hestî

 Herwiha binêre: hêstî

Kurmancî

Bilêvkirin

• IPA^(kilîd): /hɛsˈtiː/

• Deng (Amed):

  guhdar bikeⓘ

  (file)

  • Deng (Bidlîs):

    guhdar bikeⓘ

    (file)

• Kîtekirin: hes·tî

Navdêr

hestiyên piyekî (1)

hestî n

1. (anatomî) parçeyên req û spî yên leşî (ku goşt xwe pê ve digire)
   • 2004, Huseyin Bektaş, Anatomiya Bedena Mirovan, Weşanên Deng:

     Di serî da tenê 20 hestî hene. 8 hestiyên serî mêjî diparêzin. 12 hestiyên serî jî hestiyê rû û devê mirovan pêk hatiye. Di navbera hestiyê çena jorîn û çena jêrin da livoka hestiyê çenê heye. Mirov dikare bi wan herdu hestiyan, bi alîkariya masûlkan tiştan bicû û devê xwe bilivîne.

   • 2023, Eser Çetîn, “Êşa piştê û sedemên wê”, li ser rupelanu.com‎^[1]:

     Êşa piştê dikare ji ber hestî, movik, masûlke-tamar, kerînek û kejiyên aliyê piştê çêbibe û sedema wê carinan nayê zelalkirin.

Tewandin

Tewandina hestî

Zayenda nêr a binavkirî
Rewş	Yekjimar	Pirjimar
Navkî	hestî	hestî
Îzafe	hestiyê	hestiyên
Çemandî	hestî	hestiyan
Nîşandera çem.	wî hestî	wan hestiyan
Bangkirin	hestiyo	hestiyino
Zayenda nêr a nebinavkirî
Rewş	Yekjimar	Pirjimar
Navkî	hestiyek	hestiyin
Îzafe	hestiyekî	hestiyine
Çemandî	hestiyekî	hestiyinan

Bi alfabeyên din

• kurdî-erebî: هه‌ستی
• kurdî-krîlî: һәсти

Formên alternatîv

• estî
• hastû
• hestû

Jornav

• leş, laş

Jê

• bêhestî
• bêhestîtî
• bihestî
• bihestîtî
• hestî bûn
• hestîbûn
• hestîbûyî
• hestîk
• hestîkî
• hestîstûr
• hestîstûrî
• hestîxane
• hestîzirav
• hestîziravî

Etîmolojî

Hevrehên soranî ئێسک (êsk) / ئێسکان (êskan) / ئێسقان (êsqan), zazakî heste / aste / este / iste, mazenderanî هستکا‎ (hesteka) / استکا‎ (esteka), pehlewî 𐫀𐫘𐫤𐫃‎ (esteg), farisî استخوان‎ (ostoxan), osetî стӕг (stæg), avestayî 𐬀𐬯𐬙𐬌‎ (esti), sanskrîtî अस्थि (ásthi), hindî अस्थि (asthi), ûrdûyî استھ‎ (asthi), hîtîtî 𒄩𒀸𒋫𒄿 (ḫa-aš-ta-a-i /ḫaštāi/), lûwî 𒄩𒀀𒀸𒊭 (ḫa-a-aš-ša /ḫāšša/), albanî asht, yûnaniya kevn ὀστέον (óstéon), yûnaniya nû οστό (ostó), ermeniya kevn ոսկր (oskr), ermeniya nû ոսկոր (oskor), latînî/fransî/romanî os, îtalî/portugalî osso, spanî hueso... hemû ji proto-hindûewropî *h₃ésth₁.

Formên şêxbizinî zinaq, iznaq, uznaq bi metatezê ji isqan, usqan peyda bûne.

Peyv bi awayê xwe yê yûnanî li seranserî dinyayê belav bûye û wek osteo- ketiye kurdî jî: osteolog, osteolojî, osteoporoz... Ji bilî van peyvên navneteweyî, ew forma yûnanî herwiha di peyvên wek ıstakoz, istiridye de ketiye tirkî.

Çavkanî:

• Chyet, Michael L. (2003), “hestî”, li ser Kurdish–English Dictionary Ferhenga Kurmancî - Inglîzî‎^[2], with selected etymologies by Martin Schwartz [li gel etîmolojiyên bijarte ji hêla Martin Schwartz ve], New Haven û London: Yale University Press, rûpel 242
• Horn, Paul (1893), Grundriss der neupersischen Etymologie [Bingeha etîmolojiya farisî] (bi almanî), Strasbourg: K.J. Trübner, rûpel 21
• Nişanyan, Sevan, Çağdaş Türkçenin Etimolojisi [Etîmolojiya Tirkiya Modern] (bi tirkî): hestî
• Watkins, Calvert (2007), The American Heritage Dictionary of Indo-European Roots (bi îngilîzî), çapa 2an, Boston: Houghton Mifflin, rûpel 61
• Cabolov, R. L. (2001–2010), Etimologičeskij slovarʹ kurdskovo jazyka [Ferhenga etîmolojî ya zimanê kurdî] (bi rusî), Moskova: Russian Academy Press Vostochnaya Literatura, rûpel 435
• Etymonline. Online English Etymology Dictionary. <Etymonline> by Douglas Harper.
• The Tower of Babel - An Etymological Database Project [Birca Babilê - Projeyeke Danegeha Etîmolojî] (bi îngilîzî û rusî): http://starling.rinet.ru/

Bide ber

• çerm
• goşt
• pîst, post
• xwîn

Bi zaravayên din

• Kurmancî: hestî
  • Reşî: hesti (hw esti)
• Soranî: êsk, êskan, êsqan
• Şêxbizinî: zinaq, iznaq, uznaq (bi metatezê ji isqan, usqan)
• Hewramî: pêşe
• Zazakî: aste, este, heste, iste

Werger

Tercimeyên bi zimanên din

• Abxazî: абаҩ (ābāʿ°)
• Afarî: lafa
• Afrîkansî: been
• Aguarunayî: ukunč
• Agutaynenî: doli
• Aklanon: tue-an
• Albanî: kockë m, asht (sq) n, eshtër (sq) m
• Almanî: Knochen n, Gebeine m p, Bein nt

  Almaniya bilind a navîn: gebeine nt

• Altayiya başûrî: сӧӧк (söök)
• Amayî: mi
• Amharî: አጥንት (ʾäṭnt)
• Andî: рокьи (rokkˡʼi)
• Apalayî: zehpo
• Aramî:

  Siryaniya klasîk: ܓܪܡܐ n (garmā)

  Aramiya babîlonî ya cihûyî: גַּרְמָא n (garmā)

• Arçî: лекки (lekki)
• Aromanî: os
• Arrernteyiya rojavayî: ngkwerne
• Asamî: হাড় (har)
• Astûrî: güesu n
• Avarî: ракьа (rakkˡʼa)
• Azerî: sümük
• Bajwayiya kendava rojava: bokog
• Balînî: balung, tulang
• Baskî: hezur (eu)
• Başkîrî: һөйәк (höyäk)
• Bau bidayuh: turang
• Belarusî: косць m (koscʹ)
• Belûçî: ہڈ (haḍḍ)
• Bengalî: হাড় (bn) (haṛ)
• Bororoyî: ra
• Bruneyî: tulang
• Buduxî: кӏерепӏ (kʼerepʼ)
• Bugî: buku
• Bulgarî: кост (bg) m (kost), ко́кал n (kókal)
• Burmayî: အရိုး (my) (a.rui:)
• Buryatî: яһан (jahan)
• Çeçenî: даьӏахк (dạ̈axk)
• Çekî: kost (cs) m
• Çînî:

  Kantonî: 骨 (gwat¹), 滑頭 / 滑头 (waat⁶ tau⁴)

  Dunganî: гўдў (gwdw), гўдўзы (gwdwzɨ), гўдўр (gwdwr)

  Hakkayî: 骨頭 / 骨头, 滑头 (kut-thèu)

  Mandarînî: 骨質 / 骨质 (gǔzhì), 骨頭 / 骨头 (gǔtou, gútou)

  Min dongî: 骨骨 (gáuk-gáuk)

  Minnanî: 滑 (zh-min-nan) (ku̍t), 滑頭 / 滑头 (ku̍t-thâu)

• Çuvaşî: шӑмӑ (šămă)
• Dalmatî: vuas n
• Danmarkî: knogle (da) g, ben (da) nt
• Dargwayî: лига (liga)
• Endonezyayî: tulang (id)
• Erebî: عَظْم (ar) n (ʕaẓm)

  Erebiya misrî: عضم n (ʿaḍm)

• Ermenî: ոսկոր (hy) (oskor)

  Ermeniya kevn: ոսկր (oskr)

• Erzayî: ловажа (lovaža)
• Esperantoyî: osto (eo)
• Estonî: luu (et)
• Evenkî: гирамна (giramna)
• Farisî: استخوان (fa) (ostoxân), استخون (ostoxun)
• Fînî: luu (fi)
• Fransî: os (fr) n
• Friyolî: vues n
• Frîsiya bakur: knooke
• Galîsî: óso (gl) n
• Gujaratî: અસ્થિ (asthi), હાડકું (hāḍkũ)
• Gurcî: ძვალი (ʒvali)
• Higaononî: tul-an
• Hindî: हड्डी (hi) m (haḍḍī), अस्थि (hi) n (asthi)
• Hîlîgaynonî: tul-an
• Hmongî: pob txha
• Holendî: been (nl) nt
• Îbanî: tulang
• Îbranî: עֶצֶם n (étsem)
• Îngilîziya kevn: bān nt
• Îngilîzî: bone (en)
• Îngûşî: тӏехк (tʼexk)
• Îranunî: tulan
• Îrlendî: cnámh m
• Îstriyotî: uosso n
• Îstro-romanyayî: os
• Îtalî: osso (it) n
• Îzlendî: bein (is) nt
• Japonî: 骨 (ja) (ほね, hone)
• Javayiya kevn: baluṅ
• Javayî: balung (jv)
• Kalmîkî: ясн (yasn)
• Kannadayî: ಮೂಳೆ (kn) (mūḷe)
• Karakalpakî: su'yek
• Karelî: luu
• Kaşûbî: kòsc
• Katalanî: os (ca) n
• Keçwayî: tullu
• Khumi çinî: ähu
• Kirgizî: сөөк (ky) (söök)
• Kîngalî: ගිනිමැලය (ginimælaya)
• Komî-permyakî: лы (ly)
• Komî-zîriyî: лы (ly)
• Koreyî: 뼈 (ko) (ppyeo)
• Krytsî: k'ərəp'
• Ladînoyî: gueso
• Latgalî: kauls
• Latînî: os (la) nt
• Latviyayî: kauls (lv) n
• Lawsî: ກະດູກ (lo) (ka dūk)
• Lezgînî: кӏараб (ḳarab)
• Lingalayî: mokuwa
• Lîtwanî: kaulas (lt) n
• Lombardî: oss n
• Makasarî: buku
• Makedonî: ко́ска m (kóska)
• Malayalamî: എല്ല് (ml) (ellŭ)
• Malezî: tulang (ms)
• Maltayî: għadam n
• Mançûyî: ᡤᡳᡵᠠᠩᡤᡳ
• Mansiya bakurî: лув (luv)
• Maorî: kōiwi, wheua
• Maranaoyî: tolan
• Maratî: अस्थि (asthi), हाड (mr) (hāḍ)
• Mariya rojhilatî: лу (lu)
• Mayayiya yukatekî: baak
• Mecarî: csont (hu)
• Megleno-romanyayî: uos
• Melanauyiya navendî: tuleang
• Mizoyî: ruh
• Mokşayî: пакарь (pakarʹ)
• Mongolî: яс (mn) (jas)
• Nambasiya mezin: su
• Nanayî: гирмакса (girmaksa)
• Navajoyî: tsʼin
• Nedersaksî:

  Almaniya jêrîn a almanî: Been nt, Bein nt

• Norwecî:

  Norweciya bokmålî: bein (no) nt

• Ohloniya bakur: tájí
• Okînawanî: 骨 (ふに, funi)
• Oksîtanî: òs (oc) n
• Oriyayî: ହାଡ (haḍô), ହାଡ଼ (or) (haṛô)
• Osetî: стӕг (stæg)
• Osmanî: كمیك (kemik)
• Oygurî: سۆڭەك (söngek)
• Ozbekî: suyak (uz)
• Papyamentoyî: wesu
• Peştûyî: هډوکى n (haḍúkay), هډ (ps) n (haḍ)
• Piedmontîsî: òss n
• Plodîşî: Knoaken n
• Polonî: kość (pl) m
• Portugalî: osso (pt) n
• Qazaxî: сүйек (süiek)
• Rendilleyî: laf
• Romagnolî: òṣ n
• Romancî: oss, ies, òss, öss
• Romanyayî: os (ro) nt
• Rusî: кость (ru) m (kostʹ)
• Rusînî: кість m (kistʹ)
• Rutulî: кьырыб (q̇ɨrɨb)
• Sahoyî: lafa
• Sanskrîtî: अस्थि (sa) nt (asthi)
• Sardînî: ossu
• Sebopî: tulang
• Sebwanoyî: bukog
• Sirboxirwatî:

  Kirîlî: кост m

  Latînî: kost (sh) m

• Slaviya kevn:

  Kirîlî: кость m (kostĭ)

  Glagolîtîk: ⰽⱁⱄⱅⱐ m (kostĭ)

• Slovakî: kosť (sk) m
• Slovenî: kost (sl) m
• Somalî: laf
• Sorbî:

  Sorbiya jorîn: kósć m

• Spanî: hueso (es) n
• Swahîlî: mfupa (sw)
• Swêdî: ben (sv) nt
• Tabasaranî: кӏураб (ḳurab)
• Tacikî: устухон (tg) (ustuxon)
• Tagalogî: weso, buto (tl)
• Tamîlî: எலும்பு (ta) (elumpu)
• Tarantinoyî: osse n
• Tarifitî: iɣes n
• Tausugî: bukug
• Tayî: กระดูก (th)
• Tedim çinî: guh
• Telûgûyî: ఎముక (te) (emuka)
• Teterî: сөяк (tt) (söyak)
• Tetûmî: ruin
• Tigrînî: ዓጽሚ (ʿaṣmi)
• Tirkî: kemik (tr)
• Tirkmenî: süňk, süýek
• Tokpisinî: bun
• Tuvanî: сөөк (söök)
• Tzotzîlî: bak
• Udî: уъкъеън (u̱q̇e̱n)
• Udmurtî: лы (ly)
• Ugarîtî: 𐎓𐎑𐎎 (ʿẓm)
• Urdûyî: ہڈی m (haḍḍī), استھ n (asthi)
• Ûkraynî: кі́стка m (kístka), кість m (kistʹ)
• Viyetnamî: chất xương, xương (vi)
• Volapûkî: bom (vo)
• Warayî: tul-an
• Weylsî: asgwrn (cy) m
• Xakasî: сööк (söök)
• Ximêrî: ឆ្អឹង (km) (chʼəng)
• Yagnobî: ситак (sitak)
• Yakutî: уҥуох (uŋuox)
• Yamanayî: xatuS
• Yidîşî: ביין n (beyn)
• Yûnanî: κόκαλο (el) n (kókalo)

  Yûnaniya kevn: ὀστέον nt (ostéon), ὀστοῦν nt (ostoûn)

• Zêlandî: beên nt
• Zhuangî: ndok
• Zouyî: gu
• Zuluyî: ithambo (zu) sinif c5/c6

Qafiye

• aştî
• keştî
• rastî
• xwastî, xwestî

Rengdêr 1

Pozîtîv	hestî
Komparatîv
Sûperlatîv	herî hestî (merkezî) tewrî hestî (rojavayî)

hestî

1. bêgoşt, gelek zeîf:

   Kurik hestî ye. (Gelek zeîf e.)

2. ya/yê/yên hestiyan, têkildarî hestiyan,
   hestiyane, hestîkî, osteo-:

   êşeke hestî

Etîmolojî

• Ji peyva hestî ya navdêr, li jortir binêrin

Werger

Tercimeyên bi zimanên din

Rengdêr 2

hestî

1. Têkildarî hestan.

   Hevmane: hisî, hesas, hestiyar, emosyonel

Etîmolojî

Ji hest + -î.

Werger

Tercimeyên bi zimanên din

• Almanî : emotional, gefühlsmäßig
• Îngilîzî: emotional
• Tirkî: emotional

Anagram

• sethî