Viktor Emanueli III
| Viktor Emanueli III | |
|---|---|
 | |
| Mbret i Italisë | |
| Sundimi | 29 korrik 1900 – 9 maj 1946 |
| Paraardhësi | Umberto I |
| Pasardhësi | Umberto II |
| Perandor i Etiopisë | |
| Sundimi | 9 maj 1936 – 5 maj 1941 |
| Paraardhësi | Haile Selassie I |
| Pasardhësi | Haile Selassie I |
| Mbret i Shqipërisë | |
| Sundimi | 16 prill 1939 – 8 shtator 1943 |
| Paraardhësi | Zogu I |
| Pasardhësi | Zyra u shfuqizua de facto |
| Lindi | 11 nëntor 1869 Napoli, Mbretëria e Italisë |
| Vdiq | 28 dhjetor 1947 Aleksandria, Egjipti |
| Varrimi | |
| Bashkëshort(i/ja) | Elena e Malit të Zi |
| Fëmijët | Iolanda, Mafalda, Xhovana, Maria Francesca, Umberto II |
| Shtëpia mbretërore | Savoia |
| Ati | Umberto I i Italisë |
| Nëna | Margareta e Savojës |
| Feja | Kisha katolike romake |
Viktor Emanueli III (italisht: Vittorio Emanuele III; 1869-1947) ishte mbreti i Italisë në vitet 1900-1946. Njihet në historinë e Shqipërisë si sovran i kurorëzuar edhe me kurorën e mbretërisë shqiptare, pas pushtimit të Shqipërisë nga Italia më 1939; regjimi i tij fashist në Shqipëri përfundoi më 1943 me tërheqjen e ushtrisë italiane. Qe gjithashtu në fronin perandorak të Etiopisë mes viteve 1936-1941.
Vizita e tij në Shqipëri, në maj, 1941 shënohet prej atentatit kundër tij nga i riu Vasil Laçi.
Gjatë viteve të para të mbretërimit, Viktor Emanueli III u dëshmua si monark kushtetues, ndonëse u desh të ndërhynte disa herë për të zgjidhur kriza qeveritare të shkaktuara nga dallimet në pikëpamjet e shumta politike.
Megjithëse ishte mbret me të drejta sovrani, Viktor Emanueli III mbeti vetëm udhëheqës simbolik i Italisë pas marrjes së pushtetit nga Benito Mussolini më 1922. Gjatë tërë kësaj kohe i pranoi qoftë në heshtje e qoftë përmes ceremonive politikat hegjemoniste të qeverisë fashiste të Musolinit. Më 1943, kur u bë e qartë se orientimi fashist do të sillte humbjen e Italisë, Viktor Emanueli III e shkarkoi Musolinin nga detyra e kreut të qeverisë dhe e burgosi atë. Megjithë orvatjet e tij për të ruajtur regjimin monarkik dhe abdikimin në favor të të birit më 1946, populli italian vendosi të shpallte republikën. Familja Savoja u shty në mërgim. Vdiq i mërguar në Aleksandri të Egjiptit.
Titujt
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- Mbret i Italisë,
- Mbret i Shqipërisë,
- Perandor i Etiopisë,
- Mbret i Sardenja,
- Mbret i Qipros, di Mbret i Jerusalemit
- Duka i Savoias,
- Princ i Carignano,
- Princ i Piemontes,
- Princ i Oneglia,
- Princ i Poirino,
- Princ i Trino,
- Princ i Carmagnola,
- Princ i Montmélian dhe Arbin e Francin,
- Princ i Aostas,
- Princ i Chieri,
- Princ i Dronero,
- Princ i Crescentino,
- Princ i Riva di Chieri e Banna,
- Princ i Busca,
- Princ i Bene
- Duka i Xhenovas,
- Duka i Monferrato,
- Duka i Aostas,
- Duka i Chiablese,
- Duka i Genevese,
- Duka i Brescias,
- Duka i Piacenza,
- Duka i Carignano Ivoy