Bildirişüv

İ. Repinniñ «Özü qazaqları Osmanlı padişasına mektüp yazalar» resiminden bir parça

Bildirişüv ya da kommunikatsiya (latince communicatio — «bildirüv», «paylaşuv») — adamlarnıñ malümat, fikir ve duyğularını bir-birine bildirmesidir. Bildirişüv eki adam arasında, bir gruppa içinde ya da çoq adamğa birden muracaat etkende ola bile.

Bildirişüv adamlarğa bir-birini tanımağa, ögrenmege, tecribe paylaşmağa ve beraber iş yapmağa yardım ete.

Bildirişüv usulları

Adamlarnıñ bildirişüvinde türlü usullar qullanıla:

• Ağzaviy bildirişüv — sözlerni aytıp malümat berüv. Yüz-yüz ve telefonda laf etişüv buña misal ola.
• Yazma bildirişüv — yazı vastasınen malümat berüv. Mektüpler, elektron poçta, messencer ve internetteki başqa yazışmalar buña misal ola.
• Sözsüz bildirişüv — bet ifadesi, baqış, el-qol areketleri ve kevdeniñ vaziyeti ile malümat berüv. Meselâ, bir yerni parmaqnen köstermek de malümat bere.

Bu usullar sıqça beraber qullanıla. Laf etken adamnıñ sözleri ile beraber onıñ bet ifadesi ve areketleri de mana taşıy.

İma-işaret tilleri — öz grammatika qaideleri olğan tillerdir. Bu tillerde mana el-qol areketleri, bet ifadesi ve kevdeniñ vaziyeti yardımınen añlatıla.

Telefon ve internet uzaqta bulunğan adamlarğa laf etmege, yazışmağa, ses ve video yollamağa imkân bere.

Bir-birini añlav

Bildirişüvde malümatnıñ nasıl añlaşılğanı da müimdir. Bir söz ya da işaret türlü vaziyetlerde türlü manağa kele bile. Aytılğan sözlerniñ añlamına adamlarnıñ til bilgisi, tecribesi ve medeniyeti tesir ete.

Cevaplar ve sualler malümatnıñ nasıl añlaşılğanını bilmege yardım ete. Tışarıdan kelgen küçlü sesler, tanış olmağan sözler ya da alâqa bozuqlığı añlaşuvnı qıyınlaştıra.