Terence Tao

Terence Tao
	; (2026) Irudi gehiago
Bizitza
Jaiotza	Adelaide, 1975eko uztailaren 17a (51 urte)
Herrialdea	Australia ; Ameriketako Estatu Batuak (2009 -
Bizilekua	Ameriketako Estatu Batuak; Adelaide
Lehen hizkuntza	ingelesa
Hezkuntza
Heziketa	Johns Hopkins Talentu Gazteentzako Zentroa ; Blackwood High School ; (1983 - 1988) ; Ikerketa Zientzia Institutua ; (1989 - 1989) ; Flinders University ; (1989 - 1992) zientziatan graduatua, Zientzietako Masterra : matematika; Princetongo Unibertsitatea ; (1992 - 1996) doktoretza
Tesi zuzendaria	Elias M. Stein
Doktorego ikaslea(k)	Tim Austin; Monica Vișan; Julia Sealth Garibaldi; John Bueti; Soonsik Kwon; Shuanglin Shao; Paul Anthony Smith; Zaher Hani; Kenneth Maples; Thai Hoang Le; Joshua Zahl; Bradley William Rodgers; Jacques Benatar; Benjamin Krause; Jordan Greenblatt; Nicholas Cook; Zane Li; Stanley Palasek (en)
Hizkuntzak	Yue txinera; ingelesa
Irakaslea(k)	Paul Erdős
Jarduerak
Jarduerak	matematikaria eta unibertsitateko irakaslea
	Parte-hartzailea Nazioarteko Matematika Olinpiada ; Nazioarteko Matematika Olinpiada ; Nazioarteko Matematika Olinpiada ;
Enplegatzailea(k)	Kaliforniako Unibertsitatea Los Angelesen (1996 -
Lan nabarmenak	ikusi Dantzig hautatzailea;
Jasotako sariak	ikusi Fields Domina (2006) ; MacArthur Fellows Program (2007) ; Royal Societyko kidea (2007) ; Errege Domina (2014) ; Salem Prize (2000) ; Bôcher Memorial Prize (2002) ; Clay Research Award (2003) ; Ostrowski Prize (2007) ; Nemmers Prize in Mathematics (2010) ; Breakthrough Prize in Mathematics (2015) ; SASTRA Ramanujan Prize (2006) ; Levi L. Conant Prize (2004) ; King Faisal Prize in Science (2010) ; Australian Mathematical Society Medal (2005) ; Alan T. Waterman Award (2008) ; George Pólya Prize (2009) ; Onsager Medal (2008) ; Fulbright beka ; Corresponding Member of the Australian Academy of Science (2006) ; Crafoord Prize in Mathematics (2012) ; Fellow of the American Academy of Arts and Sciences (2009) ; Princess of Asturias Award for Technical and Scientific Research (2020) ; Ameriketako Matematika Elkarteko kidea (2013) ; King Faisal Prize (2010) ; Crafoord Prize (2012) ; Asturiasko Printzea Sariak (2020) ; IEEE Jack S. Kilby Signal Processing Medal (2020) ; Grand Prize of the French Academy of Science (2022) ; Companion of the Order of Australia (2026ko ekainaren 8a) ;
Kidetza	Royal Society; Ameriketako Estatu Batuetako Zientzien Akademia Nazionala; Arteen eta Zientzien Ameriketako Estatu Batuetako Akademia; Australian Academy of Science; Suediako Zientzien Errege Akademia; Packard Fellowship for Science and Engineering; Ameriketako Matematika Elkartea
	math.ucla.edu… eta terrytao.wordpress.com

Terence Chi-Shen Tao FAA FRS (txinera sinplifikatuz 陶哲轩, 1975eko uztailaren 17a) matematikari australiar-estatubatuarra da, Fields Domina irabazlea eta matematikako irakaslea Kaliforniako Unibertsitatea Los Angelesen. Adelaidan jaio zen, Hego Australian, eta bere gurasoak Hong Kongetik Australiara emigratu zuten 1972an. Bere aita Billy Tao pediatra da, Shanghain jaioa eta Hong Kongeko Unibertsitatean medikuntza ikasketak egin zituena, eta bere ama Grace Leong fisika eta matematikako ohorezko gradua lortu zuen unibertsitate berean eta bigarren hezkuntzako irakaslea izan zen. Bi anaia gazteago ditu, Trevor eta Nigel, haiek ere talentu handikoak eta Nazioarteko Matematika Olinpiadan Australiaren ordezkari izandakoak.

Haurtzarotik ume mirariantzat hartu izan da. Bi urte zituela jada zenbakiak eta letrak ezagutzen zituela ikusi zuten gurasoek eta Sesame Street telebista saiotik ikasi zituela esaten zuen. Oso goiz hasi zen unibertsitate mailako matematika ikasten eta bederatzi urterekin unibertsitateko kalkulu ikastaroak egiten zituen. Zortzi urterekin 760 puntu lortu zituen SAT probako matematika atalean eta John Hopkins Unibertsitateko aparteko talentua aztertzen zuen programaren historian puntuazio hori lortu duten haur bakanetako bat izan zen. Nazioarteko Matematika Olinpiadan parte hartu zuen gazteena ere bada, lehen aldiz hamar urterekin lehiatu baitzen eta hiru domina jarraian lortu zituen, brontzea 1986an, zilarra 1987an eta urrea 1988an hamahiru urterekin, ordura arteko irabazle gazteena izanez.

Hezkuntza azkar osatu zuen eta Flinders Unibertsitatean lizentziatura eta masterra egin zituen nerabezaroan eta 1992an Estatu Batuetara joan zen Princetongo Unibertsitatean doktoretza egitera. Elias M. Stein izan zuen doktorego zuzendari eta hogeita bat urte zituela amaitu zuen tesia analisi harmonikoari buruz. Urte berean hasi zen irakasle gisa Kaliforniako Unibertsitatean Los Angelesen eta hogeita lau urterekin katedradun titular bihurtu zen, unibertsitate horren historiako irakasle gazteena. Bere ikerketek gai hauek biltzen dituzte: analisi harmonikoa, ekuazio diferentzial partzialak, konbinatoria aljebraikoa, konbinatoria aritmetikoa, konbinatoria geometrikoa, probabilitatearen teoria, sentipen konprimituaren teoria eta zenbakien analitika, eta horien artean oso ezaguna da Ben Greenekin batera frogatu zuen Green-Tao teorema, zenbaki lehenen segida aritmetiko arbitrarioki luzeak existitzen direla dioena. Beste ekarpen aipagarri batzuk Erdősen diskrepantzia problemaren inguruan eta konprimitutako detekzioaren teoriaren garapenean egin ditu.

2006an Fields Domina jaso zuen ekuazio diferentzial partzialetan, konbinatorian, analisi harmonikoan eta zenbakien teoria gehigarrian egindako ekarpenengatik. Sari hori jaso duen lehen australiarra eta bigarren jatorri txinatarreko matematikaria izan da. Geroztik sari eta ohore ugari jaso ditu eta Royal Societyko kide da. Matematika zabaltzeko ere lan handia egiten du bere blog pertsonalaren eta liburuen bidez. Laura Tao ingeniari elektrikoarekin ezkonduta dago, NASAko Jet Propulsion Laboratoryn lan egin duena, eta bi seme-alaba dituzte eta Los Angelesen bizi dira.

Erreferentziak

Ikus gainera

Fields Medal

Datuak: Q295981
Multimedia: Terence Tao / Q295981