mark (บ.ก.). Between Republic and Empire: Interpretations of Augustus and His Principate. Berkeley; Los Angeles: University of California Press. ISBN 978-0-520-08447-6.
• Rawson, Elizabeth (1994). "The Aftermath of the Ides". ใน Crook, John; และคณะ (บ.ก.). The Last Age of the Roman Republic, 146–43 BC. Cambridge Ancient History. เล่มที่ 9 (พิมพ์ครั้งที่ 2nd). Cambridge and New York: Cambridge University Press. น. 468–490. ISBN 0-521-85073-8. OCLC 121060.
• Richardson, John Stuart (2012). Augustan Rome, 44 BC to AD 14: the Restoration of the Republic and the Establishment of the Empire. The Edinburgh History of Ancient Rome. Edinburgh University Press. ISBN 978-0-7486-1955-9.
• Richardson, L (1992). A New Topographical Dictionary of Ancient Rome. Johns Hopkins University Press. ISBN 978-0-8018-4300-6.
• Ring, Trudy; Salkin, Robert M.; La Boda, Sharon La (1996). International Dictionary of Historic Places: Southern Europe. London and New York: Taylor & Francis. ISBN 978-1-884964-02-2.
• Roberts, John (2007). "Princeps senatus". Oxford Dictionary of the Classical World. Oxford Reference. น. 858. doi:10.1093/acref/9780192801463.001.0001. ISBN 978-0-19-280146-3.
• Roller, Duane W. (2010). Cleopatra: a biography. Oxford and New York: Oxford University Press. ISBN 978-0-19-536553-5.
• Rowell, Henry Thompson (1962). Rome in the Augustan Age. The Centers of Civilization Series. เล่มที่ 5. Norman, Oklahoma: University of Oklahoma Press. ISBN 0-8061-0956-4.{{cite book}}: CS1 maint: ignored ISBN errors (ลิงก์)
• Santangelo, Federico; Vitello, Eugenia (2025). "The Politics of Syme's Revolution". Revista de Historiografía (40): 31–56. doi:10.20318/revhisto.2025.9716. ISSN 1885-2718.
• Scullard, H. H. (1982) [1959]. From the Gracchi to Nero: A History of Rome from 133 B.C. to A.D. 68 (พิมพ์ครั้งที่ 5th). London; New York: Routledge. ISBN 978-0-415-02527-0.
• Scott, Kenneth (1933). "The Political Propaganda of 44–30 B.C.". Memoirs of the American Academy in Rome. 11: 7–49. JSTOR 4238573.
• Sear, David (31 ธันวาคม 2004). Roman Coins and Their Values: 4th Edition (ภาษาอังกฤษ). London: Spink Books. ISBN 978-1-912667-41-3.{{cite book}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
• Setton, Kenneth M. (1976). The Papacy and the Levant (1204–1571), Volume I: The Thirteenth and Fourteenth Centuries. Philadelphia: The American Philosophical Society. ISBN 978-0-87169-114-9.
• Shaw-Smith, R. (1971). "A Letter from Augustus to Tiberius". Greece and Rome. 18 (2): 213–214. doi:10.1017/S0017383500018118. S2CID 161104443.
• Shelton, Jo-Ann (1998). As the Romans Did: A Sourcebook in Roman Social History (พิมพ์ครั้งที่ 2nd). Oxford and New York: Oxford University Press. ISBN 978-0-19-508974-5.
• Shotter, David (2005) [1991]. Augustus Caesar (พิมพ์ครั้งที่ 2nd). London and New York: Routledge. ISBN 0-415-31935-8.
• Smith, R. R. R. (1997). "The Public Image of Licinius I: Portrait Sculpture and Imperial Ideology in the Early Fourth Century". Journal of Roman Studies. 87: 170–202. doi:10.2307/301374. JSTOR 301374. S2CID 162898808.
• Southern, Pat (1998). Augustus. Roman Imperial Biographies (พิมพ์ครั้งที่ first). London and New York: Routledge. ISBN 978-0-415-16631-7.
• Southern, Pat (2014) [1998]. Augustus. Roman Imperial Biographies (พิมพ์ครั้งที่ second). London and New York: Routledge. ISBN 978-0-415-62838-9.
• Starr, Chester G. (1952). "The Perfect Democracy of the Roman Empire". The American Historical Review. 58 (1): 1–16. JSTOR 1844784.
• Stern, Gaius (2006). Women, children, and Senators on the Ara Pacis Augustae: A Study of Augustus's Vision of a New World Order in 13 BC. Berkeley, California: University of California Press. ข้อมูลเก่าจากแหล่งเดิมเมื่อ 19 กรกฎาคม 2025. สืบค้นเมื่อ 24 มิถุนายน 2025.{{cite book}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
• Strothmann, Meret (Bochum) (1 ตุลาคม 2006). "Augustus [2]". New Pauly. Brill. doi:10.1163/1574-9347_bnp_e12220040. ISSN 1574-9347. ข้อมูลเก่าจากแหล่งเดิมเมื่อ 15 มีนาคม 2023. สืบค้นเมื่อ 21 พฤษภาคม 2022.{{cite encyclopedia}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
• Swan, Peter Michael (2004). The Augustan Succession. Oxford and New York: Oxford University Press. ISBN 978-0-19-516774-0.
• Syme, Ronald (1986). The Augustan Aristocracy. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0-1981-4859-3.
• Syme, Ronald (2002) [1st pub. 1939]. The Roman Revolution. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0-19-280320-7.
• Syme, Ronald (1958). "Imperator Caesar: A Study in Nomenclature". Historia. 7 (2): 175–188. JSTOR 4434568.
• Syme, Ronald (1988). "Clues to testamentary adoption". Roman Papers. เล่มที่ 4. Amsterdam: Gieben. น. 159–73.
• Tatum, W. Jeffrey (2024). A Noble Ruin: Mark Antony, Civil War, and the Collapse of the Roman Republic. Oxford University Press. ISBN 978-0-19-769490-9.
• Vervaet, Fredrick (2020). "The triumvirate rei publicae constituendae". ใน Pina Polo, Francisco (บ.ก.). The triumviral period: civil war, political crisis and socioeconomic transformations. Prensas de la Universidad de Zaragoza. ISBN 978-84-1340-096-9.
• Walker, Susan (2008). "Cleopatra in Pompeii?". Papers of the British School at Rome. 76: 35–46. doi:10.1017/S0068246200000404. S2CID 62829223.
• Walker, Susan; Burnett, Andrew (1981). The Image of Augustus. London: British Museum Publications. ISBN 978-0-7141-1270-1.
• Welch, Kathryn (2002). "Sextus Pompeius and the Res Publica in 42–39". ใน Powell, Anton; Welch, Kathryn (บ.ก.). Sextus Pompeius. London: Classical Press of Wales. น. 31–64. ISBN 0-7156-3127-6.
• Welch, Kathryn (2014). "The lex Pedia of 43 BCE and its aftermath". Hermathena (196/197): 137–162. ISSN 0018-0750. JSTOR 26740133.
• Wells, Colin Michael (1995). The Roman Empire. Cambridge, Massachusetts: Harvard University Press. ISBN 978-0-674-77770-5.
• Welsby, Derek (1996). The Kingdom of Kush: the Napatan and Meroitic Empires. London: British Museum Press. ISBN 978-0-7141-0986-2. OCLC 34888835.
• Westphal, Heiko (2025). "The Julio-Claudian principate: tradition and transition, edited by Christina T. Kuhn (review)". Bryn Mawr Classical Review. 2025.12.21. ข้อมูลเก่าจากแหล่งเดิมเมื่อ 15 มกราคม 2026. สืบค้นเมื่อ 18 ธันวาคม 2025.{{cite journal}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
• Wiseman, T. Peter (2022). "Palace-sanctuary or pavilion? Augustus' house and the limits of archaeology". Papers of the British School at Rome. 90: 9–34. doi:10.1017/S0068246221000295. ISSN 0068-2462.
• Zerbey IV, Joseph H. (2016). "The Life and Times of the Other Caesar". Torch. 89 (3): 25–28. ISSN 0040-9448.

หนังสืออ่านเพิ่มเติม

• Bleicken, Jochen (2016). Augustus: A Biography. London: Penguin Random House. ISBN 978-0-14-029482-8.
• Buchan, John (1937). Augustus. Boston: Houghton Mifflin.
• Galinsky, Karl (1998). Augustan Culture. Princeton University Press. ISBN 978-0-691-05890-0.
• Grant, Michael (1985). The Roman Emperors: A Biographical Guide to the Rulers of Imperial Rome, 31 BC–AD 476. New York: Charles Scribner's Sons. ISBN 978-0-297-78555-2.
• Jones, A. H. M. (1951). "The Imperium of Augustus". Journal of Roman Studies. 41 (1–2): 112–119. JSTOR 298104. S2CID 162372767.
• Jones, A. H. M. (1970). Augustus. London: Chatto & Windus. ISBN 978-0-7011-1626-2.
• Massie, Allan (1984). The Caesars. New York: Franklin Watts. ISBN 978-0-531-09283-5.
• Merivale, Charles (1878). "Augustus" . Encyclopædia Britannica. เล่มที่ III (พิมพ์ครั้งที่ 9th). น. 79–84.
• Osgood, Josiah (2006). Caesar's Legacy: Civil War and the Emergence of the Roman Empire. New York: Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-85582-2.
• Reinhold, Meyer (1978). The Golden Age of Augustus (Aspects of Antiquity). University of Toronto Press. ISBN 978-0-89522-007-3.
• Zanker, Paul (1989). The Power of Images in the Age of Augustus. Thomas Spencer Jerome Lectures. Ann Arbor: University of Michigan Press. ISBN 978-0-472-10101-6. OL 16728694M.

แหล่งข้อมูลอื่น

• Works by and about Augustus at Perseus Digital Library
• Gallery of the Ancient Art: August
• Augustus – a short biography in the BBC's History section
• Augustus – an article by Garrett G. Fagan at the Online Encyclopedia of Roman Rulers
• Augustus Caesar and the Pax Romana – a lecture essay by Steven Kreis on Augustus's legacy at the History Guide