ความเอียงของวงโคจร

ความเอียงของวงโคจร (อังกฤษ: inclination) เป็นหนึ่งในองค์ประกอบของวงโคจร หมายถึงมุมระหว่างระนาบของวงโคจรกับระนาบอ้างอิง
ความเอียงของวงโคจร เป็นหนึ่งใน 6 องค์ประกอบของวงโคจร ใช้อธิบายถึงรูปร่างและทิศทางของวงโคจรของวัตถุท้องฟ้า นับเป็นระยะเชิงมุมของระนาบวงโคจรเทียบกับระนาบอ้างอิง (โดยมากมักใช้เส้นศูนย์สูตรหรือเส้นสุริยวิถีของดาวฤกษ์แม่ในระบบ และมีหน่วยเป็นองศา)[1]
สำหรับระบบสุริยะ ความเอียงของวงโคจร (คือ i ในภาพด้านข้าง) ของดาวเคราะห์ดวงหนึ่ง ๆ จะเท่ากับมุมระหว่างระนาบของวงโคจรของดาวเคราะห์นั้นกับเส้นสุริยวิถี ซึ่งเป็นระนาบที่เป็นเส้นทางโคจรของโลก[2] นอกจากนี้ยังสามารถวัดได้โดยเปรียบเทียบกับระนาบอื่น ๆ เช่น เทียบกับเส้นศูนย์สูตรของดวงอาทิตย์ หรือเทียบกับระนาบโคจรของดาวพฤหัสบดี แต่การใช้เส้นสุริยวิถีในการอ้างอิงจะเหมาะสมกับผู้สังเกตการณ์บนโลกมากกว่า วงโคจรของดาวเคราะห์ส่วนใหญ่ในระบบสุริยะของเรามีค่าความเอียงของวงโคจรค่อนข้างน้อย ไม่ว่าจะเปรียบเทียบกันเองหรือเทียบกับเส้นศูนย์สูตรของดวงอาทิตย์ก็ตาม มีข้อยกเว้นก็เพียงในบรรดาดาวเคราะห์แคระ เช่น พลูโต และ เอริส ซึ่งมีค่าความเอียงของวงโคจรเทียบกับสุริยวิถีสูงถึง 17 องศาและ 44 องศาตามลำดับ ดาวเคราะห์น้อยขนาดใหญ่ เช่น พัลลัส ก็มีความเอียงของวงโคจรสูงถึง 34 องศา สำหรับดาวเคราะห์นอกระบบ ยังไม่ค่อยมีการวัดความเอียงของวงโคจร ทราบได้แต่เพียงมวลต่ำสุดของมันเท่านั้น ซึ่งหมายถึง ดาวเคราะห์นอกระบบบางดวงที่แท้อาจเป็นดาวแคระน้ำตาล หรือเป็นดาวแคระแดงที่จางมาก ๆ ก็ได้ มีแต่เพียงดาวเคราะห์ที่ตรวจพบการเคลื่อนผ่าน และที่ตรวจจับด้วยวิธีมาตรดาราศาสตร์ จึงสามารถทราบถึงความเอียงของวงโคจร และบางทีอาจทราบถึงมวลที่แท้จริงได้ ในช่วงคริสต์ทศวรรษ 2010 ข้างหน้านี้ น่าจะมีการตรวจวัดความเอียงของวงโคจรและมวลที่แท้จริงของดาวเคราะห์นอกระบบจำนวนมากได้เพิ่มขึ้น โดยใช้การสังเกตการณ์ในอวกาศผ่านปฏิบัติการต่าง ๆ เช่น ดาวเทียมไกอา, Space Interferometry Mission และ กล้องโทรทรรศน์อวกาศเจมส์ เว็บบ์
| วัตถุ | ความเอียงของวงโคจรเทียบกับ | |||
|---|---|---|---|---|
| สุริยวิถี (°) | เส้นศูนย์สูตรของดวงอาทิตย์ (°) | Invariable plane[3] (°) | ||
| ดาวเคราะห์คล้ายโลก | ดาวพุธ | 7.01 | 3.38 | 6.34 |
| ดาวศุกร์ | 3.39 | 3.86 | 2.19 | |
| โลก | N/A | 7.155 | 1.57 | |
| ดาวอังคาร | 1.85 | 5.65 | 1.67 | |
| ดาวแก๊สยักษ์ & ดาวน้ำแข็งยักษ์ | ดาวพฤหัสบดี | 1.31 | 6.09 | 0.32 |
| ดาวเสาร์ | 2.49 | 5.51 | 0.93 | |
| ดาวยูเรนัส | 0.77 | 6.48 | 1.02 | |
| ดาวเนปจูน | 1.77 | 6.43 | 0.72 | |
| ดาวเคราะห์แคระ | ดาวพลูโต | 17.14 | 11.88 | 15.55 |
| ซีรีส | 10.59 | 9.20 | ||
| พัลลัส | 34.83 | 34.21 | ||
| เวสตา | 5.58 | 7.13 | ||
อ้างอิง
[แก้]- ↑ Chobotov, Vladimir A. (2002). Orbital Mechanics (พิมพ์ครั้งที่ 3rd). AIAA. น. 28–30, . ISBN 1563475375.
{{cite book}}: CS1 maint: extra punctuation (ลิงก์) - ↑ McBride, Neil; Bland, Philip A.; Gilmour, Iain (2004). An Introduction to the Solar System. Cambridge University Press. น. 248. ISBN 0521546206.
{{cite book}}: CS1 maint: multiple names: authors list (ลิงก์) - ↑ "The MeanPlane (Invariable plane) of the Solar System passing through the barycenter". 2009-04-03. ข้อมูลเก่าจากแหล่งเดิมเมื่อ 2009-04-20. สืบค้นเมื่อ 2009-04-10. (produced with Solex 10 เก็บถาวร 2008-12-20 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน written by Aldo Vitagliano)