Գիտությունների մագիստրոս
| Ենթադաս | մագիստրոս  | |
|---|---|---|
| Գործունեության հմտություններ | գիտություն | |
Գիտությունների մագիստրոս (լատիներեն՝ Magister Scientiae, անգլ.՝ Master of Science), կրճատ՝ MS, MSc, MSci, SM կամ ScM, մագիստրոսական աստիճան։ Այն սովորաբար կենտրոնանում է որոշակի գիտական, տեխնիկական կամ մասնագիտական ոլորտում խորացված գիտելիքների և վերլուծական հմտությունների զարգացման վրա: Այն սովորաբար ընդգծում է հետազոտությունը, քանակական մեթոդները և քննադատական մտածողությունը՝ համադրելով տեսական հիմքերը գործնական կիրառման հետ, որպեսզի շրջանավարտներին նախապատրաստի մասնագիտացված կարիերայի, դոկտորական ուսուցման կամ մասնագիտական առաջխաղացման համար:
Գիտությունների մագիստրոսի աստիճանն առաջին անգամ ներդրվել և շնորհվել է Միչիգանի համալսարանի կողմից 1858 թվականին[1][2]:
Ալժիր
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Ալժիրը հետևում է Բոլոնիայի գործընթացին։
Ավստրալիա
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Ավստրալիական համալսարանները ասպիրանտների և մագիստրանտների համար սովորաբար առաջարկում են դասընթացային կամ հետազոտական հենքով գիտությունների մագիստրոսի ծրագրեր։ Դրանք սովորաբար տևում են 1-2 տարի ցերեկային ուսուցմամբ՝ ներառելով հետազոտական աշխատանքի տարբեր ծավալներ։
Բանգլադեշ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Բանգլադեշի բոլոր մասնավոր և պետական համալսարաններն ունեն գիտությունների մագիստրոսի ծրագրեր որպես հետբուհական աստիճան։ Դրանց թվում են պետական քոլեջների մեծ մասը։ Մի շարք մասնավոր քոլեջներ նույնպես առաջարկում են MS աստիճաններ։ Գիտությունների բակալավրի աստիճան ստանալուց հետո ցանկացած ուսանող իրավունք է ստանում սովորելու այս մասնագիտությամբ։
Բելգիա
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]ԵՄ բոլոր անդամ պետությունների նման, Բելգիան հետևում է Բոլոնիայի գործընթացին։ Բելգիայում համալսարանական ավանդական ուղին ներառում էր երկու աստիճանի ստացում՝ երկամյա նախապայմանային «Kandidaat» ուղին (որին փոխարինեց «Բակալավրը»), որին հաջորդում էր երկու կամ երեք տարվա «Licentiaat» ուղին։ Վերջինս փոխարինվեց գիտությունների մագիստրոսի (MSc) ակադեմիական աստիճանով։ Այս համակարգը էքսկլյուզիվ չէր գիտական աստիճանների համար և օգտագործվում էր նաև այլ ծրագրերի համար, ինչպիսիք են իրավունքը և գրականությունը[3]։
Կանադա
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Կանադայում գիտությունների մագիստրոսի (MSc) ծրագրերը կարող են լինել դասընթացային, հետազոտական կամ դրանց համադրությունը։ Հետազոտական ուղղվածությամբ ծրագրերը սովորաբար ներառում են դասընթացներ և ինքնուրույն հետազոտություն, որն ավարտվում է մագիստրոսական թեզով, մինչդեռ դասընթացային ծրագրերը սովորաբար չեն պահանջում հետազոտական թեզ։ Մագիստրոսական ծրագրերի մեծ մասը տևում է մոտ երկու տարի, թեև կոնկրետ ծրագրերի տևողությունը կարող է տարբեր լինել։ Ընդունելության համար սովորաբար պահանջվում է չորս տարվա բակալավրի աստիճան կամ դրան համարժեք կրթություն։ Դոկտորական ծրագրերի ընդունելության համար շատ համալսարաններ և ծրագրեր պահանջում են համապատասխան մագիստրոսի աստիճան, սակայն Կանադայում որոշ ծրագրեր թույլ են տալիս նաև բակալավրի աստիճանից անմիջապես անցնել PhD-ի[4]։
Քվեբեկ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Քվեբեկ նահանգում գիտությունների մագիստրոսի աստիճանը հետևում է նույն սկզբունքներին, ինչ Կանադայի մնացած մասում։ Այնուամենայնիվ, կա մեկ բացառություն՝ կապված մագիստրոսական ծրագրի ընդունելության հետ։ Քանի որ Քվեբեկի ուսանողները նախքան համալսարան ընդունվելը ավարտում են երկուսից երեք տարվա քոլեջային ուսուցում, նրանք հնարավորություն ունեն բակալավրի աստիճանն ավարտել երեք տարում՝ չորսի փոխարեն։ Որոշ բակալավրիատի ծրագրեր, ինչպիսիք են կրթության բակալավրը և ինժեներական գործի բակալավրը, պահանջում են չորս տարվա ուսուցում։ Բակալավրի աստիճան ստանալուց հետո ուսանողները կարող են ընդունվել հետբուհական ծրագիր՝ ի վերջո մագիստրոսի աստիճան ստանալու համար։
Մինչ որոշ ուսանողներ ավարտում են իրենց մագիստրոսական ծրագիրը, մյուսներն այն օգտագործում են որպես կամուրջ դեպի դոկտորական հետազոտական ծրագրեր։ Մագիստրոսական ծրագրում մեկ տարվա ուսուցումից և հետազոտությունից հետո շատ ուսանողներ իրավունք են ստանում դիմելու անմիջապես փիլիսոփայության դոկտորի (PhD) ծրագրին՝ առանց առաջին հերթին գիտությունների մագիստրոսի աստիճան ստանալու։
Չիլի
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Սովորաբար, Չիլիի համալսարաններն օգտագործել են «Magíster» տերմինը մագիստրոսի աստիճանի համար, բայց բացի դրանից, այն նման է Հարավային Ամերիկայի մնացած երկրներին։
Կիպրոս
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]ԵՄ բոլոր անդամ պետությունների նման, Կիպրոսի Հանրապետությունը հետևում է Բոլոնիայի գործընթացին։ Կիպրոսի համալսարաններն օգտագործել են «Magíster Scientiae or Artium» կամ «Master of Arts/Science» անվանումները 90-ից 120 ECTS կրեդիտներով և 1, 2 և 5 տարի ուսումնառության տևողությամբ մագիստրոսական աստիճանի համար։
Չեխիա և Սլովակիա
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Չեխիան և Սլովակիան, որպես Բոլոնիայի գործընթացի մասնակիցներ, իրենց բարձրագույն կրթության համակարգերում կիրառել են երեքաստիճան կառուցվածք՝ բակալավրի, մագիստրոսական և դոկտորական մակարդակներով։ Երկու երկրներում էլ երկրորդ աստիճանի ավարտին կարող են շնորհվել տարբեր ակադեմիական կոչումներ՝ կախված ուսումնական ծրագրի ոլորտից։ Չեխիայում, մասնավորապես, տեխնիկական, տնտեսագիտական, գյուղատնտեսական և հարակից որոշ ոլորտների մագիստրոսական ծրագրերի շրջանավարտներին շնորհվում է «Ing.» (Inženýr), իսկ այլ ոլորտների շրջանավարտներին՝ «Mgr.» (Master) կոչումը։ Սլովակիայում նույնպես տարբերակվում են «magisterské» ծրագրերը, որոնց ավարտին շնորհվում է «Mgr.», և «inžinierske» ծրագրերը, որոնց ավարտին շնորհվում է «Ing.»։ Երկու երկրներում էլ այս կոչումները կիրառվում են անունից առաջ։
Չեխիայի գործող բարձրագույն կրթության օրենսդրության համաձայն՝ մագիստրոսական ծրագիրը ավարտվում է պետական ավարտական քննությամբ, որը ներառում է մագիստրոսական թեզի պաշտպանությունը։ Չեխական համակարգում հաջորդական մագիստրոսական ծրագրերը սովորաբար հաջորդում են բակալավրիատին, սակայն օրենքը նախատեսում է նաև որոշ ոլորտներում ավելի երկար՝ անընդմեջ մագիստրոսական ծրագրեր։ Սլովակիայում ևս գործում են ինչպես երկրորդ աստիճանի, այնպես էլ առաջին և երկրորդ աստիճանները համատեղող ծրագրեր[5]։
Եգիպտոս
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Գիտությունների մագիստրոսը (MSc) ակադեմիական աստիճան է հետբուհական թեկնածուների կամ հետազոտողների համար. այն սովորաբար տևում է 4-ից 7 տարի՝ գիտությունների բակալավրի (BSc) աստիճանը ստանալուց հետո։ Մագիստրոսական ծրագրերը շնորհվում են Եգիպտոսի համալսարանների բազմաթիվ գիտության ոլորտներում։ Աստիճանն ստանալու համար պահանջվում է ավարտել նախամագիստրոսական ուսումնառությունը, որին հաջորդում է գիտական ատենախոսությունը կամ հետազոտությունը։ MSc աստիճան ունեցող բոլոր անձանց թույլատրվում է քայլ առաջ կատարել ակադեմիական ուղու վրա՝ գիտությունների դոկտորի (PhD) աստիճան ստանալու համար։
Ֆինլանդիա
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]ԵՄ բոլոր անդամ պետությունների նման, Ֆինլանդիան հետևում է Բոլոնիայի գործընթացին։ Գիտությունների մագիստրոսի (MSc) ակադեմիական աստիճանը սովորաբար հաջորդում է գիտությունների բակալավրի (BSc) ուսումնառությանը, որը սովորաբար տևում է երեք տարի։ Թե՛ բակալավրի, թե՛ մագիստրոսի ուսումնառությունն ավարտելու համար ուսանողը պետք է կուտակի ընդհանուր առմամբ 300 ECTS կրեդիտ, ուստի մագիստրոսական ծրագրերի մեծ մասը երկամյա ծրագրեր են՝ 120 կրեդիտով։ Պահանջվում է գիտական ատենախոսության կատարում։
Գերմանիա
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]ԵՄ բոլոր անդամ պետությունների նման, Գերմանիան հետևում է Բոլոնիայի գործընթացին։ Գիտությունների մագիստրոսի (MSc) ակադեմիական աստիճանը փոխարինում է նախկինում տարածված «Diplom» կամ «Magister» ծրագրերին, որոնք սովորաբար տևում էին չորսից հինգ տարի։ Այն շնորհվում է գիտության հետ կապված այնպիսի ուսումնառությունների դեպքում, որոնք ունեն մաթեմատիկայի բարձր տոկոս։ Ավարտելու համար ուսանողը պետք է կուտակի 300 ECTS կրեդիտ, ուստի մագիստրոսական ծրագրերի մեծ մասը երկամյա ծրագրեր են՝ 120 կրեդիտով։ Պահանջվում է գիտական ատենախոսության կատարում։
Հարավային Ամերիկա
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Արգենտինայում, Բրազիլիայում, Կոլումբիայում, Էկվադորում, Մեքսիկայում, Պանամայում, Պերուում, Ուրուգվայում և Վենեսուելայում գիտությունների մագիստրոսը կամ Magíster-ը հետբուհական աստիճան է, որը տևում է երկուսից չորս տարի[6]։ Մագիստրոսական ծրագրի ընդունելությունը (իսպաներեն՝ Licenciatura, պորտուգալերեն՝ Mestrado) պահանջում է չորսից հինգ տարի տևողությամբ բակալավրիատի աստիճանի, բակալավրի աստիճանի, ինժեների աստիճանի կամ նույն տևողությամբ լիցենցիատի ամբողջական ավարտ։ Պահանջվում է հետազոտական ատենախոսության պաշտպանություն։ Մագիստրոսական բոլոր աստիճանները իրավունք են տալիս դիմելու դոկտորանտուրայի ծրագրին։ Կախված երկրից՝ մեկ ECTS կրեդիտային միավորը կարող է միջինում հավասար լինել 22-ից 30 ուսումնական ժամի։ Այս դեպքերից շատերում համալսարանական դասերին պարտադիր հաճախումների ժամերի քանակը կազմում է դրա առնվազն կեսը (մեկ ECTS-ը նշանակում է շուրջ 11-ից 15 պարտադիր ժամ առկա դասընթացներում)[7]։
Հարավարևելյան Եվրոպա
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Եվրոպական հարավ-արևելքի սլավոնական երկրներում (հատկապես նախկին Հարավսլավիայի հանրապետություններում) կրթական համակարգը մեծապես հիմնված էր գերմանական համալսարանական համակարգի վրա (մեծամասամբ տարածաշրջանում Ավստրո-Հունգարական կայսրության ներկայության և ազդեցության պատճառով)[8]։ Նախքան Բոլոնիայի գործընթացի իրականացումը, ակադեմիական համալսարանական ուսումնառությունը բաղկացած էր 4-5 տարի տևողությամբ բուհական diplom ծրագրից, որին կարող էր հաջորդել 2-4 տարի տևողությամբ magistar ծրագիրը, իսկ ավելի ուշ՝ 2-5 տարի տևողությամբ գիտությունների դոկտորի ծրագիրը։
Բոլոնիայի գործընթացի ներդրումից հետո, որը դարձյալ հիմնված էր գերմանական մոդելի վրա, «Diplom» կոչումներն ու ծրագրերը փոխարինվեցին ամբողջությամբ մասնագիտական բակալավրիատի և մագիստրատուրայի ծրագրերով։ Ուսումնառությունը կառուցված է այնպես, որ մագիստրոսական ծրագիրը տևում է բավարար ժամանակ, որպեսզի ուսանողը կուտակի ընդհանուր առմամբ 300 ECTS կրեդիտ, ուստի դրա տևողությունը կախված կլինի բակալավրիատում ստացած կրեդիտների քանակից։ Նախաբոլոնյան «magistar» ծրագրերից հրաժարվեցին․ MSc աստիճան ստանալուց և ակադեմիական այլ պահանջներ բավարարելուց հետո ուսանողը կարող էր անմիջապես անցնել գիտությունների դոկտորի աստիճան ստանալուն, կամ շրջանցել MSc-ն, եթե «diplom» ծրագիրը տևել էր ավելի քան 3 տարի, քանի որ որոշ ժամանակ հնարավոր էր դա անել։
Գայանա
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Գայանայում բոլոր համալսարանները, ներառյալ Գայանայի համալսարանը, Տեքսիլա ամերիկյան համալսարանը, Բժշկության ամերիկյան միջազգային դպրոցը, ունեն գիտությունների մագիստրոսի ծրագրեր որպես հետբուհական աստիճաններ։ Այն ուսանողները, ովքեր ավարտել են գիտությունների բակալավրի աստիճանը, իրավասու են սովորելու այս մասնագիտությամբ։
Հնդկաստան
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Հնդկաստանում համալսարաններն առաջարկում են MSc ծրագրեր սովորաբար բնական գիտությունների ոլորտում։ Ընդհանուր առմամբ, հետբուհական գիտական դասընթացները տանում են դեպի MSc աստիճան, մինչդեռ հետբուհական ինժեներական դասընթացները տանում են ME կամ MTech աստիճանի։ Օրինակ՝ ավտոմոբիլային ճարտարագիտության մագիստրոսի աստիճանը սովորաբար կլինի ME կամ MTech, մինչդեռ ֆիզիկայի մագիստրոսի աստիճանը կլինի MSc։ Մի քանի առաջատար համալսարաններ առաջարկում են նաև բակալավրիատի և հետբուհական համակցված ծրագրեր, որոնք տանում են դեպի մագիստրոսի աստիճան, որը հայտնի է որպես ինտեգրված մագիստրատուրա։
Հնդկաստանում առաջարկվում է նաև Ճարտարագիտության գիտությունների մագիստրոսի (MSEngg) աստիճան։ Այն սովորաբար կառուցված է որպես ինժեներական հետազոտական աստիճան, որը ցածր է PhD-ից և համարվում է հումանիտար ու բնական գիտությունների MPhil աստիճանին զուգահեռ։ Որոշ ինստիտուտներ, ինչպիսիք են IIT-ները, առաջարկում են MS աստիճան հետբուհական ինժեներական դասընթացների համար։ Այս աստիճանը համարվում է հետազոտական ուղղվածություն ունեցող աստիճան, մինչդեռ MTech կամ ME աստիճանները Հնդկաստանում սովորաբար հետազոտական աստիճաններ չեն։ MSc աստիճան է շնորհվում նաև IISER-ների կողմից, որոնք Հնդկաստանի առաջատար ինստիտուտներից են։
Իրան
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Իրանում, Կանադայի նման, գիտությունների մագիստրոսի (MSc) կամ իրանական ձևով՝ Kārshenāsi-e arshad աստիճանները կարող են լինել ամբողջությամբ դասընթացային, ամբողջությամբ հետազոտական կամ, առավել հաճախ, երկուսի խառնուրդը։ Մագիստրոսական ծրագրերի ավարտը սովորաբար տևում է երկուսից երեք տարի, և հաճախ պահանջվում է գիտական ատենախոսության պաշտպանություն։
Իռլանդիա
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]ԵՄ բոլոր անդամ պետությունների նման, Իռլանդիան հետևում է Բոլոնիայի գործընթացին։ Իռլանդիայում գիտությունների մագիստրոսի (MSc) աստիճանը կարող է լինել դասընթացային՝ հետազոտական բաղադրիչով, կամ ամբողջությամբ հետազոտական։ Ծրագիրն ամենահաճախը մեկ տարվա է, և ատենախոսություն պահանջվում է թե՛ դասընթացային, թե՛ հետազոտական աստիճանների համար։
Իսրայել
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Իսրայելում գիտությունների մագիստրոսի (MSc) աստիճանը կարող է լինել ամբողջությամբ դասընթացային կամ ներառել հետազոտություն։ Ծրագիրն ամենահաճախը երկամյա է, և ատենախոսություն պահանջվում է միայն հետազոտական աստիճանների համար։
Իտալիա
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]ԵՄ բոլոր անդամ պետությունների նման, Իտալիան հետևում է Բոլոնիայի գործընթացին։ «Գիտությունների մագիստրոս» աստիճանը շնորհվում է իտալական ձևով՝ Laurea Magistrale։ Նախքան ակադեմիական ուսումնառության ընթացիկ կազմակերպումը գոյություն ուներ Laurea-ն։ Կախված առարկայից՝ laurea-ն կարող էր պահանջել չորս, հինգ կամ վեց տարվա ուսումնառություն։ Laurea-ն հետագայում բաժանվեց «laurea triennale»-ի (երեք տարի) և «laurea magistrale»-ի (ևս երկու տարի)։
Նեպալ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Նեպալում համալսարաններն առաջարկում են գիտությունների մագիստրոսի աստիճան սովորաբար գիտության և ճարտարագիտության ոլորտներում։ Տրիբհուվանի համալսարանն առաջարկում է MSc աստիճան գիտության և ճարտարագիտության բոլոր դասընթացների համար։ Պոկխարայի համալսարանը և Պուրբանչալի համալսարանն առաջարկում են ME ճարտարագիտության համար և MSc գիտության համար։ Կատմանդուի համալսարանն առաջարկում է MS by Research և ME աստիճաններ գիտության և ճարտարագիտության համար։ Ուսանողները կարող են հետբուհական աստիճան ստանալ գիտության ցանկացած ոլորտում, ինչպիսիք են քիմիան, կենսաբանությունը, ֆիզիկան և այլն։
Նիդերլանդներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]ԵՄ բոլոր անդամ պետությունների նման, Նիդերլանդները հետևում է Բոլոնիայի գործընթացին։ Նախկինում կիրառական գիտությունների համալսարանների (HBO) շրջանավարտներին արգելվում էր օգտագործել այնպիսի կոչումներ, ինչպիսին է MSc-ն, քանի որ HBO հաստատությունները ֆորմալ առումով համալսարաններ չեն, այլ բարձրագույն կրթության պոլիտեխնիկական հաստատություններ են։ Այնուամենայնիվ, 2014 թվականից ի վեր ակադեմիական կոչումներ են շնորհվում համալսարանի ցանկացած շրջանավարտի[9]։
Այնուամենայնիվ, Նիդերլանդներում օգտագործվող ավելի հին ակադեմիական կոչումներն են․
- ingenieur (կրճատ՝ ir.) (տեխնիկական կամ գյուղատնտեսական ծրագրով անցած շրջանավարտների համար)
- meester (կրճատ՝ mr.) (իրավունքի LLM ծրագրով անցած շրջանավարտների համար)
- doctorandus (կրճատ՝ drs.) (բոլոր այլ դեպքերում)։
Այս կոչումներ կրողները կարող են օգտագործել կամ ավելի հին կոչումը, կամ MSc, LL.M կամ MA կոչումները, բայց ոչ երկուսը միասին ուսումնառության նույն ոլորտի համար։
Նոր Զելանդիա
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Նոր Զելանդիայի համալսարանները ասպիրանտների և մագիստրանտների համար սովորաբար առաջարկում են դասընթացային կամ հետազոտական հենքով գիտությունների մագիստրոսի ծրագրեր։ Դրանք սովորաբար տևում են 2 տարի ցերեկային ուսուցմամբ՝ ներառելով հետազոտական աշխատանքի տարբեր ծավալներ։
Նորվեգիա
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Նորվեգիան Բոլոնիայի գործընթացի շրջանակում իր բարձրագույն կրթության համակարգը հիմնականում կառուցել է երեքաստիճան՝ բակալավրի, մագիստրոսի և դոկտորական մակարդակներով։ Ներկայիս սովորական մագիստրոսական աստիճանը, որպես կանոն, կազմում է 120 ECTS և հիմնվում է համապատասխան երեքամյա (180 ECTS) բակալավրի աստիճանի վրա։ Նորվեգիայի կառավարության պաշտոնական փաստաթղթերի համաձայն՝ այս երկամյա մագիստրոսական աստիճանը փոխարինել է նախկին «hovedfag» աստիճանին։ Միաժամանակ Նորվեգիայում պահպանվել են հնգամյա՝ 300 ECTS ծավալով ինտեգրված մագիստրոսական ծրագրերը, որոնք հատկապես տարածված են որոշ մասնագիտական և մասնագիտացված ոլորտներում։
Սովորական մագիստրոսական ծրագրերը ներառում են ինքնուրույն հետազոտական աշխատանք՝ սովորաբար 30–60 ECTS ծավալով, որը կարող է իրականացվել մագիստրոսական թեզի կամ համարժեք ավելի ծավալուն աշխատանքի ձևով։ Սովորական մագիստրոսական աստիճանը նախատեսված է ինչպես մասնագիտական գործունեության, այնպես էլ համապատասխան դոկտորական ծրագրերին անմիջականորեն դիմելու համար։ Այնուամենայնիվ, Նորվեգիայում կան նաև փորձառության վրա հիմնված մագիստրոսական ծրագրեր, որոնցից ոչ բոլորն են ապահովում անմիջական PhD ընդունելության համար անհրաժեշտ որակավորում։
Ինժեներական կրթության ոլորտում պատմականորեն կարևոր է «Sivilingeniør» (Siv.ing.) կոչումը, որը կապված էր երկարատև ինժեներական բարձրագույն կրթության հետ։ Ներկայումս ինժեներական կրթությունը Նորվեգիայում կարող է իրականացվել ինչպես հնգամյա ինտեգրված մագիստրոսական, այնպես էլ բակալավրի և հաջորդող մագիստրոսական ծրագրերի միջոցով, իսկ բազմաթիվ ծրագրերում օգտագործվում է «Master of Science (MSc)» աստիճանի անվանումը։
Բիզնեսի ոլորտում «Siviløkonom»-ը շարունակում է օգտագործվել որպես նորվեգական լրացուցիչ կոչում որոշ Master of Science in Business Administration ծրագրերի շրջանավարտների համար։ Օրինակ՝ University of Agder-ի պաշտոնական ծրագիրը «Master of Science in Business Administration» է և դրա շրջանավարտներին շնորհվում է նաև «Siviløkonom» կոչումը[10]։
Պակիuտան
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Պակիuտանը բարձրագույն կրթությանն առնչվող իր ավանդույթները ժառանգել է Միացյալ Թագավորությունից՝ 1947 թվականի անկախությունից հետո։ Գիտությունների մագիստրոսի աստիճանը սովորաբար կրճատվում է որպես MSc (ինչպես Միացյալ Թագավորությունում) և շնորհվում է 16 տարվա կրթությունից հետո (որը համարժեք է ԱՄՆ-ում և շատ այլ երկրներում բակալավրի աստիճանին)։ Վերջերս, համաձայն Պակիuտանի բարձրագույն կրթության հանձնաժողովի (Պակիստանում բարձրագույն կրթության կարգավորող մարմին) որոշ բարեփոխումների, գիտությունների ավանդական 2-ամյա բակալավրի (BSc) աստիճանը փոխարինվել է գիտությունների 4-ամյա բակալավրի աստիճանով, որը կրճատվում է որպես BS՝ պակիստանյան աստիճանները աշխարհի մնացած մասի հետ համադրելի դարձնելու համար։ Հետևաբար, այն ուսանողները, ովքեր ավարտում են 4-ամյա BS աստիճանը, որը շնորհվում է 16 տարվա կրթությունից հետո, իրավասու են դիմել MS աստիճանի համար, որը համարվում է փիլիսոփայության մագիստրոսի (M.Phil.) աստիճանին հավասարազոր։
Լեհաստան
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]ԵՄ բոլոր անդամ պետությունների նման, Լեհաստանը հետևում է Բոլոնիայի գործընթացին։ Գիտությունների մագիստրոսի լեհերեն հավասարազորն է «magister»-ը (կրճատ՝ «mgr», գրվում է անունից առաջ, ինչպես «Dr»-ը)։ Սկսած 2001 թվականից՝ սովորաբար 5 տարի տևողությամբ MSc ծրագրերը սկսեցին փոխարինվել հետևյալ կերպ․
- 3-ամյա ասոցացված ծրագրեր (լիցենցիատի աստիճան, որը լեհերեն կոչվում է «licencjat»։ Առանց անվան առջև դրվող կրճատման կամ կոչման։),
- 3.5-ամյա ինժեներական ծրագրեր (կոչվում են «inżynier»՝ օգտագործելով անվան առջև դրվող «inż.» կրճատումը),
- 2-ամյա մագիստրոսական ծրագրեր, որոնք բաց են թե՛ «licencjat», թե՛ «inż.» աստիճան ունեցող շրջանավարտների համար,
- 1.5-ամյա մագիստրոսական ծրագրեր, որոնք բաց են միայն «inż.» աստիճան ունեցող շրջանավարտների համար։
Աստիճանը շնորհվում է գերազանցապես բնական գիտությունների, մաթեմատիկայի, համակարգչային գիտությունների, տնտեսագիտության, ինչպես նաև արվեստի և այլ մասնագիտությունների ոլորտում։ Նրանք, ովքեր ավարտում են ինժեներական ծրագիրը նախքան մագիստրոսի աստիճան ստանալը, թույլատրվում է օգտագործել «mgr inż.» նախադաս կոչումը («մագիստրոս ինժեներ»)։ Սա առավել տարածված է ճարտարագիտական և գյուղատնտեսական ուսումնական ոլորտներում։ Պահանջվում է հետազոտական ատենախոսության պաշտպանություն։ Լեհաստանում մագիստրոսական բոլոր աստիճանները իրավունք են տալիս դիմելու ասպիրանտուրայի (դոկտորանտուրայի) ծրագրին։
Ռուսաստան
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]«Մագիստրոսի» կոչումը ներդրվել է Ալեքսանդր I-ի կողմից 1803 թվականի հունվարի 24-ին։ «Ուսումնարանների կառուցվածքի մասին» հրամանագրի համաձայն՝ մագիստրոսն ուներ միջանկյալ դիրք թեկնածուի և դոկտորի միջև։ Մագիստրոսի աստիճանը վերացվել էր 1917-1934 թվականներին։
Իսպանիա
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]ԵՄ բոլոր անդամ պետությունների նման, Իսպանիան հետևում է Բոլոնիայի գործընթացին։ Գիտությունների մագիստրոսի (MSc) աստիճանը Իսպանիայի կրթության նախարարության կողմից պաշտոնապես ճանաչված ծրագիր է։ Այն սովորաբար ենթադրում է 1 կամ 2 տարվա առկա ուսուցում։ Այն թիրախավորում է աշխատանքային փորձ չունեցող դիմորդներին, ովքեր վերջերս են ավարտել իրենց բակալավրիատի ուսումնառությունը։ MSc աստիճանը կարող է շնորհվել ուսումնառության ցանկացած ոլորտում։ MSc աստիճանը պահանջվում է դոկտորանտուրա անցնելու համար։ MSci, MPhil և DEA աստիճանները Իսպանիայում համարժեք են։
Շվեդիա
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]ԵՄ բոլոր անդամ պետությունների նման, Շվեդիան հետևում է Բոլոնիայի գործընթացին։ Գիտությունների մագիստրոսի ակադեմիական աստիճանը, ինչպես Գերմանիայում, վերջերս է ներդրվել Շվեդիայում։ «Գիտությունների մագիստրոս ճարտարագիտության մեջ» ծրագրերով սովորող ուսանողները ստանում են ինչպես անգլերեն «Master of Science» աստիճանը, այնպես էլ շվեդական հավասարազոր «Teknologisk masterexamen»-ը։ Մինչդեռ «Civilingenjör»-ը առնվազն հինգ տարի տևողությամբ կրթություն է[11]։
Սիրիա
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Գիտությունների մագիստրոսը աստիճան է, որը կարելի է սովորել միայն պետական համալսարաններում։ Ծրագիրը սովորաբար 2 տարի է, բայց այն կարող է երկարաձգվել մինչև 3 կամ 4 տարի։ Ուսանողից պահանջվում է ունենալ որոշակի բակալավրի աստիճան՝ գիտությունների մագիստրոսի որոշակի ծրագրին մասնակցելու համար։ Գիտությունների մագիստրոսը հիմնականում հետազոտական աստիճան է, բացառությամբ որոշ տեսակի ծրագրերի, որոնք անցկացվում են օտարերկրյա համալսարանների հետ համագործակցությամբ։ Ուսանողը սովորաբար դասընթացներին մասնակցում է ծրագրի առաջին տարում, իսկ հետո պետք է պատրաստի հետազոտական ատենախոսություն։
Միացյալ Թագավորություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Գիտությունների մագիստրոսը (MSc) սովորաբար ուսուցողական հետբուհական աստիճան է, որը ներառում է դասախոսություններ, քննություններ և նախագծային ատենախոսություն (սովորաբար զբաղեցնում է ծրագրի մեկ երրորդը)։ Մագիստրոսական ծրագրերը սովորաբար ենթադրում են առնվազն 1 տարվա առկա ուսուցում (180 ՄԹ կրեդիտ, որից 150-ը պետք է լինի մագիստրոսական մակարդակի) և երբեմն մինչև 2 տարի առկա ուսուցում (կամ համապատասխան ժամանակահատվածով հեռակա)[12]։ Ուսուցողական մագիստրոսական աստիճանները սովորաբար դասակարգվում են «Pass» (անցողիկ), «Merit» (լավ) և «Distinction» (գերազանցության) (թեև որոշ համալսարաններ «Merit» չեն տալիս)[13]։ Որոշ համալսարաններ առաջարկում են նաև «MSc by research» (հետազոտական MSc) ծրագրեր, որտեղ ավելի երկար նախագիծը կամ նախագծերի շարքը իրականացվում է առկա ուսուցմամբ. հետազոտական մագիստրոսական աստիճանները սովորաբար «անցել է/չի անցել» (pass/fail) ձևաչափով են, թեև որոշ համալսարաններ կարող են առաջարկել գերազանցության աստիճան[8][14]։
Ավելի ուշ ներդրված «Master in Science» (MSci) աստիճանը (Քեմբրիջի համալսարանում՝ Master of Natural Sciences)[15] բակալավրիատի մակարդակի (UG) ինտեգրված մագիստրոսական աստիճան է, որն առաջարկվում է Մեծ Բրիտանիայի հաստատությունների կողմից 1990-ականներից ի վեր։ Այն առաջարկվում է որպես առաջին աստիճան, որի առաջին երեք (Շոտլանդիայում՝ չորս) տարիները նման են BSc դասընթացին, իսկ ավարտական տարին (120 ՄԹ կրեդիտ) մագիստրոսական մակարդակի վրա է, ներառյալ ատենախոսությունը[12][16]։ Այսպիսով, վերջնական MSci որակավորումը գտնվում է նույն մակարդակի վրա, ինչ ավանդական MSc-ն[17]։
Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]ԱՄՆ-ում գիտությունների մագիստրոսի (Master of Science, MS կամ SM) աստիճանը սովորաբար հետբուհական աստիճան է, որը հաջորդում է բակալավրի աստիճանին։ Մագիստրոսական ծրագրերը կարող են լինել ակադեմիական կամ մասնագիտական, իսկ ակադեմիական ծրագրերում կարող են նախատեսվել ինչպես թեզային, այնպես էլ ոչ թեզային տարբերակներ։ ԱՄՆ Պետդեպարտամենտի EducationUSA ծառայության համաձայն՝ մագիստրոսական ծրագրերը սովորաբար պահանջում են մեկից երեք տարի լրացուցիչ ուսումնառություն բակալավրի աստիճանից հետո։
Մագիստրոսական ծրագրերի կառուցվածքը զգալիորեն տարբերվում է ըստ համալսարանի և մասնագիտության։ Որոշ ծրագրեր հիմնականում հիմնված են դասընթացների վրա, իսկ հետազոտական ուղղվածությամբ ծրագրերը կարող են ներառել մագիստրոսական թեզ և դրա պաշտպանություն։ Օրինակ՝ MIT-ի որոշ Master of Science (SM) ծրագրեր պահանջում են առանձին հետազոտական թեզ։
ԱՄՆ-ում դոկտորական ծրագրի ընդունելության համար մագիստրոսի աստիճանը կարող է պահանջվել որոշ ծրագրերում, սակայն այն համընդհանուր նախապայման չէ․ որոշ ոլորտներում հնարավոր է բակալավրի աստիճանից անմիջապես անցնել դոկտորական ուսուցման։ Բացի այդ, որոշ համալսարաններ առաջարկում են համատեղ կամ «coterminal» բակալավրի–մագիստրոսի ծրագրեր, որոնց շրջանակում երկու աստիճանները հնարավոր է ստանալ մոտ հինգ տարվա ընթացքում։ Օրինակ՝ Stanford University-ում նման ծրագրերը թույլ են տալիս բակալավրիատում սովորողներին զուգահեռ հետամուտ լինել մագիստրոսի աստիճանին[18]։
Տես նաև
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- ↑ Carter, Divit (2025 թ․ հուլիսի 14). «MS Full Form - School Finder». School Finder.
- ↑ The University of Michigan, an encyclopedic survey ... Wilfred B. Shaw, editor. University of Michigan. 2000. Արխիվացված օրիգինալից 2023-04-16-ին. Վերցված է 2021-09-16-ին.
- ↑ «https://www.belgium.be». www.belgium.be. Վերցված է 2026-09-18-ին.
{{cite web}}: External link in|title= - ↑ «Prospective Students | Graduate School at The University of British Columbia (UBC)». www.grad.ubc.ca (անգլերեն). 2026-01-20. Վերցված է 2026-09-18-ին.
- ↑ tělovýchovy, Ministerstvo školství, mládeže a. «Ministerstvo školství, mládeže a tělovýchovy». MŠMT (չեխերեն). Ministerstvo školství, mládeže a tělovýchovy. Վերցված է 2026-09-18-ին.
{{cite web}}: CS1 սպաս․ բազմաթիվ անուններ: authors list (link) - ↑ «CONEAU: Graduate Courses». Ministerio de Education Republica Argentina. Արխիվացված է օրիգինալից 2014-02-21-ին. Վերցված է 2014-02-10-ին.
- ↑ «VlSTO la Resolucion (CD) No 2512118 de la Facultad de Ciencias Exactas y Naturales por la que solicita la aprobacion del plan de estudios de la carrera de Licenciatura en Ciencias Biologicas» (PDF). Docs.wixstatic.com. 2018-11-21. Վերցված է 2022-02-21-ին.
- 1 2 «Masters Degree Grades». Postgrad.com. Արխիվացված օրիգինալից 2017 թ․ փետրվարի 17-ին. Վերցված է 2017 թ․ փետրվարի 23-ին.
- ↑ «Welke titel mag ik na mijn studie gebruiken?». Onderwijsconsument.nl. 2021 թ․ դեկտեմբերի 12. Արխիվացված օրիգինալից 2021 թ․ դեկտեմբերի 12-ին. Վերցված է 2021 թ․ դեկտեմբերի 12-ին.
- ↑ «Master's Programme in Business Administration | Study in Norway». studyinnorway.no. Վերցված է 2026-09-18-ին.
- ↑ «Datateknik, civilingenjör 300 hp» (շվեդերեն). KTH Թագավորական տեխնոլոգիական ինստիտուտ. Արխիվացված օրիգինալից 2017-10-28-ին. Վերցված է 2017-10-28-ին.
- 1 2 «Master's Degree Characteristics Statement». Որակի ապահովման գործակալություն|Quality Assurance Agency. 2015 թ․ սեպտեմբեր. Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ նոյեմբերի 8-ին. Վերցված է 2017 թ․ փետրվարի 23-ին.
- ↑ «MSc Classification». Postgrad.com. Արխիվացված օրիգինալից 2017 թ․ փետրվարի 23-ին. Վերցված է 2017 թ․ փետրվարի 23-ին.
- ↑ «MSc by Research in Mathematics». Օքսֆորդի համալսարան. Արխիվացված օրիգինալից 2017 թ․ փետրվարի 23-ին. Վերցված է 2017 թ․ փետրվարի 23-ին.
- ↑ «Statutes and Ordinances of the University of Cambridge». Admin.cam.ac.uk. Chapter VII: Degrees, Diplomas, and Other Qualifications – Master of Natural Sciences (M.Sci.). Արխիվացված օրիգինալից 2021 թ․ ապրիլի 24-ին. Վերցված է 2021 թ․ ապրիլի 24-ին.
- ↑ «The Frameworks for Higher Education Qualifications of UK Degree-Awarding Bodies». Որակի ապահովման գործակալություն|Quality Assurance Agency. 2014 թ․ նոյեմբեր. Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ հոկտեմբերի 13-ին. Վերցված է 2017 թ․ փետրվարի 23-ին.
- ↑ «University of London Statutes, Ordinances and Regulations» (PDF). London.ac.uk. Regulations, Regulation 1 University of London Awards, Section A: List of Degrees and Other Awards which may be Granted: THE DEGREES. Վերցված է 2021 թ․ սեպտեմբերի 25-ին.
{{cite web}}: CS1 սպաս․ location (link) (չաշխատող հղում) - ↑ «Graduate Degrees & Requirements». MIT AeroAstro (ամերիկյան անգլերեն). Վերցված է 2026-09-18-ին.