Naar inhoud springen

Graad (temperatuur)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
°
aanhalingstekens„ ” “ ” " " ‘ ’ ' '
accolade{ }
afbreekteken-
apostrof’
beletselteken…
dubbelepunt:
gedachtestreepje of
kastlijntje
– —
guillemets« »
haakjes( ) [ ] ⟨ ⟩
komma,
koppelteken-
liggend streepje- – — _
omgekeerd uitroepteken¡
omgekeerd vraagteken¿
punt.
puntkomma;
schuine streep/
uitroepteken!
vraagteken?
weglatingsstreepje-
Woordscheiding
hoge punt·
spatie 
ampersand&
apenstaartje@
asterisk*
backslash\
bullet•
accent′
caret/dakje^
emoticon:-)
gelijkteken=
graad°
hekje#
munteenheidsteken¤
obelisk† ‡
paragraafsymbool§
alineateken
procentteken%
promille‰
tilde~
trema¨
umlaut¨
laag streepje/underscore_
sluisteken| ¦
Ongebruikelijke typografie
driester⁂
lozenge◊
interrobang‽
ironieteken⸮
referentieteken※
dusteken∴
zero-width space​ ​

De graad wordt in meerdere temperatuurschalen gebruikt. Vaak wordt het symbool ° gebruikt, gevolgd door de eerste letter van de naam van temperatuurschaal (bijvoorbeeld 20 °C betekent 20 graden Celsius). Tussen het getal en het gradenteken hoort volgens adviesboeken en norminstituten een spatie te staan (5 °C). In de praktijk van onder meer KNMI en KMI is de schrijfwijze zonder spatie (5°C) gangbaar.[1] Volgens de gezaghebbende Schrijfwijzer van Jan Renkema (uitgeverij Boom, vijfde editie 2012) hoort het echter als volgt: de spatie vervalt bij de symbolen voor graad, procent en promille: 30°, 30 °C, 30° OL, 3%, 3,5‰. Beide schrijfwijzen zijn dus verdedigbaar.

Het woord graad komt van het Latijnse gradus, dat 'trede' betekent. (Ter vergelijking: het Latijnse scala betekent 'ladder' of 'trap'). In zijn algemeenheid wordt de term 'graad' gebruikt bij meetschalen die geen absoluut nulpunt hebben. Zo is 0 °C vrij willekeurig gekozen. In plaats van het vriespunt van water had men ook iets anders kunnen kiezen. Daardoor is er ook geen enkele reden waarom 10 °C tweemaal zoveel zou zijn als 5 °C.

Ook de kelvin K werd vroeger door een ° voorafgegaan, sinds 1967/1968 op de 13de conferentie van de CGPM (Conférence Générale des Poids et Mesures of Algemene conferentie voor gewichten en maten)[2] werd besloten om het op de volgende manier te noteren: 0 K = −273,15 °C. De reden hiervoor is dat de kelvinschaal wél een echt nulpunt heeft.[3] De temperatuur in kelvin is recht evenredig met de gemiddelde kinetische energie van de moleculen, en die kan niet negatief worden. Hier is dus sprake van een absoluut nulpunt.

Bekende temperatuurschalen:

Overige temperatuurschalen waarbij "graden" worden gebruikt:

De ° is in Unicode gecodeerd als U+00B0 (°), de HTML-code is °, de ASCII-code is 176, en de Alt-toetsencode is Alt+0176 of Alt+248.

Gerelateerde tekens

[bewerken | brontekst bewerken]
[bewerken | brontekst bewerken]
  1. ↑ taaladvies Taalunieversum van Nederlandse Taalunie. Gearchiveerd op 8 juni 2021.
  2. ↑ (en) Resolution 3: SI unit of thermodynamic temperature (kelvin). Resolutions of the 13th CGPM. Bureau International des Poids et Mesures (1967). Gearchiveerd op 21 april 2007. Geraadpleegd op 15 maart 2021.
  3. ↑ William. Lord Kelvin, "On an Absolute Thermometric Scale", Philosophical Magazine, Oktober 1848. gearchiveerd artikel, bekeken op 15 maart 2021