Jump to content

The Insider

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
The Insider
պատկերանիշ Խմբագրել Wikidata
նորությունների կայք Խմբագրել Wikidata
Ստեղծում2013 Խմբագրել Wikidata
Գործունեության հմտություններլրագրողական հետաքննություն, Փաստերի ստուգում Խմբագրել Wikidata
ՀիմնադիրՌոման Դոբրոխոտով Խմբագրել Wikidata
Director / managerՌոման Դոբրոխոտով Խմբագրել Wikidata
ԵրկիրՌուսաստան, Լատվիա Խմբագրել Wikidata
Գլխամասի վայրՌիգա Խմբագրել Wikidata
Հիմնական թեմաpolitics of Russia Խմբագրել Wikidata
Broadcast byEcho Խմբագրել Wikidata
Ծագման երկիրՌուսաստան Խմբագրել Wikidata
Լեզուռուսերեն, անգլերեն Խմբագրել Wikidata
Պաշտոնական կայքtheins.ru Խմբագրել Wikidata
Գլխավոր խմբագիրAndris Jansons Խմբագրել Wikidata

«The Insider» առցանց հրատարակություն, որը մասնագիտացել է հետաքննական լրագրության, փաստերի ստուգման և կեղծ լուրերի բացահայտման մեջ: Այն հիմնադրվել է անկախ ռուս լրագրող Ռոման Դոբրոխոտովի կողմից[1]: Հրատարակությունը գործարկում է կայքեր ռուսերեն և անգլերեն լեզուներով, ինչպես նաև Telegram ալիք, Instagram հաշիվ, երկու TikTok հաշիվ և երկու YouTube ալիք՝ մեկը եթերային ծրագրերի, իսկ մյուսը՝ խմբագրված տեսանյութերի համար:

«The Insider»-ը հրատարակվում է և՛ ռուսերեն, և՛ անգլերեն լեզուներով: «The Insider»-ում աշխատել են Ռոման Դոբրոխոտովը, Քրիստո Գրոզևը, Սերգեյ Կանևը, Սերգեյ Եժովը, Անդրեյ Զայակինը և Դադա Լինդելը:

Պատմություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

«The Insider»-ի խմբագրությունը հիմնադրվել է 2013 թվականի նոյեմբերին «Սոլիդարնոստ» շարժման անդամ, լիբերալ-դեմոկրատ լրագրող և քաղաքական ակտիվիստ Ռոման Դոբրոխոտովի կողմից։ Այն գտնվում է Ռիգայում, Լատվիա։

Իր ամենանշանակալի հաջողությունների շարքում The Insider-ը բացահայտել է Ռուսաստանի ընդդիմության առաջնորդ Ալեքսեյ Նավալնիի[2], Վլադիմիր Կարա-Մուրզայի[3], գրող Դմիտրի Բիկովի[4], քաղաքական գործիչ Նիկիտա Իսաևի[5] և այլոց թունավորման համար պատասխանատու ԱԴԾ աշխատակիցներին։

«The Insider»-ը առաջին հրատարակությունն է եղել, որը 2016 թվականին կապել է Fancy Bear (APT28) հաքերային խումբը GRU 26165 ստորաբաժանումի հետ[6]։

Կայքը նաև բացահայտել է չեչեն փախստական Զելիմխան Խանգոշվիլիի մարդասպանին[7], որը սպանվել է Բեռլինի այգում՝ 2019 թվականին: Հաստատվել է, որ մարդասպանը Վադիմ Կրասիկովն է՝ ԱԴԾ հատուկ նշանակության «Վիմպել» ստորաբաժանման սպան[8][9]։ Կայքը նաև բացահայտել է արտասահմանում տեղի ունեցած այլ սպանություններում Վիմպելի աշխատակիցների ներգրավվածությունը։

Կայքին հաջողվել է պարզել, որ Եվրոպայի ամենահետախուզվող հանցագործներից մեկը՝ «Wirecard»-ի նախկին գործադիր տնօրեն Յան Մարսալեկը, թաքնվում է Ռուսաստանում՝ ռուսական անվտանգության ծառայություններից գաղտնի փաստաթղթեր ստանալուց հետո[10]։

«The Insider»-ը նաև նույնականացրել է GRU 29155 ստորաբաժանման անդամներին, որը պատասխանատու է Սերգեյ և Յուլիա Սկրիպալների թունավորման և Բուլղարիայում ու Չեխիայում ռազմական պահեստների ռմբակոծման համար[11]։ «The Insider»-ի և CBS 60 Minutes-ի համատեղ հետաքննությունը GRU-ի այս սպաներին կապել է «Հավանայի համախտանիշ» երևույթի հետ[12]։ Հետաքննության համաձայն, GRU սպաները հարձակվել են ԱՄՆ պաշտոնյաների և հետախուզության սպաների վրա՝ օգտագործելով իմպուլսային միկրոալիքային ճառագայթում:

The Insider-ի այլ հետաքննությունների արդյունքում ԵՄ-ն և ԱՄՆ-ն պատժամիջոցներ են կիրառել ավելի քան 20 ընկերությունների նկատմամբ։ Դրանց թվում են եղել այն ընկերությունները, որոնք Ռուսաստանի ռազմարդյունաբերական համալիրին մատակարարել են բարձր ճշգրտությամբ թայվանական արտադրության հաստոցներ[13], որոնք հետաքննությունից առաջ կազմել են նման անօրինական ներմուծումների 45%-ը[14]։

2021 թվականի հուլիսի 23-ին Ռուսաստանի արդարադատության նախարարությունը «The Insider SIA»-ն՝ The Insider-ի դոմեյնային անունը կառավարող իրավաբանական անձը[15], նույնպես ավելացվել է իր «օտարերկրյա գործակալների» ցանկում: 2022 թվականի ապրիլի 15-ին այս ցանկում ընդգրկվել է նաև հրատարակության գլխավոր խմբագիր Ռոման Դոբրոխոտովը[16]: Հետագայում՝ 2022 թվականի հուլիսի 15-ին, The Insider-ը ՌԴ-ում հայտարարվել է[17] «անցանկալի» կազմակերպություն, ինչի հետևանքով կայքը երկրում արգելափակվել է։

Հետաքննություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2017 թվականի «Մաթիլդա» ֆիլմ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2017 թվականի փետրվարին The Insider-ը հաղորդել է, որ ռուսական «Մատիլդա» ֆիլմի ֆինանսավորումը ստացվել է կիպրոսյան Tradescan Consultant օֆշորային ընկերության միջոցով: Միջոցների ստացումը ձևակերպվել է որպես վարկ, բայց առանց վերադարձնելու պարտավորության: Լրագրողները ֆինանսավորման սխեմայի վերաբերյալ իրենց հետաքննության նյութերը հանձնել են Ռուսաստանի Պետդումայի պատգամավոր Նատալյա Պոկլոնսկայային, որը հետագայում այն ուղարկել է Քննչական կոմիտե՝ կոռուպցիայի վերաբերյալ քրեական գործ հարուցելու խնդրանքով[18][19][20]։

Սերգեյ և Յուլիա Սկրիպալների թունավորումը

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2018 թվականի սեպտեմբերին Bellingcat ցանցի և BBC-ի Newsnight հեռուստածրագրի հետ համատեղ[21]՝ The Insider-ը հետաքննություն է անցկացրել և հրապարակել Ռուսաստանի Դաշնային միգրացիոն ծառայության պաշտոնական փաստաթղթերի պատճենները, որոնցում պնդել են, որ անձնագիր են տրամադրել Ալեքսանդր Պետրովի անունով, ով Մեծ Բրիտանիայում Սերգեյ և Յուլիա Սկրիպալների թունավորման մեջ մեղադրվող անձանցից մեկն է, ինչը վկայում է ռուսական հետախուզական գործակալությունների հետ նրա կապի մասին[22][23][24]։ Փաստաթղթերը տրամադրվել են Ռուսաստանի ոստիկանության աղբյուրի կողմից[23]։ Ռոման Դոբրոխոտովն խոստովանել է, որ չգիտի, թե ինչպես են ստացվել «Բոշիրովի» և «Պետրովի» անձնական տվյալները՝ նշելով, որ ինքը «ոչ մի օրենք չի խախտել» և որ The Insider-ը տեղեկատվություն է ստացել Bellingcat-ից[25]։ The Insider-ը նաև պարզել է, որ Սկրիպալի թունավորման երրորդ մասնակիցը կապված է եղել բուլղարացի գործարար Էմիլիան Գեբրևի 2015 թվականի թունավորման հետ[26][27]։

Զելիմխան Խանգոշվիլիի սպանություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

«The Insider»-ը, Bellingcat-ի և Der Spiegel-ի հետ համատեղ, հետաքննություն է անցկացրել և 2019 թվականի օգոստոսի 30-ին հայտարարել է, որ Բեռլինում նախկին ռազմական հրամանատար Զելիմխան Խանգոշվիլիի 2019 թվականի օգոստոսի 23-ին սպանությունը կատարել է Ռուսաստանի հետախուզական գործակալությունների համար աշխատող մի անձ[28][29]։ Հետաքննչական խումբը հրապարակել է նյութեր, որոնցում բացահայտվել է մարդասպանի իրական ինքնությունը[30][31]։ Նրանք հայտարարել են, որ ՀԴԲ-ի Հատուկ նշանակության կենտրոնը (ՀԴԲ-ի Վիմպել հատուկ ստորաբաժանումը) այս սպանության համար կասկածում է կրկնակի մարդասպան Վադիմ Կրասիկովին, ինչպես նաև որոշ մանրամասներ է տրամադրել Կրասիկովի Եվրոպայում տեղաշարժերի մասին[32][33]։

Ալեքսեյ Նավալնիի թունավորում

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2017 թվականին Ռուսաստանը հայտարարել է, որ ոչնչացրել է բոլոր առկա քիմիական զենքերը։ 2020 թվականի հոկտեմբերին Ալեքսեյ Նավալնիի «Նովիչոկ» քիմիական զենքով թունավորումից հետո՝ The Insider-ի, Bellingcat-ի, Der Spiegel-ի և Radio Liberty-ի համատեղ հետաքննությունը եզրակացրել է, որ[34][35]

Ռուսաստանը ոչ միայն չի ոչնչացրել իր քիմիական զենքը, այլև շարունակում է այն մշակել և արտադրել հատուկ ծառայությունների կարիքների համար: Սա այն ամենն է, ինչ մենք պարզել ենք մեր հետազոտության ընթացքում, որը տևել է ավելի քան մեկ տարի։

Նրանք պարզել են, թե ինչ գիտնականներ և կառավարական կառույցներ են ներգրավված Նովիչոկի մշակման գործում, ինչպես նաև դրանց կապը և ենթադրյալ ձևը, որով օգտագործվել է քիմիական զենքը[36][37][38][39]։

2020 թվականի դեկտեմբերին The Insider-ը և Bellingcat-ը ՝ CNN-ի, Der Spiegel-ի և Կոռուպցիայի դեմ պայքարի հիմնադրամի հետ հրապարակել են համատեղ հետաքննություն, որում բացահայտել են Ռուսաստանի Դաշնային անվտանգության ծառայության (ԱԴԾ) և Նավալնիի թունավորման հետ ունեցած կապի մանրամասները[40][41][42][43]։ Հետաքննության համաձայն՝ ԱԴԾ-ի ութ աշխատակիցներ, որոնք ունեցել են քիմիական կամ/և բժշկական ծագում և գործել են ԱԴԾ-ի Դատաբժշկական փորձաքննությունների ինստիտուտի (ղեկավար՝ գեներալ-մայոր Վլադիմիր Միխայլովիչ Բոգդանով) քողի տակ՝ 3 տարի հետևել են Նավալնիին և աշխատել են նրան թունավորելու գործողության վրա[44][45]։ Հետաքննության հեղինակները բացահայտել են գործողությանը մասնակցած բոլոր աշխատակիցներին, ինչպես նաև նրանց մի քանի կեղծանուններ։ Հետաքննչական խումբը օգտագործել է աշխարհագրական դիրքի տվյալներ, թռիչքի ուղևորների գրառումներ և հեռախոսային տվյալներ՝ այդ գործակալներին հետևելու և նույնականացնելու համար[46][47]։

Malaysia Airlines-ի 17-րդ չվերթ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2020 թվականի ապրիլին The Insider-ը, Bellingcat-ը[48] և BBC-ն անկախ հետաքննության ընթացքում պարզել ենմալայզիական Boeing-ի կործանման մեջ ներգրավված հիմնական անձանցից մեկին[49][50]։ The Insider-ը հայտնել է, որ անձի ինքնությունը պարզելու համար նրանք օգտագործել են ձայնային համեմատության տեխնոլոգիա, ճանապարհորդության մասին տեղեկատվություն և հեռախոսային գրառումներ[51]։ Լրատվամիջոցի լրագրողները կապ են հաստատել Դենվերի Կոլորադոյի համալսարանի մեդիա դատաբժշկական ազգային կենտրոնի պրոֆեսոր Կատալին Գրիգորասի հետ և խնդրել են նրան անցկացնել աուդիոձայնագրությունների վերլուծություն, որի արդյունքում հավանականության հարաբերակցությունը (LR) կազմել է 94[52][53]։

2020 թվականի նոյեմբերին The Insider-ը և Bellingcat-ը համատեղ հետաքննություն են անցկացրել այն մասին, թե ինչպես է Ռուսաստանի Դաշնության զինված ուժերի գլխավոր շտաբի (GRU) գլխավոր վարչությունը համակարգել Bonanza Media մեդիա նախագծի գործունեությունը, որը կեղծ տեղեկություններ էր տարածում Ուկրաինայի արևելքում մալայզիական Boeing-ի կործանման մասին[54][55][56][57]։ Հետաքննչական խումբը հայտնել է, որ նախագծի ղեկավարը GRU-ի գնդապետ Սերգեյ Չեբանովն է[58]։

Վլադիմիր Կարա-Մուրզայի թունավորում

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2021 թվականի փետրվարին Bellingcat-ի հետ The Insider-ի և Der Spiegel-ի հետ համատեղ հետաքննությունը ցույց է տվել[59], որ Վլադիմիր Կարա-Մուրզային հետևել է նույն ՀԴԲ-ի ստորաբաժանումը, որը ենթադրաբար թունավորել է Ալեքսեյ Նավալնիին, նախքան նրա 2015 և 2017 թվականներին հիվանդանալը[60]։

2022 թվականի Ռուսաստանի ներխուժումը Ուկրաինա

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

The Insider-ը լուսաբանել է 2022 թվականին Ուկրաինա ռուսական ներխուժման ժամանակ տեղի ունեցած իրադարձությունները: 2022 թվականի մարտի 23-ին Կիևում ռուսական հրթիռային հարվածից սպանվել է թղթակից Օքսանա Բաուլինան։ Մահից առաջ նա մի քանի ռեպորտաժներ է արել Լվովից և Կիևից։ Մինչև The Insider-ին միանալը՝ Բաուլինան աշխատել է որպես պրոդյուսեր Կոռուպցիայի դեմ պայքարի հիմնադրամում[61][62][63][64]։

Մրցանակներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2017 թվականի նոյեմբերի 10-ին The Insider-ը ստացել է Եվրոպայի խորհրդի Ժողովրդավարության համաշխարհային ֆորումի մրցանակ՝ ժողովրդավարության ոլորտում նորարարության համար հետևյալ ձևակերպմամբ՝ «The Insider-ը հետաքննող թերթ է, որը ձգտում է իր ընթերցողներին տեղեկատվություն տրամադրել Ռուսաստանի ներկայիս քաղաքական, տնտեսական և սոցիալական իրավիճակի մասին, միաժամանակ խթանելով ժողովրդավարական արժեքները և լույս սփռելով մարդու իրավունքների և քաղաքացիական հասարակության հետ կապված հարցերի վերաբերյալ: Բացի այդ, The Insider-ը իրականացնում է «Antifake» նախագիծը՝ ռուսական լրատվամիջոցներում կեղծ լուրերը համակարգված կերպով հերքելու և իր լսարանին օգնելու տարբերակել համապատասխան տեղեկատվությունը կեղծ լուրերից և քարոզչությունից»[65][66][67]։

2019 թվականի մայիսին Սերգեյ և Յուլիա Սկրիպալների թունավորման համար պատասխանատու երկու տղամարդկանց ինքնությունը պարզելու համար The Insider-ը և Bellingcat-ը ստացել են Եվրոպական մամուլի մրցանակ[68][69]։

2019 թվականի մայիսին The Insider-ի տնտեսական դիտորդ Բորիս Գրոզովսկին ստացել է Redkollegia մրցանակը «Ստրկության դեմ պայքարելու կոչերը սպառնում է պետական համակարգին» հոդվածի համար[70]։

2019 թվականի օգոստոսին The Insider-ը ստացել է Free Media Awards մրցանակը՝ «Արևելյան Եվրոպայում անկախ լրագրությանը աջակցելու համար»[71]։ Այս մրցանակը շնորհվում է երկու կազմակերպության՝ Համբուրգի Zeit-ի և Նորվեգիայի Fritt Ord հիմնադրամի կողմից[21][72]։

2021 թվականի փետրվարին The Insider-ի հոդվածը «Հակապատժամիջոցներ. Ինչպես ԱԴԾ-ի աշխատակիցները փորձեցին թունավորել Վլադիմիր Կարա-Մուրզային արժանացել է Redkollegia մրցանակի[73]։

Հալածանքները Ռուսաստանում

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2021 թվականի հուլիսի 23-ին Ռուսաստանի արդարադատության նախարարությունը The Insider-ը ներառել է «արտասահմանյան գործակալի գործառույթներ իրականացնող արտասահմանյան լրատվամիջոցների» ցանկում[74][75]։ 2021 թվականի դեկտեմբերի 14-ին Մոսկվայի դատարանը հրամայել է լրատվամիջոցին վճարել 1 միլիոն ռուբլի[76]։ 2022 թվականի հուլիսի 15-ին հրատարակությունն արգելվել է Ռուսաստանում՝ Bellingcat-ի հետ միասին։ Այս սահմանափակումից հետո Bellingcat-ին կամ The Insider-ին օգնող ցանկացած ռուս քաղաքացի կարող է ենթարկվել քրեական հետապնդման. նրանց նաև կսահմանափակվի նրանց հրապարակումներին հղումներ անելը։ Ռուսաստանի գլխավոր դատախազի գրասենյակը հայտարարել է, որ դրանք արգելվել են «Ռուսաստանի Դաշնության անվտանգությանը սպառնալիք ներկայացնելու» պատճառով[77][78]։

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. ↑ Brandom, Russell (2024 թ․ փետրվարի 15). «Tech platforms are suffocating opposition media». Rest of World.
  2. ↑ «The Lab: How FSB chemical weapons experts tried to poison Alexei Navalny». The Insider (ռուսերեն). Վերցված է 2024 թ․ հունիսի 9-ին.
  3. ↑ «Countersanctions. How FSB officers tried to poison Vladimir Kara-Murza». The Insider (ռուսերեն). Վերցված է 2024 թ․ հունիսի 9-ին.
  4. ↑ «To poison the mockingbird. How the FSB tried to kill Dmitry Bykov». The Insider (ռուսերեն). Վերցված է 2024 թ․ հունիսի 9-ին.
  5. ↑ «Journalist, activist, "patriot": The FSB NII-2 kill list». The Insider (ռուսերեն). Վերցված է 2024 թ․ հունիսի 9-ին.
  6. ↑ «Roshka the Bear. How French president's mailbox was hacked by Russian intelligence». The Insider (ռուսերեն). Վերցված է 2024 թ․ հունիսի 9-ին.
  7. ↑ «V is for Vympel. How the FSB Spetsnaz Center arranged Khangoshvili's murder in Berlin». The Insider (ռուսերեն). Վերցված է 2024 թ․ հունիսի 9-ին.
  8. ↑ «Berlin "bicycle assassin" identified as recidivist Vadim Krasikov». The Insider (ռուսերեն). Վերցված է 2024 թ․ հունիսի 9-ին.
  9. ↑ «Bicycle Assassin II. Berlin assassin Krasikov served in FSB Vympel spetsnaz». The Insider (ռուսերեն). Վերցված է 2024 թ․ հունիսի 9-ին.
  10. ↑ «A most wanted man: Fugitive Wirecard COO Jan Marsalek exposed as decade-long GRU spy». The Insider (ռուսերեն). Վերցված է 2024 թ․ հունիսի 9-ին.
  11. ↑ «Diplomats with a bomb: How Russia's GRU blew up an arms depot in Czechia». The Insider (ռուսերեն). Վերցված է 2024 թ․ հունիսի 9-ին.
  12. ↑ «Unraveling Havana Syndrome: New evidence links the GRU's assassination Unit 29155 to mysterious attacks on U.S. officials and their families». The Insider (ռուսերեն). Վերցված է 2024 թ․ հունիսի 9-ին.
  13. ↑ «Taiwan's government sanctions Russian company following The Insider's exposé of Taiwanese machine tools deliveries to Russia». The Insider (ռուսերեն). Վերցված է 2024 թ․ հունիսի 9-ին.
  14. ↑ «Taiwan has become the Russian arms industry's main source for high precision machine tools». The Insider (ռուսերեն). Վերցված է 2024 թ․ հունիսի 9-ին.
  15. ↑ «Russia declares media outlet The Insider a 'foreign agent'». Reuters.
  16. ↑ AFP (2022 թ․ ապրիլի 15). «Russian Journalists, Political Scientist Declared 'Foreign Agents'». The Moscow Times (անգլերեն). Վերցված է 2024 թ․ հունիսի 9-ին.
  17. ↑ «The Insider and Bellingcat declared "undesirable" in Russia». The Insider (ռուսերեն). Վերցված է 2024 թ․ հունիսի 9-ին.
  18. ↑ Sidorchik, Andrey (2017 թ․ սեպտեմբերի 6). «"Матильда" и пустота. Чем закончится "крестовый поход" Натальи Поклонской» ["Matilda" and emptiness. How Natalia Poklonskaya's "crusade" will end]. Argumenty i Fakty. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 8-ին.
  19. ↑ Safonov, Mikhail (2017 թ․ սեպտեմբերի 7). «Офшорная драма Поклонской. Была ли коррупция при съемках "Матильды"?» [Poklonskaya's offshore drama. Was there any corruption during the filming of Matilda?]. Business FM (ռուսերեն). Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 8-ին.
  20. ↑ «$10 млн, Путин и "общак Кремля": The Insider рассказал о финансировании фильма "Матильда"» [$ 10 million, Putin and the "common fund of the Kremlin": The Insider spoke about the financing of the film "Matilda"]. znak.com. 2017 թ․ փետրվարի 9. Արխիվացված օրիգինալից 2020 թ․ նոյեմբերի 11-ին. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 23-ին.
  21. 1 2 «The Insider - Russia». Fritt Ord (organization). Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 10-ին.
  22. ↑ Harding, Luke (2020 թ․ հունիսի 23). «'A chain of stupidity': the Skripal case and the decline of Russia's spy agencies». The Guardian. ISSN 0261-3077. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 9-ին.
  23. 1 2 «Bellingcat показал заявку на паспорт Петрова из Солсбери. На ней есть пометка от спецслужб» [Bellingcat showed an application for a passport from Petrov of Salisbury. It has a note from the intelligence agencies]. BBC Russian Service (ռուսերեն). 2018 թ․ սեպտեմբերի 14. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 8-ին.
  24. ↑ «СМИ опубликовали доказательства причастности Петрова и Боширова к спецслужбам» [The media published evidence of the involvement of Petrov and Boshirov in the intelligence agencies]. Business FM (ռուսերեն). 2018 թ․ սեպտեմբերի 14. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 8-ին.
  25. ↑ Korelina, Olga (2018 թ․ սեպտեմբերի 28). «Полковник ГРУ, Герой России, воевал в Чечне. Кажется, журналисты узнали, кто такой "Руслан Боширов"» [Colonel of the GRU, Hero of Russia, fought in Chechnya. It seems that the journalists found out who Ruslan Boshirov is]. Meduza (ռուսերեն). Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 8-ին.
  26. ↑ Greenberg, Andy (2019 թ․ փետրվարի 21). «The Russian Sleuth Who Outs Moscow's Elite Hackers and Assassins». Wired. ISSN 1059-1028. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 9-ին.
  27. ↑ «Третий участник отравления в Солсбери пытался убить болгарского оружейника ядом типа "Новичок"» [A third participant in the Salisbury poisoning attempted to kill a Bulgarian gunsmith with Novichok poison]. The Insider (ռուսերեն). 2018 թ․ փետրվարի 7. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 9-ին.
  28. ↑ «Сокол Путина. Убийца чеченца в Германии связан с российскими спецслужбами» [Falcon of Putin. The murderer of a Chechen in Germany is associated with the Russian intelligence agencies]. The Insider (ռուսերեն). 2019 թ․ օգոստոսի 30. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 8-ին.
  29. ↑ Prothero, Mitch (2019 թ․ սեպտեմբերի 5). «An apparent assassination in Germany has all the hallmarks of the Kremlin — and Russia doesn't seem to care». Business Insider. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 8-ին.
  30. ↑ «Киллер на велосипеде. Убийцей чеченца в Берлине оказался рецидивист Вадим Красиков, и его покрывает государство» [Killer on a bicycle. The murderer of a Chechen in Berlin turned out to be a repeat offender Vadim Krasikov, and he is covered by the state]. The Insider (ռուսերեն). 2019 թ․ դեկտեմբերի 3. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 8-ին.
  31. ↑ «Investigation Names Alleged Killer of Chechen Rebel In Berlin». The Moscow Times. 2019 թ․ դեկտեմբերի 4. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 8-ին.
  32. ↑ «"В" значит "Вымпел". Как ЦСН ФСБ организовал убийство Хангошвили в Берлине» ["V" means "Vympel". How the SPC FSB organized the murder of Khangoshvili in Berlin]. The Insider (ռուսերեն). 2020 թ․ փետրվարի 15. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 8-ին.
  33. ↑ «Киллер на велосипеде - II. Берлинский убийца Красиков служил в спецназе ФСБ "Вымпел"» [Killer on a Bicycle - II. The Berlin killer Krasikov served in the FSB special forces "Vympel"]. The Insider (ռուսերեն). 2019 թ․ դեկտեմբերի 6. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 8-ին.
  34. ↑ «Bellingcat: Russia continued Novichok program despite claiming to end it». Deutsche Welle. 2020 թ․ հոկտեմբերի 23. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 9-ին.
  35. ↑ «Назови мое имя. Кто и как производит в России "Новичок" для спецслужб» [Say my name. Who and how produces "Novichok" for special services in Russia]. The Insider (ռուսերեն). 2020 թ․ հոկտեմբերի 23. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 9-ին.
  36. ↑ Batyrov, Timur (2020 թ․ հոկտեմբերի 23). «Журналисты-расследователи сообщили о возможном применении нанокапсул с ядом для отравления Навального» [Investigative journalists reported on the possible use of nanocapsules with poison to poison Navalny]. Forbes (ռուսերեն). Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 9-ին.
  37. ↑ Begiashvili, Anya (2020 թ․ հոկտեմբերի 23). «The Insider и Bellingcat: хотя Россия отчиталась об уничтожении химоружия, в ряде институтов ещё производят "Новичок"» [The Insider and Bellingcat: although Russia has reported on the destruction of chemical weapons, a number of institutes are still producing Novichok]. Tjournal (ru) (ռուսերեն). Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 9-ին.
  38. ↑ «Russia's Clandestine Chemical Weapons Programme and the GRU's Unit 29155». Bellingcat. 2020 թ․ հոկտեմբերի 23. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 9-ին.
  39. ↑ Baklanov, Alexander (2020 թ․ հոկտեմբերի 23). «В России продолжают разработку "Новичка". Ученый, связанный с исследованиями, ездил в штаб-квартиру ГРУ перед отравлением Скрипалей» [Development of Novichok continues in Russia. Research scientist travelled to GRU headquarters before the Skripal poisoning]. Meduza (ռուսերեն). Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 9-ին.
  40. ↑ Lister, Tim; Ward, Clarissa; Shukla, Sebastian (2020 թ․ դեկտեմբերի 15). «CNN-Bellingcat investigation identifies Russian specialists who trailed Putin's nemesis Alexey Navalny before he was poisoned». CNN. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 24-ին.
  41. ↑ «'Bellingcat' joint investigation implicates FSB in Navalny poisoning». Meduza. 2020 թ․ դեկտեմբերի 14. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 24-ին.
  42. ↑ Navalny, Alexei (2020 թ․ դեկտեմբերի 14). «Дело раскрыто. Я знаю всех, кто пытался меня убить» [The case has been solved. I know everyone who tried to kill me]. YouTube. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 24-ին.
  43. ↑ «Навального отравили "Новичком" сотрудники спецгруппы ФСБ. Названы их имена и псевдонимы» [Navalny was poisoned by "Novichok" by officers of the FSB special group. Their names and aliases were revealed]. Meduza. 2020 թ․ դեկտեմբերի 14. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 24-ին.
  44. ↑ «Лаборатория. Как сотрудники НИИ-2 ФСБ пытались отравить Алексея Навального» [Laboratory. How FSB NII-2 employees tried to poison Alexei Navalny]. The Insider (ռուսերեն). 2020 թ․ դեկտեմբերի 14. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 24-ին.
  45. ↑ «FSB Team of Chemical Weapon Experts Implicated in Alexey Navalny Novichok Poisoning». Bellingcat. 2020 թ․ դեկտեմբերի 14. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 24-ին.
  46. ↑ Galeotti, Mark (2020 թ․ դեկտեմբերի 14). «Latest Navalny Investigation Puts an Increasingly Paranoid Kremlin on the Spot». The Moscow Times. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 24-ին.
  47. ↑ Toler, Aric (2020 թ․ դեկտեմբերի 14). «Hunting the Hunters: How We Identified Navalny's FSB Stalkers». Bellingcat. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 24-ին.
  48. ↑ Ljubas, Zdravko (2020 թ․ ապրիլի 29). «Bellingcat: Russia's FSB Officer Played Crucial Role in MH17 Downing». Organized Crime and Corruption Reporting Project. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 9-ին.
  49. ↑ «The Insider, Bellingcat and the BBC called a Russian General, a key defendant in the case about the crash of MH17». KXan 36 Daily News. 2020 թ․ ապրիլի 28. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 9-ին.
  50. ↑ «The Insider, Bellingcat и BBC назвали российского генерала ключевым фигурантом дела о крушении MH17» [The Insider, Bellingcat and the BBC have named the Russian general as a key figure in the MH17 crash case]. Kommersant (ռուսերեն). 2020 թ․ ապրիլի 28. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 9-ին.
  51. ↑ «Senior Russian FSB Officer Named as Key MH17 Figure: Bellingcat». The Moscow Times. 2020 թ․ ապրիլի 28. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 9-ին.
  52. ↑ «Переходит все границы. Ключевым фигурантом дела о сбитом "Боинге" оказался замглавы Погранслужбы ФСБ генерал Бурлака» [Goes beyond all boundaries. The key person involved in the case of the downed Boeing was the deputy head of the FSB Border Service, General Burlaka]. The Insider (ռուսերեն). 2020 թ․ ապրիլի 28. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 9-ին.
  53. ↑ Филимонов, Александр (2020 թ․ ապրիլի 28). «The Insider и Bellingcat назвали ключевого фигуранта дела о крушении MH17 — это замглавы пограничной службы ФСБ генерал Андрей Бурлака» [The Insider and Bellingcat have named the key person involved in the MH17 crash - the deputy head of the FSB border service, General Andrei Burlaka]. Meduza (ռուսերեն). Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 9-ին.
  54. ↑ «Говорит и показывает ГРУ. Как Минобороны распространяет фейки через иностранных "журналистов"» [Speaks and shows GRU. How the Ministry of Defence spreads fakes through foreign "journalists"]. The Insider (ռուսերեն). 2020 թ․ նոյեմբերի 12. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 8-ին.
  55. ↑ «The GRU's MH17 Disinformation Operations Part 1: The Bonanza Media Project». Bellingcat. 2020 թ․ նոյեմբերի 12. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 8-ին.
  56. ↑ Hackett, Kristen (2020 թ․ նոյեմբերի 12). «The GRU's MH17 Disinformation Operations Part 1: The Bonanza Media Project | Bellingcat». MediaWell. Social Science Research Council. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 8-ին.
  57. ↑ «English platform linked to Russian Military, MH17 disinformation campaign: Report». NL Times. 2020 թ․ նոյեմբերի 12. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 8-ին.
  58. ↑ «Investigative journalists link website behind fake news about MH17 crash to Russia's GRU». Meduza. 2020 թ․ նոյեմբերի 12. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 8-ին.
  59. ↑ «Vladimir Kara-Murza Tailed by Members of FSB Squad Prior to Suspected Poisonings». Bellingcat (բրիտանական անգլերեն). 2021 թ․ փետրվարի 11. Վերցված է 2021 թ․ փետրվարի 13-ին.
  60. ↑ «Navalny, Kara-Murza Tailed by Same FSB Squad Before Alleged Poisonings — Investigation». The Moscow Times. 2021 թ․ փետրվարի 11.
  61. ↑ Hall, Rachel; Belam, Martin; Lock, Samantha; Hall, Rachel; Sabbagh, Dan (2022 թ․ մարտի 23). «Russia-Ukraine war latest news: Evidence of Russian war crimes in Ukraine, says US; concern for trapped Chernihiv residents – live». The Guardian (անգլերեն). ISSN 0261-3077. Վերցված է 2022 թ․ մարտի 23-ին.
  62. ↑ «The Insider journalist Oksana Baulina killed as result of shelling of Podilsky district by Russian occupiers – editorial office». Interfax-Ukraine (անգլերեն). 2022 թ․ մարտի 23. Վերցված է 2022 թ․ մարտի 23-ին.
  63. ↑ «Ukraine war: Russian journalist Oksana Baulina killed in Kyiv shelling». BBC News. 2022 թ․ մարտի 23. Վերցված է 2022 թ․ մարտի 23-ին.
  64. ↑ «Oksana Baulina, a journalist for The Insider, died under fire in Kyiv after a rocket strike on a shopping center in Podol». theins.ru (անգլերեն). 2022 թ․ մարտի 23. Վերցված է 2022 թ․ մարտի 23-ին.
  65. ↑ «Российский Insider получил премию Форума Совета Европы за демократию» [Russian Insider wins Council of Europe Forum Democracy Award]. Ukrinform (ռուսերեն). 2017 թ․ նոյեմբերի 10. Արխիվացված օրիգինալից 2018 թ․ հունվարի 31. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 8-ին.{{cite web}}: CS1 սպաս․ unfit URL (link)
  66. ↑ «Council of Europe Democracy Innovation Award goes to Russian investigative newspaper The Insider». Council of Europe. 2017 թ․ նոյեմբերի 10. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 8-ին.
  67. ↑ Merkureva, Karina (2017 թ․ նոյեմբերի 10). «Российское издание The Insider получило премию Совета Европы» [The Russian newspaper The Insider received the Council of Europe Prize]. Deutsche Welle (ռուսերեն). Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 9-ին.
  68. ↑ «Unmasking the Salisbury Poisoning Suspects: A Four-Part Investigation». European Press Prize. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 8-ին.
  69. ↑ «European Press Prize winners announced». The Irish Times. 2019 թ․ մայիսի 23. Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 10-ին.
  70. ↑ «Борис Грозовский» [Boris Grozovsky]. Redkollegia (ռուսերեն). 2019 թ․ հունվար. Վերցված է 2021 թ․ հուլիսի 7-ին.
  71. ↑ «Free Media Awards 2019 gehen an couragierte Journalisten aus Russland, Armenien, Aserbaidschan und der Ukraine» [Free Media Awards 2019 go to courageous journalists from Russia, Armenia, Azerbaijan and Ukraine]. ZEIT-Stiftung (գերմաներեն). Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 10-ին.
  72. ↑ Arosev, Grigory (2019 թ․ օգոստոսի 19). «СМИ из РФ, Украины и Армении отмечены премией за свободу прессы» [Media from the Russian Federation, Ukraine and Armenia were awarded with the Free Media Award]. Deutsche Welle (ռուսերեն). Վերցված է 2020 թ․ դեկտեմբերի 10-ին.
  73. ↑ «Роман Доброхотов» [Roman Dobrokhotov]. Redkollegia (ռուսերեն). 2019 թ․ հունվար. Վերցված է 2021 թ․ հուլիսի 7-ին.
  74. ↑ Balmforth, Tom; Ivanova, Polina (2021 թ․ հուլիսի 23). Liffey, Kevin (ed.). «Russia declares media outlet The Insider a 'foreign agent'». Reuters (անգլերեն). Moscow. Վերցված է 2021 թ․ դեկտեմբերի 19-ին.
  75. ↑ «Russian Investigative News Site The Insider Added to 'Foreign Agents' List». The Moscow Times (անգլերեն). 2021 թ․ հուլիսի 23. Վերցված է 2021 թ․ դեկտեմբերի 19-ին.
  76. ↑ «Russian Investigative Website Fined For Breaking 'Foreign Agent' Law». Radio Free Europe/Radio Liberty (անգլերեն). 2021 թ․ դեկտեմբերի 14. Վերցված է 2021 թ․ դեկտեմբերի 19-ին.
  77. ↑ «Russia Bans Bellingcat, Insider as 'Undesirable' Orgs». The Moscow Times. 2022 թ․ հուլիսի 15. Վերցված է 2022 թ․ հուլիսի 15-ին.
  78. ↑ «Russia bans news outlet Bellingcat, labels it a security threat». Reuters. 2022 թ․ հուլիսի 15. Վերցված է 2022 թ․ հուլիսի 15-ին.
Ստացված է «https://hy.wikipedia.org/w/index.php?title=The_Insider&oldid=10914772» էջից