એષા દાદાવાળા
કાર્યક્ષમતા વધારવા શિસ્ત સાથે ક્રૂરતા પણ જોઇએ !
કોરોના વાઇરસ ફેલાયો ત્યારે ચીને દસ જ દિવસમાં આખેઆખી હોસ્પિટલ ઊભી કરી દીધી. સોશિયલ મિડીયામાં આ સમાચાર ખૂબ વાઇરલ થયા. કોરોના વાઇરસ સામે ઝનૂનથી લડી શકાય એ માટે ચીને કરેલી તૈયારીઓ, ચીનની સમયસૂચકતા, ચીનની કાર્યક્ષમતા, ચીનનાં કમિટમેન્ટ, ચીનની ઝડપ વગેરે વગેરેને લોકોએ ખૂબ વખાણ્યા. ભારત સાથે એની સરખામણી પણ કરી. સરખામણી બાદ આપણાં નઘરોળ તંત્રની ટીકા પણ કરાઇ. બેશક-ટીકા સામે કોઇ વાંધો નથી. પણ-ચીનનાં વખાણ કરવામાં ને કરવામાં સોશિયલ મિડીયા એક મહત્વનાં સમાચાર ચૂકી ગયું. કોરોના વાઇરસ અંગે ચીને પોતાનાં કાયદામાં એવી જોગવાઇ કરી છે કે-કોરોના વિશે અફવા ફેલાવનારને ચીન ફાંસીની સજા ફરમાવશે એટલું જ નહીં એ સજાને તાત્કાલિક અસરથી લાગુ પણ કરાશે. દસ જ દિવસમાં હોસ્પિટલ ઊભી કરી દેનાર ચીન ખોટી અફવા ફેલાવનારને દસ જ મિનિટમાં નેસ્ત-નાબૂદ કરી નાંખશે.
કોઇપણ કાર્યક્ષમતા દયાહીનતામાંથી જન્મે છે અને દયાહીનતા વિના આક્રમક થઇ શકાતું નથી. તમે આક્રમક થતા નથી તો સચોટ કાર્યક્ષમતા પૈદા કરી શકતા નથી. જો તમારે દસ જ દિવસમાં બંધાઇ ગયેલી હોસ્પિટલનાં વખાણ કરવા હોય તો અફવા ફેલાવનારને તાત્કાલિક અસરથી ફાંસીવાળી વાતનો સ્વીકાર કરવો જ પડે.
આપણામાં અને ચીનમાં આ એક મોટો ફરક છે. આપણને દસ દિવસમાં ઊભી થઇ ગયેલી હોસ્પિટલ ગમે છે પણ ક્રૂર આક્રમકતા, ક્રૂર શિસ્ત ગમતું નથી. ભયાનક કાર્યક્ષમતા પૈદા કરવા માટે તમારે ક્રૂર થવું પડે છે-જાત સાથે. દયાને ઉઠાવીને બાજુએ મૂકી દેવી પડે છે.
શિસ્તને પાળવામાં અને શિસ્તભંગ થાય તો સજા ફરમાવી દેવામાં ચીન આપણાં કરતા આગળ છે. છેલ્લાં ઘણાં વર્ષોમાં સુરતને શાંઘાઇ બનાવવાની વાત ચાલી રહી છે. સુરતને શાંઘાઇ બનાવવા શું કરવું જોઇએ એ જાણવા અડધું સુરત ચીન ફરી પણ આવ્યું છે. સૌ ચીનની ચમક-દમક, એની પ્રોડક્ટિવિટીથી અંજાઇ જાય છે પણ ચીનીઓની શિસ્તને-ચીનીઓની ક્રૂરતાને ઇગ્નોર કરી દે છે.
ચીની કંપનીઓનાં અને ચીનનાં હરણફાળ વિકાસ સામે ટીએનએનમેન સ્ક્વેરનો આખો કલંકિત ઇતિહાસ ધરબાયેલો પડ્યો છે. ચીને લોકશાહીનાં સમર્થક યુવાનો પર ટેન્કો ફેરવી દીધી હતી. અધિકારોને કચડવામાં ચીન કઇ હદે જઇ શકે છે એ જાણવું હોય તો તમારે ટીએનએનમેન સ્ક્વેરનાં ઉદાહરણને સમજવું જ પડશે. ચીનમાં રહેતી કોઇ વ્યક્તિ જો ગુગલ પર પણ ટીએનએનમેન સ્ક્વેર સર્ચ કરે છે તો ગુગલ એને ફૂલોનો બાગ બતાવે છે. ત્યાં શું થયું હતું અને કેટલી ટેન્કો ફરી હતી એ કહેવાની પરમિશન ચીને ગુગલને પણ આપી નથી.
આપણે ત્યાં આવું નથી. નિર્ભયાનાં ગુનેગારોને ફાંસી આપવામાં આપણે વર્ષો લીધા છે. હજી આજે પણ દયાઅરજીનાં અધિકારોની રમતો ચાલ્યા કરે છે અને ફાંસી આપી શકાતી નથી. આપણે ક્રૂર થઇ શકતા નથી. આપણે શિસ્તમાં રહી શકતા નથી અને એટલે જ આપણે ક્યારેય ચીન નહીં બની શકીએ. આપણે ત્યાં લોકશાહી રહેશે. લોકશાહીનાં તમામ અધિકારો પણ રહેશે-પોણી જીંદગી એ અધિકારોને બચાવવામાં આપણે પસાર કરી નાંખીશું અને એટલે જ આપણે વિકાસ તો કરી શકીશું પણ વિકાસની હરણફાળ નહીં ભરી શકીએ.
આપણામાં અને ચીનમાં એક ફરક છે. આપણે ત્યાં સરકારે કહેલી વાતોનાં મિમ બની જતા વાર નથી લાગતી. ચીન સાવ જુદું છે. ચીનમાં સરકારે કહેલી વાતની વિરુધ્ધનું કશું પણ અફવા છે. ચીનમાં સરકાર વિરોધી તમારું રિસર્ચ, તમારી માન્યતા કે તમારા અભ્યાસને અફવા ગણી લેવાય છે-આપણે ત્યાં એ રિસર્ચને માન્ય કરી એને ડોક્ટરેટની પદવી અપાય છે. કોરોના વાઇરસ ફેલાવાનો છે એવી અફવા વચ્ચે આપણે ત્યાં કેટલાક લોકો માસ્ક પહેરીને ફરતા થઇ ગયા પણ ચીનમાં આવું ન થઇ શકે. કોરોના વાઇરસ ફેલાવાનો છે એવી પહેલી જાણ કરનાર ડોક્ટરને અફવા ફેલાવી રહ્યો છે એવું કહી પોલિસે પ્રતાડિત કરેલો-જે પાછળથી કોરોનામાં જ ગુજરી ગયો. ચીન એટલું બધું ક્રૂર છે કે સત્ય સામે પણ રૂથલેસ થઇ જાય છે. ચીન એટલું બધું બેપરવા છે કે અફવા સામે ફાંસીની જોગવાઇ સામે વિરોધ કરાશે તો પણ ફાંસી આપશે જ અને કેટલાને ફાંસી અપાઇ એનાં આંકડાં પણ જાહેર નહીં કરે.
આપણે ભ્રષ્ટાચાર સામે લડી રહ્યા છીએ. આપણે ભ્રષ્ટાચારીઓને રંગેહાથે પકડી લઇએ છીએ-પણ પકડાયેલામાંથી નેવું ટકા લોકો કાયદાનો સહારો લઇ છટકી જાય છે. ચીનમાં કાયદો છટકબારી આપતો નથી. ત્યાં કેપિટલ પનિશમેન્ટ થાય છે.
આપણે ત્યાં દરેક ત્રીજો લલ્લુ-પંજુ ગાળો દેવાની બદમાશીને પણ અભિવ્યક્તિનો અધિકાર ગણાવે છે અને એટલે જ દસ દિવસમાં હોસ્પિટલ કે તરતની મિનિટે ફાંસી ભારતમાં શક્ય નથી.
જો હરણફાળ વિકાસ કરવો હશે તો આપણે આપણાં ધારા-ધોરણો બદલવા પડશે. જાત સાથે ક્રૂર થવું પડશે. શિસ્ત પાળવી પડશે અને શિસ્તમાં જ જીવવું પડશે.
જો ખૂબ પૈસા કમાવવા હશે તો શિસ્ત જોઇશે. સમયનું મેનેજમેન્ટ જોઇશે, પ્રાયોરિટીઝનું ગણિત જોઇશે. કમાયેલા પૈસાનું પ્લાનિંગ જોઇશે. પૈસા ખર્ચવાનાં પ્રલોભનોમાંથી મુક્તિ જોઇશે. શિસ્ત કે ક્રૂરતા માત્ર ધંધા કે નોકરીમાં જરૂરી નથી. એ સંબંધોમાં પણ જોઇશે. સંબંધો ટકાવવા શિસ્ત જોઇશે અને ગળે ફંદો બની વિકાસમાં રોકી રાખતા સંબંધોને ફેંકી દેવા માટે ક્રૂરતા પણ જોઇશે.
ચીનની હોસ્પિટલનાં વખાણ કરનાર દરેક જણે અફવા સામે ફાંસીની ક્રૂરતાને પણ વખાણવી પડશે. વિકાસ માત્ર આવડતથી આવતો નથી-એમાં શિસ્ત અને ક્રૂરતા પણ જરૂરી હોય છે એ વાત સમજી લેવાની જરૂર છે.


આપના અભિપ્રાયો