som

Nederlands

Uitspraak

• Geluid:  som    (hulp, bestand)
• IPA: /sɔm/

Woordafbreking

• som

Woordherkomst en -opbouw

• [A]: via Middelnederlands somme van Frans somme
  • [1]: in de betekenis van ‘totaal’ aangetroffen vanaf 1236
  • [2]: in de betekenis van ‘rekenkundig vraagstuk’ aangetroffen vanaf 1717
• [B] van Oezbeeks so'm en Kirgizisch сом (som), dat als bijvoeglijke naamwoord "zuiver (goud)" betekent, in de betekenis van ‘munteenheid in Kirgizië en Oezbekistan’ aangetroffen vanaf 1993

[1]	enkelvoud	meervoud
naamwoord	som	-
verkleinwoord	-	-

[A]	enkelvoud	meervoud
naamwoord	som	[2,3]: sommen
verkleinwoord	[2,3]: sommetje	[2,3]: sommetjes

Zelfstandig naamwoord

[A] de som v / m

1. (wiskunde) resultaat van een optelling

   • Wat is de som van vijf en drie? 

2. rekenkundige opgave (vooral in het basisonderwijs)

   • Ga je vandaag je sommen nog maken? 

   ▸ Nele blijft naar Nora staren en beweegt dan langzaam haar hoofd op en neer, als een student die eindelijk een som snapt.

3. hoeveelheid geld, geldbedrag

   • Vijfhonderdduizend euro is een behoorlijke som. 

   ▸ Maar Meller wist dat als hij zou toegeven dat het antiek was, de handelaar het zwaard en de bijbehorende schijf nooit zou afstaan zonder een enorme som geld.

Uitdrukkingen en gezegden

• de proef op de som

test of iets echt waar is/ test of iets juist is

∗ Om de proef op de som te nemen, schakelden de journalisten tien mensen in die hun eigen gegevens bij drie databureaus opvroegen.

Hyponiemen

   

aankoopsom aanneemsom aannemingssom afkoopsom aftelsom aftreksom belastingsom borgsom bouwsom controlesom deelsom dwangsom eindsom etmaalsom geldsom hoofdsom huursom inkoopsom investeringssom koopsom loonsom maandsom middelsom omkoopsom optelsom overnamesom pachtsom prijssom reissom rekensom slotsom temperatuursom totaalsom transfersom uitkoopsom vectorsom vergoedingssom verkoopsom vermenigvuldigsom waarborgsom waardesom

Afgeleide begrippen

• besommen, opsommen, somfrequentie, sommenverzekering, sommiteit, somtijds, somtoon, somwijlen

Vertalingen

    1. resultaat van een optelling   

Duits: Summe (de) v Engels: sum (en)

Pools: suma (pl) v Spaans: suma (pl) v

[B]	enkelvoud	meervoud
naamwoord	som	soms
verkleinwoord

Zelfstandig naamwoord

[B] de som m

1. (financieel) munteenheid van Oezbekistan, Oezbeekse som
2. (financieel) munteenheid van Kirgizië, Kirgizische som

   • Heb jij nog enige soms over? 

Schrijfwijzen

• [1] UZS, сум
• [2] С̲

• 
  1. Een Oezbeeks biljet van 10.000 som.
• 
  2. Een Kirgizische munt van 1 som.

Verwante begrippen

• tiyin (0,01 som)

Vertalingen

    2. munteenheid van Kirgizië   

Engels: som (en) Hoogsilezisch: som (szl) m

Pools: som (pl) m

Gangbaarheid

• Het woord som staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "som" herkend door:

99 %	van de Nederlanders;
100 %	van de Vlamingen.

Meer informatie

• Zie Wikipedia voor meer informatie.

Deens

Uitspraak

• Geluid: som Bestand bestaat nog niet. Aanmaken?
• IPA: / sʌm /

Woordafbreking

• som

Woordherkomst en -opbouw

• Afkomstig van het Oudnoorse woord sem

Naar frequentie	36

Betrekkelijk voornaamwoord

som

1. g: die, welk, wie
2. o: dat, wat

   «Eftersøgningshold har lokaliseret vraget af et tyrkisk militærfly, som blev skudt ned af Syrien fredag.»

   Het opsporingsteam heeft het wrak van een Turks militair vliegtuig lokaliseert, dat door Syrië werd neergeschoten op vrijdag.

3. mv: hetwelk, welke, dewelke

Voegwoord

som

1. als

   «Hjertet fungerer som en pumpe.»

   Het hart werkt als pomp.

Verwijzingen

• som in:
  Det Danske Sprog- og Litteraturselskab
  Den Dankse Ordbog op website:ordnet.dk

Verwijzingen

• som in:
  Det Danske Sprog- og Litteraturselskab
  Den Dankse Ordbog op website:ordnet.dk

Middelnederlands

Onbepaald voornaamwoord

som

1. een of ander, iemand
2. sommige

Noors

Uitspraak

• Geluid: som Bestand bestaat nog niet. Aanmaken?
• IPA: / sɔm /

Woordafbreking

• som

Woordherkomst en -opbouw

• Afkomstig van het Oudnoorse woord sem

Naar frequentie	23

Betrekkelijk voornaamwoord

som

1. m / v: die, welk, wie

   «Det var jeg som gjorde det.»

   Ik was het die het gedaan heeft.

2. o: dat, wat
3. mv: hetwelk, welke, dewelke

Voegwoord

som

1. als

   «Han er svart som en feier.»

   Hij is zwart als een schoorsteenveger.

Nynorsk

Uitspraak

• Geluid: som Bestand bestaat nog niet. Aanmaken?
• IPA: /sɔm/

Woordafbreking

• som

Woordherkomst en -opbouw

• Afkomstig van het Oudnoorse woord sem

Betrekkelijk voornaamwoord

som

1. m / v: die, welk, wie
2. o: dat, wat
3. mv: hetwelk, welke, dewelke

Voegwoord

som

1. als

Zweeds

Uitspraak

• Geluid:  som    (hulp, bestand)
• IPA: / sɔm /

Woordafbreking

• som

Naar frequentie	18

Voegwoord

som

1. als
2. in sommige vergelijkingen:
   1. zo ... als
   2. even ... als

   «Han är lika lång som jag är.»

   Hij is even lang als ik.

Betrekkelijk voornaamwoord

som

1. g: die, welk, wie
2. o: dat, wat
3. mv: hetwelk, welke, dewelke